Карл Мук: Немец дирижері және өмірінің тарихы

Кіріспе

Неміс дирижері (1859–1940)

Карл Мюк (22 қазан 1859 – 3 наурыз 1940) – классикалық музыка дирижері, Гессенде туған. Ол негізінен Еуропада, әсіресе операда қызмет етті. Оның американдық мансабы Бостон симфониялық оркестрінде (BSO) екі рет жұмыс істеуін қамтиды. 1917 жылы Карл Мюк бұқаралық ақпарат құралдарының айыптауына ұшырады, себебі «Провиденс Журнал» редакторы Джон Р. Рэтом оны Америка Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысқаннан кейін BSO оркестрінен «Жұлдызды ту» орындау туралы сұранысты біліп тұрып қабылдамағаны үшін жалған айыптады. Мүк Швейцарияның бейтарап азаматы болғанымен, Рэтомның айыптауы бойынша тұтқындалып, 1918 жылдың наурыз айынан 1919 жылдың тамызына дейін Грузиядағы неміс-американдық тұтқындар лагерінде, Форт Оглеторпта жау шетелдік ретінде қамауға алынды. Карл Мюк және оның әйелі АҚШ-тан депортацияланды. Оның кейінгі мансабында Гамбургте және Байройт фестивалінде маңызды өнер көрсетулері болды.

Ерте өмір және мансап

Карл Мюк қазіргі Германиядағы Гессен ұлы княздығының астанасы Дармштадт қаласында дүниеге келген. Мүктің әкесі, жоғары лауазымды сот қызметкері және әуесқой музыкант болғандықтан, 1867 жылы отбасымен Швейцарияға көшіп, Швейцария азаматтығын алды. Карл Мюк 21 жасында Швейцария азаматтығын алды. Мюк бала кезінде фортепианоны оқыды және 11 жасында камералық музыка кешінде фортепианомен жеке орындау арқылы алғаш рет көпшілік алдында өнер көрсетті. Ол бала кезінде жергілікті симфониялық оркестрде скрипка ойнады. Вюрцбург гимназиясын бітіріп, 16 жасында Гейдельберг университетіне түсті. 1878 жылғы мамыр айында Лейпциг университетінде философия докторы ғылымын қорғады. Лейпциг консерваториясында музыкалық білімін жетілдірді. 1880 жылғы 19 ақпанда Лейпциг Гевандхаусында Ксавер Шарвенканың No. 1 фортепиано концертін Артюр Никиш басқаруымен ресми тұңғыш рет орындады. Ол өзінің дирижерлік мансабын салыстырмалы түрде шағын провинциялық қалаларда бастады, 1880 жылы Цюрихте (Актиентеатр) екінші дирижер (Zweiter Kapellmeister) болып, 1881 жылғы қазанда Зальцбургке (k. k. Theater) бас дирижер (Erster Kapellmeister) болып көшті, онда 1882 жылғы сәуірге дейін қызмет етті. Содан кейін Брюннде (Stadttheater: 1882 жылғы қазаннан 1883 жылғы маусымға дейін) және Грацта (1884–1886) жұмыс істеді, онда 1887 жылғы 3 ақпанда 21 жасар Анита Португаллға үйленді. Ірі музыкалық орталықтағы алғашқы лауазымы Прагада Анжело Нойманның Неміс ел театрында бас дирижер болып, 1886 жылғы 15 тамызда «Майстерзингер» операсымен ашылды және 1892 жылғы маусымда аяқталды. Ол сонымен қатар Нойманның гастрольдік опера труппасын басқарды, Берлинде өнер көрсетті және 1888–1889 жылдары Вагнердің «Нюрнберг сақинасы» операларын Мәскеу мен Санкт-Петербургте дирижерлік етті. 1892 жылғы қазанда Берлин сотының опера театрының (Kgl. Oper – бүгінгі Берлин мемлекеттік операсы) бас дирижері болып тағайындалды (Kgl. preußischer Generalmusikdirector), 1908 жылғы 26 тамызда бұл лауазымға бекітілді. 1912 жылға дейін Берлинде жұмыс істеп, 103 операның 1071 қойылымын жүргізді. Сондай-ақ ол сол жердегі концерттерде Корольдік оркестрді де басқарды. Берлиндегі қызметі кезеңінде басқа да тапсырмаларды орындады. 1894–1911 жылдары Гёрлицте өткен Силезия музыка фестивальдерінде қонақ дирижер болды. 1899 жылғы мамыр және маусым айларында Лондонның Корольдік опера театрында Ковент-Гарденде Бетховеннің «Фиделио» және Вагнердің бірнеше операларын («Таннхойзер», «Валькирия», «Майстерзингер», «Қаңғыбас голландиялық» және «Тристан мен Изольда») дирижерлік етті. Жаздарын Вагнер фестиваліне, Байройтке арнады, онда 1892 жылдан бері музыкалық көмекші болғаннан кейін 1903 жылы бас дирижер болып тағайындалды. Герман Левиден «Парсифал» операсының дирижерлігін мұра етті. 1914 жылғы жазда соғыс қаупі туған кезде Мюк 1914 жылғы 1 тамызда «Парсифалды» орындауды талап етті, осымен фестиваль аяқталды, ол 1924 жылға дейін қайта жаңғыртылған жоқ. Мюк 1901–1930 жылдар аралығында өткен он төрт Байройт фестивалінің барлығында «Парсифалды» дирижерлік етті, сондай-ақ 1909 жылы «Лохенгрин» және 1925 жылы «Майстерзингер» операларын қойды, Вагнер отбасының жақын досы болды. Америкалық музыка сыншысы Герберт Пейзер (1886–1953) Мүктің «Парсифалды» интерпретациясын естіген ең ұлы нұсқа деп санады: «бірден-бір және түпкілікті «Парсифал»; әрбір сөзі шексіздікпен толған «Парсифал»; бұл дәуірдің де, сол дәуірдің де емес, барлық уақыттың «Парсифалы»». 1903–1906 жылдары Вена филармониясын басқарды. Мүкке Нью-Йорктегі Метрополитен опера театрының подиумында жылына 27 000 доллар төлеу ұсынылды, бірақ ол бас тартты. 1903–1906 жылдары Вена филармониясының дирижері ретінде Феликс Мотльмен кезектесіп жұмыс істеді. 1915 жылғы 14–26 мамыр аралығында Сан-Францискода өткен Панама Тынық мұхиты халықаралық көрмесінде Мюк Бостон симфониялық оркестрін барлық елдердің музыкасынан 13 концертке жетекшілік етті.

