Т. Кук және ұлдары: аспап жасау фирмасының тарихы

Кіріспе

T. Cooke & Sons – ағылшын аспаптар жасау фирмасы, бас кеңсесі Йорк қаласында орналасқан. Ол 1837 жылға дейін Томас Кукпен құрылған.

Тарих

1837 жылы Кук Йорк қаласындағы 50-ші Стоунгейт мекенжайында дүкен жалға алды, оның әйелі дүкенді басқарды, ал Кук шеберханасы арт жағында орналасты, онда ол қажетті құралдарды жасап, жөндеу жұмыстарын жүргізді. Ол жеке пайдалануы үшін бұранда кесетін токарлық станок жасады. Сол кезде жасалған маңызды құрал – 4,5 дюймдік экваторлық рефрактор телескопы. Кук аспаптың барлық бөлігін, соның ішінде оптикалық элементтерін жасады, осымен көптеген аспап жасаушылардың оптикалық немесе механикалық компоненттерді жасауға мамандануымен салыстырылады. 1851 жылғы халық санағы көрсеткендей, Кук төрт адамды және бір шәкіртті жұмысқа алған. 1855 жылы Кук Париждегі Универсалды көрмеге қатысып, 7,5 дюймдік экваториалды рефракторы үшін Бірінші сыныптық медаль жеңіп алды. 1855 жылы Томас Кук Йорк қаласындағы Бишопхиллде фабрика салды. 1864 жылы Кук алғашқы рет геодезиялық жабдықтарға тапсырыс алды – ол Үндістанға жіберу үшін 16 теодолит жасады. Олар келген кезде жақсы жасалғаны анықталды, бірақ градусқа бөлуде қателік болды. Олар Йоркке қайтарылып, қайта градусқа бөлінді. 1870 жылы Үндістан географиялық қызметі Кук жасаған деңгейлерді негізгі зерттеулер үшін, Троутон мен Симмс өнімдерінен артық деп таныды. 1868 жылы Кук қайтыс болғаннан кейін, бизнесті оның ұлдары жалғастырды. Фирма Дарлингтон сағат мұнарасының сағат бетін жасады. Cooke & Sons Форт теміржол көпірінің құрылысы үшін 12 дюймдік теодолитпен де қамтамасыз етті. Обсерватория күмбездері де папье-машеден жасалды, соның ішінде 1883 жылы Гринвич обсерваториясы үшін жасалған күмбез. 1892 жылы Денис Тейлор хроматикалық аберрацияны азайту мақсатында жаңа Schott шыны элементін қамтитын үш линзалы дизайн ойлап тапты. Бұл дизайн «фотовизуалды» деп аталды және визуалды және фотографиялық астрономияда қолданылды. Тейлор 1893 жылы фирманың оптикалық менеджері болды. 1910-1913 жылдардағы Скотттың «Terra Nova» экспедициясы үшін алты жеңіл теодолит жасалды. Денис Тейлор үш линзалы дизайнын фотографиялық мақсаттарға бейімдеп, 1905 және 1906 жылдары оған патент алды. Бұл «Cooke Triplet» линза дизайны сол кездегі көптеген камера линзаларынан жақсырақ болды, бірақ ол 1902 жылғы Zeiss Tessar дизайнымен бәсекелестікке түсті. 1904 жылы Тейлор шыны бетіндегі тозу қабаты шағылысуды азайтатынын анықтады. Бұл эффект 1886 жылы лорд Рэлеймен ашылғанмен, линзаларға жабын жағу кеңінен танылмады. Соғыс жақындаған кезде фирма Артур Полленмен бірлесіп, теңіздік артиллерияның дәлдігін арттатуға арналған «Мақсатты түзету» жүйесімен жұмыс істей бастады. Cooke & Sons жүйенің оптикалық компоненттерін жеткізді, ол гироскопиялық тұрақтандырылған қашықтық өлшегіштен тұрды, онда қозғалмалы нысананың тізбектелген өлшемдері қашықтық пен бағытты болжау үшін механикалық түрде интеграцияланды. Алайда, британдық Әскери-теңіз министрлігі көбінесе қарапайым және арзан Дрейер болжаушысын таңдады. 1914 жылы Бишопхиллде жаңа фабрика салынды.

In 1837 Cooke leased a shop at 50 Stonegate, York, with his wife running the shop and Cooke's workshop occupying the rear where he made and repaired whatever instruments were needed. He made a screw cutting lathe for his own use. A notable instrument made at this time was a 4.5 inch equatorial refracting telescope. Cooke himself made the whole instrument including the optical elements at a time when most instrument makers specialised in making either the optical or mechanical components. The 1851 census shows that Cooke employed four men and an apprentice. In 1855 Cooke exhibited at the Exposition Universelle in Paris and won a First Class Medal for a 7.5 inch equatorial refractor. By 1855 Thomas Cooke had built a factory at Bishophill in York. In 1864 Cooke undertook his first order for surveying equipment when he built 16 theodolites to be sent to India. On arrival they were found to be very well made except that the circle division was faulty. They were returned to York and redivided. By 1870 The Survey of India used Cooke levels for the primary survey in preference to Troughton & Simms products as they considered them to be superior. Following the death of Cooke in 1868, the business was continued by his sons. The firm built the clock face on the Darlington clock tower. Cooke & Sons also provided a 12 inch theodolite for the construction of the Forth Railway Bridge. Observatory domes were also made using papier maché including in 1883 one for Greenwich Observatory. In 1892 Dennis Taylor, working to reduce chromatic aberration, invented a three element lens design incorporating a new Schott glass element. This design was called a 'photo visual' design and used for both visual and photographic astronomy. Taylor became Optical Manager at the firm in 1893. Six lightweight theodolites were made for Scott's ill fated Terra Nova Expedition of 1910 1913. Dennis Taylor modified his three element lens design for photographic purposes, patenting his work in 1905 and 1906. This 'Cooke Triplet' lens design was an improvement on most camera lenses of the time though it was in competition with the 1902 Zeiss Tessar design. In 1904 Taylor discovered that a tarnished surface layer could reduce reflections from glass surfaces. Although this effect had been discovered by Lord Rayleigh in 1886 the use of lens coatings was not widely known. With war looming the firm began to work with Arthur Pollen on his 'Aim Correction' system for improving the accuracy of naval gunnery. Cooke & Sons supplied the optical components for the system which consisted of a gyroscopically stabilised rangefinder where successive readings of a moving target were mechanically integrated to give a prediction of range and bearing. In the event the British Admiralty for the most part chose the simpler and cheaper Dreyer predictor. In 1914, a new factory was built in Bishophill.