Кіріспе

Ресейлік полярлық зерттеуші және әскери-теңіз офицері Семен Иванович Челюскин (Ланг ру; шамамен 1707 – 1764) – Ресейлік полярлық зерттеуші және әскери-теңіз офицері. Челюскин Мәскеудегі навигация мектебін бітірген. Ол Балтық флотында қызмет еткенде (1728) алғаш рет навигатордың орынбасары болды, кейіннен (1733) навигатор болып жоғарылатты. Челюскин екінші (Ұлы Солтүстік) Камчатка экспедициясына таңдалды және 1743 жылға дейін оған қатысты. Василий Прончищев және Харитон Лаптев басқарған экспедицияларға қатысты. 1741 жылдың көктемінде Челюскин Қатанга өзенінен Пьясина өзеніне құрлықпен саяхат жасады. Ол Таймыр түбегінен Миддендорф шығанағына дейін, содан кейін Пьясинаның сағасынан Енисей өзенінің сағасына дейін батыс жағалауын сипаттады. 1741–1742 жылдардың қысында ол Турухансктен Қатанга өзенінің сағасына дейін сапар шегіп, Таймыр түбегінің солтүстік жағалауын шығыстағы Фадей шығанағынан батыстағы Тамыр өзенінің сағасына дейін сипаттады.

Құрметпен аталды

Челюскин мүйісі (Еуразияның ең солтүстік мүйісі), Челюскин түбегі (Таймырдың солтүстік ұшы), Таймыр маңындағы Челюскин аралы, әйгілі советтік «Челюскин» бу кемесі және бірнеше көшелер мен елді мекендер Челюскиннің құрметіне аталған. 1930 жылдары Кеңес Одағы 1933 жылы Данияда салынған «Челюскин» (SS Chelyuskin) бу кемесін пайдаланды, ол Семен Челюскиннің есімімен аталады. Кеме Солтүстік теңіз жолымен өтуге жасалған сәтсіз әрекет кезінде Қолючин аралының жанындағы Чукчи теңізінде батып кетті. 1965 жылы салынған «Ледокол-8» мұзжарғыш кемесі 1966 жылы Семен Челюскин деп қайта аталды.