Кіріспе

Fiat Stilo (192 типті) – итальяндық Fiat автокөлік өндірушісінің үш және бес есікті хэтчбек, сондай-ақ универсал (Fiat Stilo Multi Wagon) нұсқаларында шығарылатын шағын отбасылық автокөлігі. Stilo хэтчбектері 2001 жылдың наурызында Болонья автосалонында таныстырылып, 2001 жылдың қазанында Fiat Bravo/Brava модельдерін алмастыра отырып еуропалық нарыққа шығарылды, ал Stilo Multi Wagon 2003 жылдың қаңтарында нарыққа ұсынылды. Көптеген елдерде Fiat Bravo Stilo-ның ізбасары болды, бірақ бес есікті Stilo Бразилияда 2010 жылдың қазанына дейін өндіріліп, содан кейін Bravo модельімен алмастырылды. Stilo 2002 жылғы «Еуропаның жыл автокөлігі» сыйлығында Peugeot 307 және Renault Laguna-дан кейін үшінші орынға ие болды.

Шолу

Stilo дизайны әртүрлі пікірлер тудырды, көптеген журналистер мен жанкүйерлер оны тым қарапайым және неміс стиліне жақын деп сынады, себебі бұрынғы Bravo және Brava модельдерінің дизайны тым "итальяндық" болғаны үшін сынға ұшыраған еді. Еуропалық бәсекелестерінің көпшілігі сияқты, бес есікті нұсқасы үш есікті купеге қарағанда аз спорттық көрінеді, жоғарырақ шатыр сызығымен және жалпы тік пішінмен ерекшеленеді. Сыншылар автомобильдің артық салмағын және жартылай тәуелсіз артқы торсионды (бұрылыс арқалық) аспасын да сынады, бірақ осы жүйе сол кездегі нарықтағы көшбасшы Volkswagen Golf-та қолданылған. Кейбір сарапшылар торсионды аспапты Bravo/Brava және Fiat Coupé-де қолданылған толық тәуелсіз артқы аспадан кері қадам деп санайды. Stilo – TRW Column Drive Electric Power Assisted Steering (EPS) технологиясын екінші буын Fiat Punto-дан кейін әлемдегі екінші автомобильде қолданды, бұл технология кейін 2003 жылғы Nissan Micra және Renault Mégane модельдерінде де пайда болды. Модельдер қатары ескірген сайын, қолжетімді опциялардың саны азайды. Дегенмен, Stilo-ны жүргізгенде ол алдыңғы дөңгелектердің сырғанауын (understeer) басады, бірақ жұмсақ серіппелер мен амортизаторлар жүргізу тәжірибесін азайтады. Қозғалтқыштар қатары, әсіресе 1.2 литрлік бензинді қозғалтқыш, жеткілікті қуатты еместігі үшін сынға ұшырады. Алайда, 1.6 литрлік нұсқасы – Fiat 128 SOHC қозғалтқышының соңғы жетілдірілген түрі болып табылады, ол жақсы өнімділік көрсетті. Автомобильдің жанармай үнемдеуі де класына қарағанда нашар деп есептелді, бұл автомобильдің салмағымен байланысты. Abarth нұсқасына орнатылған Selespeed қоробкасы да сынға ұшырады: оның реакциясы тым баяу және осы жоғары қуатты нұсқаға сәйкес келмейтін деп саналды. Дегенмен, автомобиль жоғары деңгейдегі тұрақтандыру қабілетімен (әдеттегідей кең дөңгелектердің арқасында) және тежегіштерімен мақтауға ие болды. Ұлыбританияда қолжетімді болған жабдық деңгейлері: Active, Active Aircon, Blue, Dynamic, Sporting, Abarth, GT, Prestigio, Xbox Limited Edition, Michael Schumacher және Schumacher GP, сонымен қатар британдық автомобиль мамандары Prodrive жасаған модификациялар да болды. Stilo кейбір нарықтарда радарлық жүріс басқару жүйесімен ұсынылды; ол машинаның жылдамдығын басқа көліктердің жылдамдығына сәйкес реттеу үшін алдыңғы және артқы бамперлерге орнатылған сенсорларды қамтыды. Бірақ, жүйедегі кедергілердің салдарынан ол көп ұзамай алынып тасталды. Citroën, Mercedes Benz және BMW Mini жүйелеріне ұқсас, кілтсіз кіру және басқышпен іске қосу жүйесі ('Easy Go' деп аталды) де қолжетімді болды. 2005 жылдың қыркүйегінде MY2006 үшін Stilo жаңа алдыңғы тормен, жаңа орындық матасымен және электр айнаның басқаруын терезе басқару консолінен беріліс таяғының артына көшіру арқылы жаңартылды. Бастапқы модельдерде орталық қол тіреуі алынып тасталды (ол төмен түсірілгенде қол тежегішті пайдалануды қиындатты, Audi A3 сияқты) және артқы ауа желдеткіші де алынып тасталды. Stilo сатылым бойынша сәтсіздікке ұшырады. Формула 1 жұлдыздары Майкл Шумахер мен Рубенс Барричеллоны қолданған кең ауқымды жарнамалық кампания автомобильдің сатылымын арттыруға көмектеспеді. 2013 жылдың қазан айында The Economist журналы Stilo-ны Еуропаның ең көп зиян келтірген автомобильдері туралы есепке енгізді. 2004 жылы Stilo жеңіл рестайлингтен өтті. 1242 куб.см қозғалтқыш 1.4 литрлік Punto қозғалтқышымен ауыстырылды, бұл автомобильдің қуатын арттырды, және алты жылдамдықты қоробкамен жұптастырылды. Сонымен қатар, артқы фаралар өзгертілді, ал Abarth нұсқасы Selespeed орнына дәстүрлі қолмен басқару қоробкасын алды.

