Кіріспе

1985 жылғы Католик ағылшын тіліндегі Библия аудармасы

Жаңа Иерусалим Библиясы (NJB) – 1985 жылы Darton, Longman and Todd және Les Editions du Cerf баспаларынан шыққан, бенедикт тәлімді библия ғалымы Генри Уэнсброу редакциялаған, Католик шіркеуінің мүшелері зерттеу және жеке құлшылық үшін пайдалануға рұхсат еткен, сондай-ақ Англия шіркеуі де мақұлдаған Библияның ағылшын тіліндегі аудармасы.

Шолу

"Жаңа Иерусалим Киелі кітабы" – "Иерусалим Киелі кітабының" жаңартылған нұсқасы, француз тіліндегі "Bible de Jérusalem" кітабының ағылшын тіліне аудармасы. Көптеген адамдар "Иерусалим Киелі кітабы" француз тілінен аударма емес, француз тілінің күшті ықпалымен жазылған түпнұсқа екеніне сенеді. Алайда, "Жаңа Иерусалим Киелі кітабының" редакторы Генри Уэнсброу бұл пікірмен келіспейді және былай деп жазады: "Керісінше айтуларға қарамастан, "Иерусалим Киелі кітабы" француз тілінен аударылған, мүмкін еврей немесе грек тілдеріне сирек қарап, керісінше емес." "Иерусалим Киелі кітабы" сияқты, "Жаңа Иерусалим Киелі кітабы" да еврей жазбаларындағы Құдайдың есімін – тетраграмматонды "Тәңір" деп емес, "Яхве" деп аударуды қабылдады, NJB Ескі өсиетінде 6823 жерде. Бұл шешім 1947 жылы Құмранда табылған Ескі өсиеттің ең көне бөліктерінің (біздің заманымызға дейінгі II ғасырға жататын Өлі теңіз кітаптары) аудармасы немесе қалпына келтірілуіне негізделген. Қызығы, Құмран мәтіні кейде сол кезеңдегі Септуагинтамен, ал емес Масореттік мәтіннің кейінгі нұсқаларымен сәйкес келеді. Мысалы, Құран 32:8-9-да "Тәңір" сөзі "Яхве" деп аударылған ғана емес, сонымен қатар "Израиль ұлдары" деген тіркес Құмран мен Септуагинта мәтіндеріне сүйене отырып "Құдайдың ұлдары/қыздары" деп түзетілді. NJB – Епископальдық шіркеу мен Англикан қауымдастығының қызметтерінде қолдануға рұқсат етілген нұсқалардың бірі. "Жаңа Иерусалим Киелі кітабы" сондай-ақ, дәлдік үшін, "Сабаот" сөзінің аудармасы белгісіз болғандықтан, дәстүрлі аударманы пайдаланбастан, еврей термині "Сабаотты" транслитерациялайды, яғни "Тәңірдің әскерлері" емес, "Яхве Сабаот" деп жазады.

ҰҚК-ның мұрагері

Француз тіліндегі "The New Jerusalem Bible" нұсқасы және оның зерттеу жазбаларының бастауы – 1998 жылы соңғы рет жаңартылған француз тіліндегі "La Bible de Jérusalem" нұсқасы. Қазіргі таңда "The Bible in its Traditions" деген атпен жаңа Библия жобасы жүріп жатыр. Зерттеу жазбаларына сәйкес, Еврей Библиясының аудармасында Септуагинтаға көбірек мән беріледі, бірақ Масорет мәтіні негізгі дереккөз болып қала береді. Демонстрациялық том (ағылшын, француз және испан тілдерінде) қазір қолжетімді. Демонстрациялық томның француз тіліндегі бөлігі ағылшын тіліндегі аударманың бір үлгісімен бірге онлайн режимінде қолжетімді. "Darton, Longman and Todd" баспасы 2019 жылы "Revised New Jerusalem Bible" басылымын жариялады. Жаңа өсиет және Псалмдар кіретін алғашқы басылым 2018 жылдың ақпан айында, ал толық Киелі кітап 2019 жылдың шілдесінде жарық көрді. "JB" және "NJB" мәтіндерін жан-жақты қайта қарастырып, жаңа аударма түпнұсқалық кітаптарды дәл беру үшін формальды эквиваленттілік аудармасын қолданады, оқуға қолайлы тілге және инклюзивті тілге сезімталдық танытады. Онда Генри Вэнсброу жазған жаңа зерттеу жазбалары мен кітабына кіріспелер бар.