Кіріспе
Артюр мифологиясындағы қауіпті орын (Gwarchae Peryglus, сондай-ақ Қауіпті Тақ, Sedd Peryglus) – Мерлиннің Киелі Граль іздеуінде табысқа жететін шақырылған рыцарь үшін Дөңгелек үстелде сақтап қойған бос орын.
In Arthurian legend, the Siege Perilous (Gwarchae Peryglus, also known as The Perilous Seat, Sedd Peryglus) is a vacant seat at the Round Table reserved by Merlin for the knight who would one day be successful in the quest for the Holy Grail.
Тарих
Ағылшын тіліндегі "бұға" сөзі бастапқыда "орын" немесе "тақ" деген мағынаны білдірген, ол көне француз тіліндегі "sege" (қазіргі француз тілінде "siège") сөзінен шыққан; ұзаққа созылған шабуылдың қазіргі әскери мағынасы қамал алдында "қоныстанған" армия тұжырымынан туындаған. Томас Малоридің 1485 жылы жарық көрген "Артурдың өлімі" кітабында, Вульгата циклынан алынған "Queste del Saint Graal" еңбегінде, жаңадан рыцарь атанған сэр Галахад Исаның өлімінен 454 жыл өткен соң, Уитсендей күні Камелоттағы орынды иеленеді. Қауіпті орын қатаң түрде сақталғандықтан, ол жерге лайықсыз адам отырса, өлімге ұшырайды. Осы оқиғаның тағы бір нұсқасы Альфред Теннисонның "Патшалар жырлары" еңбегінде баяндалған. Бастапқыда, орындық пен граль туралы бұл мотив Персевальға тиесілі болған, бірақ Ланселот-Грал циклы оны цистерциандық негіздегі жаңа батыр Галахадқа ауыстырды. Мысалы, ол Роберт де Боронға жатқызылатын бұрынғы "Персеваль де Дидо" еңбегінде кездеседі, онда Персеваль Артурдың Кардуэльдегі сотында отырады. Көптеген ғалымдардың пікірінше, қауіпті орындықтың мотиві Уэльс, Корнуолл және Бретань мифологиясына дейін жетеді, Артурий аңызының көп бөлігі олардан алынған. Бұл теорияға сәйкес, Қауіпті бұға – кельт патшалық рәсімінің жартылай есте қалған нұсқасы, ол Ирландияның Лия Фейлімен салыстырылады.