Автоспорт

Abarth компаниясы автомобильдің N тобын Trofeo Stilo Abarth деп аталатын, 2002 жылдан 2005 жылға дейін Италияда өткен бір маркалы жарыста бақ беру үшін жасады. Автомобиль 2001 жылғы қарашада Болонья автокөліктік көрмесінде таныстырылды. Ол Stilo 1.8 16v нұсқасының негізінде құрастырылған, ал қозғалтқыштың қуаты арттырылды. 2003 жылдан бастап, Ұлыбританияда 2004 жылдан 2005 жылға дейін Fiat Stilo Rally Cup деп аталатын ұқсас жарыс өтті. 2004 жылдың қыркүйегінде Fiat UK қолдауымен жас команда Әлемдік ралли чемпионатының Wales Rally GB раллиіне А тобындағы автомобильдермен қатысты, ал келесі жылы тағы екі автомобиль раллиге қатысты. Stilo автомобильдері соңғы жылдары Andros Trophy жарысында да көзге түсті.

Оңтүстік Америка

Тек бес есікті хэтчбек нұсқасында ғана қол жетімді, Stilo 2003 жылы Оңтүстік Америкада шығарылып, Бразилияда құрастырылды. Қозғалтқыштар I отбасылық 1.8 литрлік GM қозғалтқыштары, сегіз клапанды және 16 клапанды, сондай-ақ Abarth моделі үшін 2,4 литрлік, жиырма клапанды бес цилиндрлі нұсқасы болды. Экспортқа арналған таңдалған қозғалтқыштар – Италияда жасалған 1.8 16v VIS қозғалтқышы және Аргентина, Уругвай және Чили үшін арнайы жасалған 1.9 JTD дизельдік қозғалтқыш. Чили JTD-ді алмады, бірақ аймақтағы жалғыз ел ретінде итальяндық үш есікті және Multi Wagon нұсқаларын алды. Дизельдік көліктер бразилиялық жеке көлік сатып алушыларға заңды түрде қолжетімді болған жоқ. 2004 жылы Stilo-ның Schumacher арнайы нұсқасы қосылып, 2006 жылға дейін сатылды; еуропалық нұсқасы үш есікті нұсқаға негізделген және 2.4 жиырма клапанды қозғалтқышпен жабдықталған еді, ал бразилиялық нұсқасы тек бес есікті және I отбасы GM 1.8 16v қозғалтқышымен қолжетімді болды. 2006 жылы Stilo бензин мен этанолды пайдалануға қабілетті GM-нен алынған икемді қозғалтқышқа ие болды (1.8 8v бензинмен және этанолмен) және 1.8 16v қозғалтқышы өндірістен алынды. Америкада Stilo 2010 жылдың соңында Бразилияда құралатын жаңа Bravo көлігімен ішінара алмастырылды. 2007 жылдан бастап итальяндық импорт Чили мен Венесуэлада қолжетімді болды. Fiat Automóveis 2008 жылдың қаңтар айының соңында жаңартылған Stilo-ны ұсынды, онда Dualogic автоматтандырылған қолмен басқару жәшігі пайда болды, ол 1.8 8v Flex қозғалтқышы бар барлық нұсқаларға қолжетімді болды және қазір (бензин) немесе отын ретінде этанолды пайдаланғанда қуаттылықты қамтамасыз етеді. Көлік алдыңғы решетке, капотқа, бүйір бамперлеріне және артқы шамдарға да шағын косметикалық өзгерістер енгізді, өндіріс циклын аяқтау мақсатында, ол 2010 жылы аяқталуы күтілуде. 2009 жылы Fiat Бразилия нарығынан Abarth нұсқасын алып тастады; бұл нұсқа басқа нарықтарда да қолжетімді болған жоқ. MY2010 үшін Fiat do Brasil 1.8 8v Flex қозғалтқышы бар Attractive деп аталатын «негізгі мүмкіндіктері» бар нұсқасын шығарды. Бұл нұсқа жаңа Bravo көлігінің жақын арада келетінін растайды, Stilo Attractive – ең төмен бағалы нұсқа болып табылады. 2010 жылдың наурызында Бразилияның Әділет министрлігі Fiat компаниясына үш миллион Реал ($1,7 миллион) айыппұл салды, себебі компания ABS тежегіштері жоқ Stilo көліктерін артқы дөңгелектің мәселесін жою үшін қайтарып алмады, бұл мәселе отыз апатқа және сегіз өлімге себеп болуы мүмкін еді. Fiat компаниясы кез келген кінәні мойындамай, артқы дөңгелектің мәселесі апаттардың себебі емес, олардың салдарынан туындағанын мәлімдеді.

Сату және өндіріс

769 000 Stilo шығарылды, оның ішінде 102 662 Бразилияда. Stilo Fiat үшін үлкен сәтсіздікке ұшырады, себебі компания жылдық өндірісті 400 000 данаға жеткізуді жоспарлаған. Барлығында, жеткіліксіз сатулардың нәтижесінде Fiat әр өндірілген көлікке шамамен 2 730 евро шығынға ұшырады.