Karl Muck was born in Darmstadt, which was then the capital of the Grand Duchy of Hesse, in modern Germany. Muck's father, a senior court official and amateur musician, moved the family to Switzerland in 1867 and acquired Swiss citizenship. Karl Muck acquired Swiss citizenship when he was 21. Muck studied piano as a child and made his first public appearance at the age of 11 when he gave a piano solo at a chamber music recital. He also played the violin in a local symphony orchestra as a boy. He graduated from the gymnasium at Würzburg and entered the University of Heidelberg at 16. In May 1878 he entered the University of Leipzig, where he took his degree as Doctor of Philosophy in 1880. While there studied music at Leipzig Conservatory. He made his formal debut as a concert pianist on February 19, 1880, at the Leipzig Gewandhaus in Xaver Scharwenka's Piano Concerto No. 1 in B flat minor with Arthur Nikisch conducting. He began his conducting career in comparatively minor provincial cities, starting in 1880 as Second Conductor (Zweiter Kapellmeister) in Zurich (Aktientheater), moving to Salzburg (k. k. Theater) in October 1881 as Principal Conductor (Erster Kapellmeister), where he served until April 1882. He then held appointments in Brünn (Stadttheater: October 1882 to June 1883) and Graz (1884–1886), where he married 21 year old Anita Portugall on February 3, 1887. His first position in a major musical center came in Prague as Principal Conductor at Angelo Neumann's Deutsches Landestheater, starting with a performance of Die Meistersinger on August 15, 1886, and ending in June 1892. He also conducted Neumann's traveling opera company, appearing at Berlin and in 1888–1889 conducting Wagner's Ring cycle in Moscow and St. Petersburg. He left Prague to become principal conductor in October 1892 of the Berlin Court Opera (Kgl. Oper — today the Berlin State Opera, where he was appointed Chief Musical Director (Kgl. preußischer Generalmusikdirector) on August 26, 1908. He remained in Berlin until 1912, conducting 1,071 performances of 103 operas. He also conducted the Royal Orchestra in concerts there. He took other assignments during his tenure in Berlin. He was guest conductor at the Silesian music festivals in Goerlitz between 1894 and 1911. In May and June 1899 at London's Royal Opera House Covent Garden, he conducted Beethoven's Fidelio and several of Wagner's operas (Tannhäuser, Die Walküre, Die Meistersinger, Der fliegende Höllander and Tristan und Isolde). He devoted many summers to the Wagner Festival in Bayreuth where he became principal conductor in 1903, after serving as a musical assistant since 1892. He succeeded Hermann Levi as the conductor of Parsifal there. As war approached in the summer of 1914, Muck insisted on performing Parsifal on August 1, 1914, to close the Festival, which was not revived until 1924. Muck conducted Parsifal at all of the fourteen Bayreuth festivals held between 1901 and 1930, and also conducted Lohengrin there in 1909 and Die Meistersinger in 1925, becoming a close friend of the Wagner family. The American music critic Herbert Peyser (1886 1953) thought Muck's interpretation of Parsifal the greatest he had ever heard: "the only and ultimate Parsifal; the Parsifal in which every phrase was charged with infinities; the Parsifal which was neither of this age nor that age but of all time." He led the Vienna Philharmonic from 1903 to 1906

