Кіріспе

Қызыл кітап, ресми атауы "Мүмкіндіктерді қалыптастыру: Канада үшін либералдық жоспар", 1993 жылғы федералды сайлауда Канада Либералдық партиясының бағдарламасы болды. Ол жарқыраған қызыл мұқабасынан осы атты алды, қызыл түс – Либералдық партияның ресми түсі. Бұл 112 беттік кітапша болатын, одан мыңдаған даналар басылып, кеңінен таратылды.

Мақсаты

Бұл өте ерекше болды, өйткені ол нақты мақсаттарды көрсетті; бұрынғы және кейінгі платформаларда мағыналы уәделер аз болса, ал жалпы қағидалар көп айтылды, ал Қызыл кітап либералдар билікке келген жағдайда жасайтын өзгерістердің толық тізімін ұсынды. Бұл "халықпен шарттасу" түріндегі алғашқы платформалардың бірі болды, бұл идеяны АҚШ Республикалық партиясы 1994 жылғы "Америкамен шарттасуда" және Майк Харристің 1995 жылғы Онтариодағы "Саналы төңкерісінде" пайдаланды.

1993 жылғы сайлау

1984 жылдан бері биліктен тыс қалған Либералдық партия, Брайан Малрунидің Прогрессивті консервативтік үкіметіне Канада халқының күшті қарсылығына байланысты 1993 жылғы сайлауда жеңіске жетеді деп күтілді. Жан Кретьен басшылығындағы либералдар, жаңа лидер Ким Кэмпбел таңдалуымен Тори партиясының қолдауының артуына алаңдады. Одан да маңыздысы, Малрунидің тұрақсыз жылдарынан кейін саясаткерлерге деген жалпы канадалық наразылық болды. 1992 жылғы Шарлоттаун келісімі жөніндегі референдумды халықтың Канаданың саяси элитасын қабылдамауының белгісі ретінде түсіндірді. Либералдар цинизм мен сенімсіздікті жеңу үшін нақтырақ болудың және көптеген уәделер берудің жеңіске жетуге көмектесетініне сенді, осылайша «Қызыл кітап» жарық көрді. «Қызыл кітапты» негізінен 1990 жылғы Либералдық партияның лидерлік конвенциясында Кретьеннен кейін екінші орын алған Пол Мартин және Либералдық партияның жетекші саяси қызметкері Чавива Хошек жазды. Мартинге сайлау кампаниясында маңызды рөл беру арқылы Кретьен Либералдық партияны біріктіруге тырысқан деп саналды. Кейбір сарапшылар осы уәделердің барлығы орындалғанына күмәнді. «Қызыл кітаптан» берілген ең маңызды уәделердің ішінде жаңа әскери-теңіз тікұшақтарын сатып алудан бас тарту, Торонто Пирсон халықаралық әуежайын сатудан бас тарту, жұмыссыздыққа байланысты төлемдер жүйесін реформалау, қару-жарақтарды бақылауды күшейту және Суық соғыс аяқталғаннан кейін қарулы күштердің санын қысқарту болды. Бәлкім, ең маңызды уәде – Канаданы қаржылық тұрақтылыққа қайтару еді. 1997 және 2000 жылғы сайлаулар үшін жаңа Либералдық «Қызыл кітаптар» жарық көрді.