Кіріспе

триграф және диграф

NOTOC
Тше (немесе The) (Ћ ћ; курсив: Ћ ћ) – кириллица әрпі, тек серб кириллицасында қолданылады, онда ол дауыссыз альвеоло-палаталық аффрикатты білдіреді, бұл "chew" сөзіндегідей дыбысталуға ұқсас; алайда, оны серб кириллицасында да бар және дыбысын білдіретін дауыссыз ретрофлекстік аффрикат Че (Ч ч)пен шатастыруға болмайды. Тше дыбысы дауыссыз альвеолярлық жарылыстан иотация арқылы туындайды. Тше – серб әліпбиіндегі 23-ші әріп. Ол алғаш рет Доситей Обрадович ескі кириллицадағы Джерв (Ꙉ) әрпін жаңарту ретінде қолданды, кейіннен 1818 жылы Вук Стефанович Караджичтің серб сөздігіне енгізілді. Гайдың латын әліпбиіндегі Тше-ге баламалы таңба – Ć. Кириллица әрпі болғанымен, Тше латын әліпбиіндегі словен тілінің фонетикалық транскрипцияларында да қолданылды, онда серб тіліндегідей мәні сақталды. Сербияның ең көп таралған тегі болғандықтан, Тше-ні латын әліпбиіне транслитерациялау өте маңызды; алайда, оны транслитерациялаудың көптеген тәсілдері бар. Ол әдетте Серб-хорват латын әліпбиіне сәйкес , немесе диакритикалық белгісіз , деп транслитерацияланады; сирек кездесетін транслитерациялар: , , , (сонымен қатар Че үшін де қолданылады) және , (соңғысы тек венгр тілінде қолданылады, бірақ және жиірек кездеседі). Ол Шха-ға (Һ һ) ұқсас, бірақ сызылған. Сербия кириллицасына тән әріптердің бірі және серб тілінде "кириллица" (ћирилица) сөзінің бірінші әрпі болғандықтан, Тше кириллицамен айналысатын әртүрлі ұйымдардың логотиптерінде жиі қолданылады.

Басқа қолданыстар

Ағылшын тіліндегі үлкен әріпті "Tshe" әрпі "The" анықтауышының символы ретінде қолданылған, себебі ол латын әліпбисіндегі үлкен "T" және кіші "H" әріптерінің біріндісінен (лигатурасынан) тұрады – бұл "The" сөзінің алғашқы екі әрпі. "Ampersand" (&) және "At" белгілеріне ұқсас. Дегенмен, "Ampersand" (&) және "At" белгілері сияқты кең таралған символдардан өзгеше, үлкен әріпті "Tshe" символы ағылшын тілінде кеңінен танымал немесе қабылданбаған, сондықтан оның орнына үлкен әріпті "thorn" (Þ) жиі қолданылады.