Кіріспе

Мелхиорре Мурену (Макомер 1803 – 1854) – сардиниялық соқыр ақын. Мелхиорре Мурену «Сардинияның Гомери» деп аталады, себебі ол (ұлы грек ақыны сияқты) соқыр болған және өмірін поэзияға арнаған. Ол Макомерде дүниеге келіп, өмірінің соңына дейін сонда тұрды. Үш жасында шешек ауруынан соқыр болды. Муренудің әкесі Мелхиорре он жаста болғанда тұтқындалды және түрмеде қайтыс болған деп есептеледі. Осы қайғылы жағдай Мурену отбасын кедейлікке ұшыратты (Мурену балалық шағының қиындықтары туралы «Supplica a Monsignore Bua» поэмасында айтқан). Осы қиын жағдайда Мурену формальды білім алу мүмкіндігіне ие болмады, сондықтан жергілікті шіркеуде көп уақыт өткізді. Ол онда Киелі кітаптармен танысып, керемет жадысының арқасында жазбалардың толық бөліктерін, сондай-ақ күнделікті уағыздарды жатқа білді. Осы жағдайға қарамастан (немесе, мүмкін, соның нәтижесінде) кедейлік пен зұлымдық Мурену поэзиясының басты тақырыптары болды. Оның ең танымал өлеңдерінің қатарында – «Supplica a Monsignore Bua» («Монсиньор Буаға тиын сұрау», отбасының бақытсыздығы туралы), «S'istadu de Sardigna» («Сардинияның хал-ахуалы», Сардинияның қорғанышсыз халқына жасалған кең таралған әділетсіздік туралы) және «Tancas serradas a muru» («Қоршалған жерлер»), жерді тартып алу туралы төрт жолдан тұратын өлең. Муренудің тағы бір танымал туындысы оның тағдырын шешті; ол – «Sas isporchizias de Bosa» («Босаның ластығы»), Боса қаласының қиялдағы (және әрине, жағымсыз) сипаттамасы. Осы өлеңнен кейін Боса тұрғындарының бірі оған кек қайтару үшін өлтіруге шешім қабылдады деген кең пікір бар. 1854 жылғы 21 қазан күні түнде Муренуге таныс ақынның атынан келген үш адам оны үйінен алдап шығарып, тік жардан құлатты.