Андрей Боголюбский: Владимир князі және Киевтің қорғанышы
Andrey Bogolyubsky
Андрей Боголюбский: Владимир князі, 1157-1174 жылдары билік еткен. Киевті шабуылдаған, Клязьмадағы Владимирді Ресейдің жаңа орталығы еткен. Православ қасиеттісі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Владимирдің ұлы князі 1157-1174 жылдары Андрей Боголюбский (1174 жылдың 28 маусымында қайтыс болды; Андрей Ю́рьевич Боголюбский, әдеби Андрей Юрьевич Боголюбово), 1157 жылдан өліміне дейін Владимирдің ұлы князі болды. Князьдық рулар арасындағы қайта-қайта болатын алауыздықтар мен соғыстар кезінде Андрей 1149 жылы әкесі Юрий Долгорукий Киевті қысқа мерзімге басып алғанда онымен бірге болды; 20 жыл өткен соң ол Киевтің тонауын (1169) басқарды және Клязьмадағы Владимирді Киев Русінің жаңа астанасы ретінде көтеруге тырысты. 1702 жылы орыс православие шіркеуінде қасиетті деп жарияланды.
Grand Prince of Vladimir from 1157 to 1174
Andrey Bogolyubsky (died 28 June 1174; Андрей Ю́рьевич Боголюбский, lit. Andrey Yuryevich of Bogolyubovo), was Grand Prince of Vladimir from 1157 until his death. During repeated internecine wars between the princely clans, Andrey accompanied his father Yuri Dolgorukiy during a brief capture of Kiev in 1149; 20 years later, he led the Sack of Kiev (1169), and made efforts to elevate Vladimir on the Klyazma as the new capital of Kievan Rus'. He was canonized as a saint in the Russian Orthodox Church in 1702.
Өмірбаян
Андрей Боголюбский шамамен 1111 жылы Қыпшақ басшысы Әйүп ханның қызы мен Юрий I Владимировичтің ұлы ретінде дүниеге келді, ол көбінесе Юрий Долгорукий деп аталады. Юрий II Мономахтың ұлы болған Юрий, Мономаховичтер әулетінің бабасы еді. Юрий Андрейді Вишгородта (Киевке жақын) князь етіп жариялады.
Andrey Bogolyubsky was born ca. 1111, to a daughter of Ayyub Khan, the Kipchak leader, and to Yuri I Vladimirovich , commonly known as Yuri Dolgoruki Yuri was a son of Volodimer II Monomakh, progenitor of the Monomakhovichi. Yuri proclaimed Andrey a prince in Vyshgorod (near Kiev).
Мансап
Андрей 1155 жылы Вышгородтан шығып, 1108 жылы Клязьма өзенінің жағасында орналасқан Владимир қаласына көшіп барды. 1157 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін Владимир, Ростов және Суздаль князі атанды. Владимир қаласының төңірегіндегі бекіністер 1164 жылы аяқталды. Сол жылы Андрей Волга болгарларына шабуыл жасады; ол жеңіске жетті, бірақ ұлы шайқаста қаза тапты, оның құрметіне ол 1165 жылы Нерльдегі Қасиетті Қаптау шіркеуін салуға бұйрық берді. 1169 жылы Андрейдің әскері Киевті тонап, оны бұрынғыдан да қиратты. Қаланы тонағаннан кейін, Византияның "Құдай анасы" иконасы сияқты көптеген діни өнер туындыларын ұрлады. Андрей Киевтің князі етіп ағасы Глебті тағайындап, жерлерін Киевпен біріктіруге тырысты. 1171 жылы ағасы қайтыс болғаннан кейін Андрей Киевті бақылауда ұстау үшін екі жылдық соғысқа қатысты, бірақ жеңіліске ұшырады. Андрей Солтүстік Двина аймақтарының халқынан салық алу құқығын алды. "Барлық Суздаль жерінің билеушісі" ретінде Боголюбский астананы Владимирге көшіріп, нығайтты және Успенский соборы, Нерльдегі Қасиетті Қаптау шіркеуі және басқа да шіркеулер мен монастырларды салды. Оның басшылығымен Владимир қаласы кеңейтіліп, қала төңірегіне бекіністер салынды.
Andrey left Vyshgorod in 1155 and moved to Vladimir, a little town on the river Klyazma founded in 1108. After his father's death in 1157, he became Knyaz (prince) of Vladimir, Rostov and Suzdal. Fortifications around Vladimir were completed in 1164. The same year Andrey attacked the Volga Bolgars; he won a victory, but a son was killed in battle, to whose memory he ordered the construction of the Church of the Intercession on the Nerl in 1165. In 1169 Andrey's troops sacked Kiev, devastating it as never before. After plundering the city, stealing much religious artwork, which included the Byzantine "Mother of God" icon. Andrey appointed his brother Gleb as prince of Kiev, in an attempt to unify his lands with Kiev. Following his brother's death in 1171, Andrey became embroiled in a two year war to maintain control over Kiev, which ended in his defeat. Andrey established for himself the right to receive tribute from the populations of the Northern Dvina lands. As "ruler of all Suzdal land", Bogolyubsky transferred the capital to Vladimir, strengthened it, and constructed the Assumption Cathedral, the Church of the Intercession on the Nerl, and other churches and monasteries. Under his leadership Vladimir was much enlarged, and fortifications were built around the city.
Өлім
[[Файл:Отсечение руки Боголюбского. jpg|thumb|Бұл 15 ғасырғы Радзивилл жылнамасының миниатюрасында Андрей Боголюбскийдің сол қолы өлтірушілермен кесіліп алынады, ал оның "оң қолы" да кесіледі. Андрей Владимир қаласының жанында Боголюбово қамалын салдырып, оны өзінің сүйікті резиденциясына айналдырды, сондай-ақ осы қамалдың атынан "Боголюбский" лақап атын алды. Оның болгарларға қарсы жеңісі Құтқарушының бал мерекесінде жыл сайын еске алынады.
[[File:Отсечение руки Боголюбского. jpg|thumb|In this 15th century Radziwiłł Chronicle miniature, Andrey Bogolyubsky's left arm is cut off by his assassins, his "right hand" was cut off
Andrey had the castle, Bogolyubovo, built near Vladimir, and it would become his favorite residence and the source of his nickname, "Bogolyubsky". His victory over the Bulgars is remembered yearly during the Honey Feast of the Saviour.