Кіріспе

Американдық кинорежиссер (1911–2008)

Джулиус Дассин (18 желтоқсан 1911 – 31 наурыз 2008) – американдық кино және театр режиссері, продюсер, жазушы және актер. Голливудтың қара тізіміне ілінген ол кейін Францияға, содан соң Грекияға көшіп, карьерасын жалғастырды. Ол Кино өнері мен ғылымы академиясының және Кинорежиссерлер гильдиясының мүшесі болды. Оның ата-анасы Ресей империясының Одесса қаласынан (қазіргі Украина) шыққан еврей иммигранттары еді. Жастық шағында ол солшыл идиш тілдес жастар лагері – Camp Kinderland-ке қатысты. Джулиус Бронкстағы Моррис орта мектебінде оқыды. Ол 1926 жылы он төрт жасында Нью-Йорктегі Yiddish Art Theatre-да кәсіби актерлік жолын бастады. 1929 жылдың 13 қазанында газетке шолушы Марк Хеллингер Нью-Йорк Daily News газетінде Дассин берген материалды жариялады; шамамен жиырма жылдан кейін екеуі Голливудта бірге жұмыс істеді. 1933 жылдың 11 шілдесінде Джулиус ағасы Луи Коннектикут штатының Мериден қаласында ұсталды, ол Пуритан банкі мен траст компаниясынан 12 000 доллар ұрлағанын мойындады, онда ол кассир және казнашы болып жұмыс істеген. 1933 жылдың 10 қыркүйегінде, 21 жасында Джулиус концерттік скрипкашы, Джульярд музыка мектебін бітірген Беатрис Лаунерге үйленді. 1934 жылдан бастап Джулиус үш жыл бойы Еуропада драмалық өнерді зерттеді.

Нью-Йорк театры мен радиосы

1936 жылы Еуропадан оралғаннан кейін Дассин Ұлы депрессия кезінде Федералды театр жобасының бөлімшесі – Балалар театрына қосылды. Кейінгі пьесасы қатты коммунистік идеологияны қолдайтындықтан сыналып, қарсылық тудырды. Кейіннен 1937 жылы ол Идиш пролетариат театры компаниясы – «Артеф Ойыншыларына» қосылды. Ол актер, декоратор, сахна құрушы, режиссер және тіпті билет сатушы болып жұмыс істеді. Сондай-ақ «Артеф Ойыншыларының» «Жаңа сарбаздар» және «200 мың» қойылымдарында ойнады. «Артеф Ойыншыларында» жалақы аз болғандықтан, Дассин Кэтскиллдегі «Борщ циркі» бойынша гастрольдік театр труппасын құрды. Одан кейін ол радио үшін сценарийлер жазып, кейде өзінің радио пьесаларын режиссерлік етті, сондай-ақ сахналық режиссер және продюсер болды. 1940 жылдың басында Дассин продюсер Мартин Габель үшін «Медицина шоуы» пьесасын қойып, режиссерлік етті, оның басты рөлдерін Изабель Боннер, Филип Бурнеуф және Норман Ллойд сомдады. Критиктер жақсы қабылдағанымен, «Медицина шоуы» 1940 жылдың 12 сәуірінен 11 мамырына дейін Нью-Йорк театрында тек 35 рет көрсетілді. Ол сондай-ақ Альфред Хичкокпен бірге «Мистер және миссис Смит» (1941) фильмінде жұмыс істеді, екеуінде де Кароль Ломбард түсті және екеуі де продюсер Гарри Эдингтонның бақылауында болды. 1941 жылдың қаңтарында, алты ай бойы режиссерлік жұмыссыз болғаннан кейін, Дассин RKO Radio Pictures компаниясымен жасасқан келісімшартынан босатылды. Дассин Голливудта радио жұмысына қайта оралып, бұрын бейімдеген Гогольдің «Шинель» әңгімесін «Кейт Смит сағаты» бағдарламасында қайта көрсетті, бұл жолы Генри Халл басты рөлде ойнады, ол 1941 жылдың 3 қаңтарында тікелей эфирде көрсетілді. Ол сондай-ақ актерлердің зертханалық театрын құрған бірнеше актердің бірі болды.