Muck was offered the Metropolitan Opera House podium in New York at a reputed $27,000 a year, but declined. From 1903 to 1906 he alternated with Felix Mottl as conductor of the Vienna Philharmonic. At the Panama Pacific International Exhibition held in San Francisco May 14–26, 1915, Muck conducted the Boston Symphony Orchestra in 13 concerts of music of all nations.

Дирижерлік

Соло орындаушылар оның олармен жұмысын жоғары бағалады. Артур Шнабель Мукты: «өте ұлы шебер, оның сенімділігі, қамығу деңгейі және өзімшілдікпен берілгендігімен ешбір тірі суретші теңесе алмайды» деп атады. Падеревски оны «үлгілі сүйемелдеуші» деп сипаттады. Дене бітімі жағынан, оның дирижерлік стилі минимал қозғалыс талап ететін, тек дирижерлік таяқтың ұшымен жасалатын шағын қимылдардан тұратын. Түсіндіру саласында ол алғашқы модернистердің бірі болды. Ол нотаға еркіндікпен қарайтын және икемді темптерді ұнататын буынның өкілі болғанымен, керісінше, тәртіпті және тікелей болды, шығармаға жеке мөрін қоюдан гөрі, оған адалдық танытуға және белгілі бір интерпретациялық бейтараптылықты сақтауға көбірек мән берді. Оның дирижерлік стиліне қарағанда, оркестр музыканттары оны шыдамсыз, жарылқаушы, жүйкелі және импульсивті деп тапты. Ол концерттерде бейтарап немесе жайбарақат болып көрінбеді, керісінше, «оркестрге, тыңдаушыларға және жағдайға үстемдік етті». Австриялық дирижер Карл Бём 1972 жылғы сұхбатында: «Карл Мюк менің «Лоэнгрин» дирижерлегенімді жасырын естіп, мені оныңмен бірге Вагнердің барлық партитураларын зерттеуге шақырды. Ол маған ең алғашқы және ең үлкен әсер етті. Мук маған оркестрдің қай жерде басым болуы керектігін, Байройт акустикасын қалай басқару керектігін және тағы басқаларын айтты» деді.

