Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Свиленград (Σβίλενγκραντ) – Болгарияның оңтүстік-орталық бөлігінде, Хасково облысында орналасқан қала. Ол Болгария, Түркия және Грекия елдерінің шекарасы қиылысатын жерде жатыр. Свиленград қаласы осы аттас Свиленград муниципалитетінің әкімшілік орталығы болып табылады.
Svilengrad (; Σβίλενγκραντ; ) is a town in Haskovo Province, south central Bulgaria, situated at the tripoint of Bulgaria, Turkey and Greece. It is the administrative centre of the homonymous Svilengrad Municipality.
География
Свиленград Грекия мен Түркияның автомобиль шекарасына жақын орналасқан (Еуропадағы ең ірі автомобиль кедендерінің бірі деп есептеледі). Свиленград София мен Пловдивтің оңтүстік-шығысында, Варна мен Бургастың солтүстігінде, Эдирненің батысында және Грекиядағы ең жақын грек қауымдастығы Орменьо мен Александруполистің солтүстігінде жатыр. Жұмыспен қамту деңгейі айналасындағы ауылдарға қарағанда жоғары. Көптеген адамдар кеден және шекарамен байланысты салаларда жұмыс істейді, мысалы, TIR сервисі, қонақүйлер, шекара полициясы және т.б. Қала орталығында жаяу жүргіншілерге арналған көше бар, ол негізінен кафелермен, барлармен, телефон дүкендерімен және қонақүйлермен толған. Қалада 3 DVD-дискілерді жалға беру орны, екі кинотеатр және кітапхана бар. Марица өзені Свиленград қаласынан өтеді. Грекияның Эврос облысы оңтүстік жағынан шектеседі. Родоп таулары батыс және оңтүстік-батысқа қарай жатыр. Оңтүстік-батыстағы аймақ жеміс ағаштарымен және жыл бойы қоңыржай климатпен әйгілі.
Svilengrad is close to the road borders of Greece and Turkey (supposedly one of the largest road customs in Europe). Svilengrad is located ESE of Sofia and Plovdiv, South of Varna and Burgas, West of Edirne and North of the nearest Greek community Ormenio and Alexandroupolis in Greece. There is a higher level of employment than in surrounding villages. Most people work for customs and border related industries e. g. TIR servicing, hotels, border police, etc. The town centre has a pedestrianized high street mostly filled with cafes, bars, phone shops and hotels. The town has 3 DVD rental shops, two cinemas and a library. The Maritsa river flows through Svilengrad. The Evros regional unit of Greece is bordered to the south. The Rhodope mountains lie to the west and southwest. The area to the southwest is famous for its fruit trees and a moderate climate all year long.
Тарих
Осман дәуірінде қаланың атауы Cisr i Mustafapaşa болды, яғни "Мустафа-паша көпірі" деген мағынаны білдірді. 1529 жылы Марица өзені үстіндегі Ескі көпір, қаланың символының бірі, салынды. Қала 1912 жылы Бірінші Балқан соғысынан кейін Болгарияға өткізілді. Свиленград аймағының қолайлы табиғи жағдайлары және оның стратегиялық географиялық орны осы аймақтың ежелгі заманнан бері қоныстанған жер болуының себебі. Анастас Разбойниковтың сөзіне сүйенсек, адамның ең ерте іздері неолит және тас дәуірінің соңына дейін жетеді. Қола және темір дәуірлерінде бүгінгі Свиленград төңірегінде фракиялық Одриси тайпасы қоныстанған. Фракиялықтар заманынан қоныстардың, қабірлердің, қасиетті орындарының, дольмендердің және басқа да іздері сақталған. Қанақлияның ескі ауданында үлкен үйіндінің атымен аталған Могилата деген жер болған, оның жанынан көліктердің қалдықтары табылды. Анастас Разбойниковтың байқаулары 2003-2004 жылдары Тракия тас жолының бойындағы Қанақлия маңындағы төбедегі жедел археологиялық қазбалар кезінде расталды, онда темір дәуіріне жататын шұңқырлы қасиетті орын табылды.
