Кіріспе
Pinturicchio, немесе Pintoricchio (/US/, /p//ɪ//n//t//ə/'/r//iː//k//i//oʊ/, pintuˈrikkjo; туған күні Bernardino di Betto; 1454–1513), сондай-ақ Бенето ди Биажио немесе Сордиккьо деп те аталады, Ренессанс дәуіріндегі итальян суретшісі. Ол кішкентай бойынан "кішкентай суретші" деген лақап ат алды және оны XV және XVI ғасырларда салған кейбір туындыларына қол қою үшін пайдаланды.
Pinturicchio, or Pintoricchio (/US/,/p//ɪ//n//t//ə/'/r//iː//k//i//oʊ/, pintuˈrikkjo; born Bernardino di Betto; 1454–1513), also known as Benetto di Biagio or Sordicchio, was an Italian painter during the Renaissance. He acquired his nickname (meaning "little painter") because of his small stature and he used it to sign some of his artworks that were created during the fifteenth and sixteenth centuries.
Алғашқы жылдар
Пинтуриккио Перуджада Бенедеттоның немесе Бетто ди Биаджионың ұлы болып дүниеге келді. Мансабында ол Бонфигли мен Фиоренцо ди Лоренцо сияқты Перуджаның аса танымал емес суретшілерінен тәлім алған болуы мүмкін. Вазаридің айтуынша, Пинтуриккио Перуджиноның ақылы төленген көмекшісі болған. Перуджа Ренессанс мектебінің туындылары өте ұқсас, сондықтан Перуджино, Пинтуриккио, Ло Спанья және жас Рафаэльдің суреттерін бір-бірінен ажырату қиын болуы мүмкін. Ірі фрескаларды орындау кезінде шәкірттер мен көмекшілер жұмыстың үлкен бөлігін атқарды: шебердің эскизін толық өлшемді эскизге дейін кеңейту, эскизді қабырғаға көшіру, фонды немесе аксессуарларды бояу сияқты. Римде Сикстин капелласын безендіруге тағайындалғанда, ол сол кездегі көрнекті суретшілерден, соның ішінде Сандро Боттичелли, Доменико Гирландайо, Пьетро Вануччи және Лука Синьореллиден көп нәрсе үйренді. Сикстин капелласында Пинтуриккио Перуджиномен белгілі бір дәрежеде ынтымақтасқан деп саналады. Оның ең ерте белгілі туындысы – кардинал Доменико делла Ровере салған Делла Ровере капелласындағы Бағушылардың құлшылығының алталық бейнесі. Күмбез астындағы лунеттерде Пинтуриккио киелі Иеронимнің өмірінен шағын эпизодтарды бейнелеген. Сары алтын түсті фондағы полихромды гротеск қабырға безендіруі Домус Ауреа суреттерінен шабыттанған және Римдегі осындай стильдегі ең ерте және сапалы туындылардың бірі болып саналады. Кардинал Лоренцо Цибо де Маридің тапсырысымен XVI ғасырдың басында салынған Кибо капелласындағы фрескалар 1682 жылы кардинал Альдерано Цибомен капелла қайта жаңартылғанда жойылды. Пинтуриккионың "Құдай ана мен бала" атты ескі фрескасы қабырғадан алынып, 1687 жылы кардинал оны Массаға жіберді. Бұл фрагмент Масса соборының герцогтік капелласының алталық бейнесі ретінде қайта пайдаланылды. Оңтүстік жақтағы үшінші капелла – Папа Сикст IV-тің немересі және Реканати епископы Гироламо Бассо делла Ровереге арналған. Бассо делла Ровере капелласында төрт қасиеттінің арасында отырған Құдай ананың әдемі алталық бейнесі және шығыс жағында Мәриямның аспанға көтерілуінің өте әсем композицияланған фрескасы бар. Күмбез және оның лунеттері әсем арабескалармен қоршалған, Құдай ананың өмірінен алынған шағын суреттермен сәнделген. Ал қабырғаның төменгі бөлігінде әйелдердің бейнелері, сондай-ақ қасиеттілердің өмірінен алынған эпизодтар бейнеленген, бұл Лука Синьореллидің ықпалын көрсетеді. Коста капелласында Пинтуриккио немесе оның көмекшілерінің бірі күмбездің лунеттеріне төрт латын теологының суреттерін салған. Бұл фрескалардың көпшілігі ылғалдан зақымданған және қалпына келтіру жұмыстары аз болған. Пинтуриккионың осы шіркеудегі соңғы туындылары хордың артындағы күмбезде орналасқан, онда ол айналасына шеберлікпен бейімделген декоративтік фрескаларды салған. Ортасында сегізбұрышты панель – Құдай ананың таж киюі, ал оны төрт Евангелисттің медальондары қоршап тұр. Олардың арасындағы кеңістіктер төрт пайғамбардың бейнесімен толтырылған. Әр салтанатта төрт теологтың бірі бейнеленген. Бұл суреттерді бөлетін жолақтар алтын түсті арабескалармен әшекейленген, ал тұтастай алғанда кең және әсерлі болып көрінеді, әсіресе төменнен қарағанда (қажеттілік бойынша).