Бостон, 1906-1918 жылдар

Мак 1906 жылдан 1908 жылға дейін, содан кейін 1912 жылдан 1918 жылға дейін Бостон симфониялық оркестрінің (BSO) музыкалық директоры қызметін атқарды (Нью-Йорк Таймс 1918 жылдың 26 наурызында хабарлағандай, жылдық жалақысы 28 000 доллар болған). Бастапқыда ол репертуарын Еуропадағы опералар мен неміс музыкасынан кеңейтуге мәжбүр болды. Олин Даунз кейіннен «оның репертуары өз тыңдаушыларының талаптарына сай келмеді» деп жазды, сондықтан француз туындыларын оқыту үшін BSO мүшелеріне сүйенді. Қазіргі заманғы туындылар оның күшті жағы емес еді, бірақ ол өзі қаламайтын музыканы, мысалы, Шенбергтің оркестрге арналған бес пьесасының американдық премьерасын бағдарламалады. Ол сондай-ақ Сибелиус симфонияларын және Дебюссидің көптеген шығармаларын Бостонға таныстырды. Оның стилі ұстамды болғанымен, ол кейде Листтің «Фауст симфониясы» сияқты туындыларда романтикалық жағын ашты. Америкада жұмыс істеуінің себебі белгісіз. Берлинде ол кайзер Вильгельммен жақын қарым-қатынаста болды, бірақ американдық әңгімелерде ол өзінің еркіндігін артық көретіні және сол себепті 1911 жылы Мюнхендегі патшалық опера директоры лауазымын қабылдаудан бас тартқаны айтылды. 1916 жылы Phi Mu Alpha Sinfonia музыкалық бауырластығы оны құрметті мүше етіп сайлады және 1917 жылдың көктемінде фортепиано конкурсында төреші болды. 1917 жылдың 2 қазанында ол Нью-Джерси штатының Камден қаласында Виктор Талкинг Машин Компани үшін BSO-ны тарихи жазбаларға жетекшілік етті. Жазбаларға Чайковский, Вольф Феррари, Берлиоз, Бетховен және Вагнердің шығармалары енді. Мук сол жылдары Бостон Herald газетінің музыка сыншысы Филип Хейл былай деп жазды: «Ол тыныш, әуесқой емес, әдепті, сәнді, аристократтық; тіпті тынышталғанда да ерекше беделді және тартымды тұлға. Оркестр – оның сөйлеуі, композитордың музыкасының дирижердің миына, жүрегіне және жанына әсер етуі». Дегенмен, ол бұрынғы тәжірибесін жалғастырып, АҚШ соғысқа кіргеннен кейін Америка қалаларындағы алғашқы гастрольдерінде тек неміс және австро-венгер композиторларының классикалық музыка концерттерін ұйымдастырды, бұл кейбіреулер соғыс уақытындағы халықтың көңіл-күйіне мүлдем сезімтал емес деп тапты. 1917 жылдың күзінде Нью-Йорк оркестр қоғамы сияқты кейбір оркестрлер барлық концерттерінде «Жұлдызды ту» әнін орындауды бастады. BSO басқару тобының мүшелері гимнді апталар бойы бағдарламалау туралы талқылады, бірақ мәселенің маңыздылығын сезінбеді. Сонымен қатар, оркестрдің менеджері Чарльз А. Эллис Мукты гимнді орындауды сұрап, ұялтуды қаламады, әсіресе Муктың туған жеріне жақындығы және соңғы кайзермен бұрынғы жеке достығы ескерілгенде. Бостоннан Провиденске кетер алдында Хиггинсон мен Эллиске екі өтініш келіп түсті, біреуі жергілікті патриоттық ұйымнан, екіншісі жергілікті музыка клубтарының басшыларынан, олар BSO-дан әнұранды ойнатуды сұрады. Мак бұл өтінішті ешқашан көрмеді, бірақ Хиггинсон және басқалар оны «Провиденс Журналының» редакторы және баспашысы Джон Р. Раттомның жұмысы деп қарады, оның ұраны «Дүрбелең тудырып, газет сат» болды. Олар бұл өтінішті көп ойланбай-ақ қабылдамады, концерт те ешқандай оқиғасыз өтті. Мак петиция туралы оркестрдің сол түні Бостонға