Кіріспе

Қайта өңделген пісіру майы. Сары май, сондай-ақ пайдаланылған пісіру майы (UCO), пайдаланылған өсімдік майы (UVO), қайта өңделген өсімдік майы немесе өсімдік майының қалдықтары (WVO) деп аталады. Ол пісіру үшін майды пайдаланатын кәсіпорындар мен өнеркәсіптен жиналады. Ол малға жем ретінде, сондай-ақ сабын, косметика, киім, резеңке және жуғыш заттар жасауға қолданылады. Энергетикалық басқармасының (EIA) бағалауынша, осы өнеркәсіп салаларының бәсекелестігіне байланысты, биодизель өндірісі үшін жыл сайын сары майдың үштен бірінен азы ғана қолжетімді болады. Сары май қоңыр майдан ерекшеленеді; сары май көбінесе терең қуыру құралдарынан алынған майлар, ал қоңыр май май тұтқыштардан алынады.

Нарық және пайдалану

2020 жылы әлемдік пайдаланылған тамақ майы нарығы 5,16 миллиард АҚШ долларын құрады және 2028 жылы 10,08 миллиард АҚШ долларына жететіні күтілуде, орташа жылдық өсім 7,76% болады. Биодизель/жаңаруға жарамды дизель нарығы 2,8 миллиард галлонға жетті, қазіргі таңда 3 миллиард галлоннан астам өндірісте. 2030 жылға қарай 6 миллиард галлонға жетеді деп күтілуде.

Май жинағыштар

Сары майды жинап, тазартылған пайдаланылған тамақ майын өндіру саласында бірнеше ірі компаниялар басымдық танытады. Кіші және орта бизнес өкілдерінің сары майды жинап, оны сату немесе тазарту арқылы пайдаланылған тамақ майын өндіруге жұмсауы туралы нақты статистика жоқ. Шамамен екі жүздей компания бар деген болжам бар. Дегенмен, ұрлық кең таралған және көптеген "компаниялар" тіркелмеген болуы мүмкін. Бұрынғы "шеберхана" деңгейіндегі кәсіп – пайдаланылған тамақ майын жинау, қазір жүк көліктерінің парктері, аймақтық және жалпыұлттық қамту, ірі өңдеу заводтарының пайда болуымен дамыды, сондай-ақ консалтингтік топтар мен бағдарламалық қамтамасыз ету компанияларының рөлі де артып келеді. Пайдаланылған тамақ майын жинау және сақтау жүйелері автоматтандырылуда. ERP (кәсіпорын ресурстарын жоспарлау) басқару бағдарламалық жасақтамасы, бағыттарды оңтайландыру құралдары, толтыру деңгейін бақылау, CRM (клиенттермен қарым-қатынасты басқару) және автоматтандырылған шарттар UCO жинаушылары үшін (май жинаушылар) пайдаланылған тамақ майын жинау көлемін жылдам арттыруды басқару үшін қалыпты жағдайға айналуда. Ұлыбританияда пайдаланылған тамақ майын жинауды Қоршаған орта агенттігі реттейді. Барлық жинау жұмыстарын Қоршаған орта агенттігінде қалдық тасымалдаушы ретінде тіркелген компания жүзеге асыруы керек. Әрбір жинау кезінде қалдықтарды тасымалдау туралы хабарлама толтырылып, екі тарап та кемінде 3 жыл сақтауы тиіс. Тазартылған пайдаланылған тамақ майы биодизель өндіру үшін трансэстерификациялау немесе жаңартылатын дизель өндіру үшін гидродезоксигендеу процесінен өтеді.