қайтып келе жатқанда ғана білді. Ол таңғалып, қорқып, әнұранды орындауға қарсы емес екенін, Америкада қонақ ретінде оның қоныс тепкен елдің тілегін орындауы орынды екенін айтты. Ратомның басқа да жалған жаңалықтарды таратуы сияқты, Мук туралы оқиға да бірден өз өмірін өзі бастады. Оркестрдің жарнама менеджері жылдардан кейін Мак туралы жазғандай, «Америка үшін оның тағдыры сол түні Провиденсте Генри Л. Хиггинсон мен Чарльз А. Эллистің көзсіздігі мен жалтақдығынан шешілді». 1891 жылы Нью-Орлеандағы линчтен кейін бұрынғы АҚШ президенті Теодор Рузвельт баспадағы жалған жаңалықтарды нақты деп қабылдады және маэстроны ашық айыптады. Бәсекелес дирижер Уолтер Дамрош, Нью-Йорк симфониялық қоғамының (кейін Нью-Йорк филармониясының) музыкалық директоры, сонымен қатар, Муктың «ұлттық әнге деген немқұрайдылығын» айыптады, бұл Дамрош оның тыңдаушыларының сезімдерін құрметтемейтінін көрсетті және неміс музыкасының ұлы мұрасына құрметтемеуге әкелді. 1871 жылы Германия империясы құрылғанға дейін Германияның кез келген жерінде туғандарды азаматтығына қарамастан тұтқындауға заң рұқсат берген. Неміс-американдық интернаттың бір бөлігі ретінде ол Джорджия штатындағы Форт-Оглеторп қаласында қамалды. 1916 жылы оны ұлттық құрметті мүшелікке сайлаған Phi Mu Alpha Sinfonia музыкалық бауырластығы 1919 жылы Мукты Орталық державаларға деген ықыласы үшін мүшеліктен шығарды. Қамаудағы басқалар Мук соғысқа қарсы наразылық ретінде Америкада ешқашан дирижерлік етпеуге шешім қабылдағанын естіген, бірақ олар оны лагерь негізінен неміс ауылы сияқты екеніне көндірді, оны әзілмен «Орглесдорф» деп атады. 1940 жылы жазылған естеліктерде 2000 тұтқынмен толған асхана, алдыңғы қатарда олардың дәрігерлері мен үкіметтік цензуралықтары отырған, ал 100 музыкант оларға қарап тұрған сипатталды. Оның жетекшілігімен, ол «Эроика бізге шапқындап келіп, соғыстан, уайымнан және сым торынан алысқа алып кетті» деп жазды. 1919 жылдың 21 тамызында АҚШ Әділет министрлігінің желісі Мукты және оның әйелін Копенгагенге бағытталған кемеге отырғызды. Нью-Йорк портынан шығар алдында Мук журналистерге: «Мен неміс емеспін, олар мені неміс деді. Мен өзімді америкалық деп есептедім» деді. Ол, алайда, өзіне қарапайымдықпен және дәлдіксіздікпен қараған белгілі бір американдық газеттерге «ашу сезімі» бар екенін мойындады. BSO-ның ұйымдасқан жағдайы нашар болғандықтан, оның 29 ең жақсы музыкантының ұсақтап қамалудан кейін жаңаруы мүмкін емес екеніне күмән келтірді. Сонымен қатар, американдық БАҚ-тың қаралау кампаниясы жалғасты. Кейінірек сол жылы Бостон Пост Муктың Бостонның Бэк-Бейіндегі 20 жасар сопрано Розамонд Янгпен басқа біреумен қарым-қатынаста болғанын және оған мынадай мазмұндағы хат жазғанын мәлімдеді: «Мен концерт залына адамдарды ойыншықтармен қызықтыруға бара жатырмын. кіреберіс төлегендіктен, менің таңдауларымды диктатуралауға құқылы деп ойлайды. Мен осы қарапайымдарға ойнаудан жек көремін. Біраз уақыттан кейін біздің шапағатты кайзер мені Берлинге қайтару туралы өтінішімді мақұлдайды. Біздің кайзер менің әйелімді алып, Отаныма пайдалы екенін көруге көндіріледі». Депортациядан кейін Карл Мүк АҚШ-қа қайта оралуға барлық келесі шақыруларды қабылдамады.

Muck served as music director of the Boston Symphony Orchestra (BSO) from 1906 to 1908 and then again from 1912 to 1918 (with a yearly salary of 28,000 dollars as the New York Times reported on March 26, 1918). Initially he had to work to expand his repertoire from the operas and German music he concentrated on in Europe. Olin Downes later wrote that "his repertory was unequal to the demands of his audience" so he relied on members of the BSO for coaching in French works. Contemporary works were not his strong suit, though he dutifully programmed music that was not to his own taste, such as the American premiere of Schoenberg's Five Pieces for Orchestra. He also introduced some Sibelius symphonies and many works of Debussy to Boston. Despite his restrained style, he occasionally revealed his romantic side in a work like Liszt's Faust Symphony. Why he chose to work in America is unknown. In Berlin he was on close personal terms with Kaiser Wilhelm, but American gossip held that he preferred his freedom and for that reason refused the post of director of the royal opera in Munich in 1911. Phi Mu Alpha Sinfonia music fraternity made him an honorary member in 1916 and he judged a piano competition in the spring of 1917. On October 2–5, 1917, he led the BSO in historic recordings for the Victor Talking Machine Company in Camden, New Jersey. The sessions included works by Tchaikovsky, Wolf Ferrari, Berlioz, Beethoven, and Wagner. Philip Hale, music critic of the Boston Herald during Muck's years there, wrote: "He stands there calm, undemonstrative, graceful, elegant, aristocratic; a man of singularly commanding and magnetic personality even in repose. The orchestra is his speech, the expression of the composer's music as it appeals to the conductor's brain, heart and soul." Nevertheless, he continued his former practice and programmed concerts of Classical music only by German and Austro Hungarian composers on his first tour of American cities following U. S. entry into the war, which some found not at all sensitive to the public's mood in wartime. In the fall of 1917, some orchestras like the New York Orchestra Society started performing "The Star Spangled Banner" at all their concerts. Members of the BSO management team discussed programming the anthem for weeks, but without any sense of the issue's importance. Moreover, the orchestra's manager, Charles A. Ellis, did not want to embarrass Muck by asking him to conduct the anthem, particularly given Muck's close attachment to his birthplace and his past personal friendship with the last Kaiser. About to leave Boston for Providence, Higginson and Ellis received two requests, one from a local patriotic organization and another from the heads of local music clubs, asking the BSO to play the anthem. Muck never saw the request, but Higginson and others viewed it as the work of John R. Rathom, editor and publisher of the Providence Journal, whose motto was "Raise hell and sell newspapers." They dismissed the request without much consideration and the concert went off without incident. Muck only learned of the petition on the orchestra's train ride back to Boston that same night. Shocked and somewhat fearful, he said he did not object to playing the anthem, that it was fitting for him as a guest in America to accommodate the wishes of his host country. Similarly to Rathom's many other fake news publicity stunts, the Muck story instantly took on a life of its own. As the orchestra publicity manager wrote years later of Muck, "his fate, so far as America was concerned, was settled that night in Providence because of the short sighted stubbornness of Henry L. Higginson and Charles A. Ellis." Just as he had following the 1891 New Orleans lynchings, former U. S. President Theodore Roosevelt took fake news in print at face value and also publicly denounced the maestro. Rival conductor Walter Damrosch, the music director of the New York Symphony Society (later the New York Philharmonic), also denounced Muck's "cynical disregard of the sanctity of our national air", which Damrosch alleged showed disrespect for the emotions of his audience and led to a disrespect for the great heritage of German music. since the law sanctioned the arrest of those born in any of the German States before the 1871 founding of the German Empire without respect to citizenship. As part of German American internment, he was imprisoned at Fort Oglethorpe, Georgia. The Phi Mu Alpha Sinfonia music fraternity that had elected him to national honorary membership in 1916 expelled Muck in 1919 for allegedly sympathizing with the Central Powers. Fellow internees had heard that Muck had decided in protest to never conduct in America again, but they persuaded him that the camp was more of a German village — which was facetiously dubbed "Orglesdorf." A memoir of the event written in 1940 recalled the mess hall packed with 2000 internees, with honored guests like their doctors and government censors on the front benches, facing 100 musicians. Under Muck's baton, he wrote, "the Eroica rushed at us and carried us far away and above war and worry and barbed wire." On August 21, 1919, an agent of the U. S. Department of Justice put Muck and his wife aboard a ship bound for Copenhagen. Before sailing from New York harbor, Muck told reporters: "I am not a German, although they said I was. I considered myself an American." He admitted, however, to having "bitter feelings" toward certain American newspapers over their biased and inaccurate treatment of him. He also expressed doubts that the BSO, which was in a sorry state of organization, would ever recover after the similar internment of 29 of its best musicians. Meanwhile, the American media's smear campaign continued. Later that year the Boston Post alleged that Muck had been having an extramarital affair with soprano Rosamond Young, a 20 year old in Boston's Back Bay and had written her a letter reading in part: "I am on my way to the concert hall to entertain the crowds of dogs and swine who think that because they pay the entrance fee they have the right to dictate to me my selections. I hate to play for this rabble [In] a very short time our gracious Kaiser will smile on my request and recall me to Berlin Our Kaiser will be prevailed upon to see the benefit to the Fatherland of my obtaining a divorce and making you my own." After his deportation, Karl Muck declined all subsequent invitations to return to the United States.

Кейінгі мансабы, 19191933

Мак басқа Германияға оралды. 1918–1919 жылдардағы неміс революциясы оны республикалық үкімет тарапынан жақтырылмаған адамға айналдырды. Ол Мюнхен, Амстердам (Концертгебуо оркестрі) және Зальцбургте (1925 жылы «Дон Джованни» операсында) жұмыс істеді. 1930 жылдың қыркүйегінде ол Байройттегі лауазымынан кетті, бұл күйеуі Зигфрид Вагнердің орнына фестиваль директоры болған Виннифред Вагнерді қатты уайымдады. Ол Тосканиниге ешқашан көлденең қоймады, бірақ Виннифред Вагнерге жеке хат жазып, ол күйеуіне қызмет етуге міндеттенгенін, бірақ фестивальге енді «Мен сияқты, өнеркөрлік көзқарасы мен сенімдері бұл ғасырдың емес, өткен ғасырдың нәрсесінен туындайтын» адам керек екенін айтты. Мък 1933 жылы Гамбургтегі лауазымынан да кетті, себебі нацистік Германиядағы цензура классикалық музыканың орындалуына идеологиялық тұрғыдан әсер ете бастады, бұл Мъкке өте қиын болды. 1939 жылдың қазан айында Мък Берлинде 80 жылдық мерекесінде Адольф Гитлерден «DEM GROSSEN DIRIGENTEN (ҰЛЫ КОНДУКТОРҒА)» деген жазуы бар «Германиялық бүркіт тақтасын» алды. 1921 жылдан бері жесір қалған, жалғыз ұлы жас кезінде қайтыс болған Мък өзінің соңғы жылдарын Нью-Йоркте Германияның Сыртқы істер министрлігінде консул ретінде қызмет еткен жақын досы және Форт-Оглеторп тұтқыны болған Баронша фон Шоллидің Штутгарттағы үйінде өткізді. Никотинмен уланып, денесінің бір бөлігі сал болған ол өмірінің соңғы үш жылында үйден сирек шықты. Мък 1940 жылдың 3 наурызында Германияның Штутгарт қаласында 80 жасында қайтыс болды. Оның қайтысы туралы хабарды алғаннан кейін BSO репетицияны тоқтатып, оның естелігіне құрмет көрсетті.

Жазбалар

Мактың беделі көбінесе оның студиялық жазбаларына байланысты. 1917 жылдың қазан айында ол АҚШ-та Бостон симфониялық оркестрімен бірге «Виктор Толкинг Машин» компаниясы үшін Нью-Джерси штатының Камден қаласындағы залында бірқатар дыбыс жазбаларын жасады. Осы кезде (электрлік технологиядан бұрын, таза механикалық «акустикалық» әдіс қолданылғанда) оркестр толық құрамымен жазылған сияқты, себебі 1919 жылғы «Виктор» каталогы «шамамен жүз адамнан» тұрады деп көрсетеді. Бетховеннің 7-ші симфониясынан, Чайковскийдің 4-ші симфониясынан және Берлиоздың «Фаусттың кінәсі» операсынан үзінділерді қамтитын, 78 айналым/минуттық он дискіге таратылған сегіз қысқа пьеса таңдалды. Мюктің ең маңызды жазбалары 1927 жылы Байройт фестивалінде ағылшын «Колумбия Граммофон» компаниясы үшін, ал 1927 жылдан 1929 жылға дейін Берлинде «Граммофон» компаниясы (HMV) үшін жасалды. 1927 жылдың маусым соңы мен тамыздың ортасы аралығында Байройтте ол «Парсифаль» операсының 1-ші және 2-ші актілерінен шамамен 30 минуттық үзінділерді дирижерлік етті. Оның «Трансформация» және «Грааль» сахналарындағы фразировканы басқару шеберлігі бүгінгі күнге дейін теңдесі жоқ деп есептеледі. 1927 жылдың желтоқсанында ол Берлин мемлекеттік опера оркестрімен операның прелюдиясын орындады, ол жазбалардағы ең баяу орындалымдардың бірі болып саналады. Бір жыл өткен соң, 1928 жылдың желтоқсанында ол сол жылы Байройтте өткен қойылымдардағы Парсифаль және Гурнеманц рөліндегі әншілерді пайдаланып, «Парсифаль» операсының үшінші актісін толық жазды. Музыка сыншысы Алан Блайт бұл жазбаны «жазбалар тарихындағы 3-ші актінің ең асқақ, керемет орындалған нұсқасы» деп сипаттады, ал Робин Холлоуэй «Бұл Вагнердің басқа ешқандай орындаушысынан гөрі үздіксіз мелодия идеясын жақсырақ түсіндіреді» деп мәлімдеді. Операның шамамен 40 пайызы осы екі жарым жыл ішінде жазылды. HMV сонымен қатар 1927, 1928 және 1929 жылдары Берлин мемлекеттік опера оркестрімен «Зигфрид Идиллиясы» сияқты тағы сегіз Вагнердің оркестрлік шығармаларын жазды. Бұл жазбалар әртүрлі CD-лерде қайта басылды. 1977 жылы Мактың қайта басылымдарды қоспағанда, алғашқы коммерциялық жазбаларының дискографиясы жарық көрді. Мактың дирижерлік еткен бірнеше радиожазбалары да бар, олардың ішінде Берлин радио оркестрімен орындалған «Фауст» увертюрасы және «Трауэрмарш» («Götterdämmerung») және Гамбург филармониясымен Брукнердің 7-ші симфониясының адажиосынан үзінділер бар.

Muck's reputation rests largely on his recorded legacy. In October 1917 he made a series of sound recordings in the US with the Boston Symphony Orchestra for the Victor Talking Machine Company in their Camden, New Jersey auditorium. Unusually for the time (when the pre electric purely mechanical “acoustic” process was in use) the orchestra seems to have been recorded at full strength as the 1919 Victor catalogue refers to "approximately a hundred men". Eight short pieces spread over ten 78 r. p. m. sides were selected, including excerpts from Beethoven's Symphony No. 7, Tchaikovsky's Symphony No. 4 and two items from Berlioz's Damnation of Faust. Muck's most important recordings were made at the 1927 Bayreuth Festival for the English Columbia Gramophone Company and in 1927 to 1929 in Berlin for the Gramophone Company (HMV). At Bayreuth sometime between late June and mid August 1927, he conducted about 30 minutes of excerpts from Parsifal Acts 1 and 2. His control of phrasing in the Transformation and Grail scenes is regarded as unsurpassed to this day. In December 1927 he led the Berlin State Opera Orchestra in an account of the opera's Prelude, one of the slowest on record. A year later, in December 1928, he made a nearly complete recording of the third act of Parsifal, using the Parsifal and Gurnemanz singers from that year's Bayreuth performances. The music critic Alan Blyth described this as "the most uplifting, superbly executed reading of Act 3 in the history of recording" and Robin Holloway commented that "It realizes better than any other Wagner performance the idea of endless melody". In all about 40% of the opera's score was recorded over the 2 1/2 year period. HMV also recorded eight further Wagner orchestral pieces, including the Siegfried Idyll, with the Berlin State Opera Orchestra in December 1927, May 1928, and November 1929. These have been reissued on various CDs. A discography of Muck's original commercial recordings, not including reissues, appeared in 1977. Several radio recordings allegedly conducted by Muck also exist, including a Faust Overture and Trauermarsch (Götterdämmerung) with the Berlin Radio Orchestra and an excerpt from the Adagio of Bruckner's Symphony No. 7 with the Hamburg Philharmonic.

Мәдени суреттер

Мария Петерстің 2018 жылы түсірілген "Де Диригент" (Дирижер, 2018) фильмінде, 1927-1932 жылдар аралығында Муктың шәкірті болған және классикалық музыканың әлемдік деңгейде танылған тұңғыш әйел дирижері Антония Бриконың өмірінен алынған деректер негізінде түсірілген, Карл Муктың рөлін неміс актері Ричард Саммель сомдады.