During Ottoman times, the town's name was Cisr i Mustafapaşa, meaning "Bridge of Mustapha Pasha". In 1529, the Old Bridge over the Maritsa, one of the symbols of the town, was erected. The town was ceded to Bulgaria in 1912 after the First Balkan War. The favorable natural conditions in the Svilengrad region and its strategic geographical location are the reason why it has been inhabited since ancient times. According to Anastas Razboynikov, the oldest traces of human life date back to the end of the Neolithic and Stone Age. During the Bronze and Iron Ages the lands around today's Svilengrad were inhabited by the Thracian tribe Odrysians. Traces of settlements, tombs, sanctuaries, dolmens and others have remained from the time of the Thracians. In the old neighborhood of Kanaklia there was a place Mogilata, named after a large mound, in the vicinity of which were found the remains of chariots. Anastas Razboynikov's observations were confirmed in 2003 2004 during the rescue excavations along the route of the Trakia Motorway on the hill above the Kanaklia neighborhood, where a pit sanctuary from the Iron Age was discovered.
Орта ғасырлар
Бұл аймақ болгар мемлекеті құрылғаннан кейін де дамыған торап және үздіксіз соғыстардың аренасы болды. Хан Крум (803-814) тұсында болгар әскерлері Византия империясының аймақтарын жиі шапты, Плисканың жеңіс жолындағы бағаналарында Скутарион (қазіргі Штит), Проват және басқа да бекіністерді бағындыру туралы мәліметтер бар. Бұл аймақ ортағасырлық болгар тарихындағы ең маңызды шайқастардың бірімен байланысты. 1205 жылы Калоян әскерлері император Балдуин бастаған, бұрын жеңіліске ұшырамаған латын әскеріне алғашқы ірі жеңілісті сыйлады. Шайқас Адрианопольдің солтүстігінде, Букелон бекінісінің төменгі жағында болды деп есептеледі. 1371 жылы Черменге жақын, Марица өзенінің қарсы жағында Сұлтан Мурад I әскерлері мен король Вукашин және деспот Углеша басқаратын христиан күштері арасында Черномен шайқасы болды, ол христиандар үшін ауыр жеңіліспен аяқталды. 1433 жылы Бургундиялық саяхатшы Бертран де ла Брокьер осы жерден өтті, ол Филипп Жақсының, Бургундия герцогының бірінші қару-жарағы болды және Киелі жерге барып, жаңа крест жорығының мүмкіндіктерін зерттеу үшін қайтып келді. Брокьер 1433 жылдың 12 наурызында Адрианопольден Марица өзенімен жоғары қарай сапар басталған күні өзі және 10 атты серігі осындай салмен қалай тасымалданғанын айтады. Саяхатшылардың арасында Миланның Адрианопольдегі түрік сұлтанына елшісі де болды. 1529 жылы Марица өзеніне көпір салынды, ол сол кездегі маңызды құрылыс болды. Көпір қазір Свиленградтың екі бөлігін байланыстырады. Көпірдің маңында Джесир Мустафа-паша деген жаңа елді мекен пайда болды, ол 16 ғасырдың екінші жартысында қалаға айналды.
The region was a bustling crossroads and an arena of constant wars even after the establishment of the Bulgarian state. Under Khan Krum (803 814), Bulgarian troops often ravaged areas of the Byzantine Empire, according to the triumphal columns of Pliska for the conquest of the fortresses of Scutarion (now Shtit), Provat and others. This region is associated with one of the greatest battles in medieval Bulgarian history. In 1205, Kaloyan's troops inflicted the first major defeat on the hitherto invincible army of the [[Latin Em[ire]], led by Emperor Baldwin. It is believed that the site of the battle was north of Adrianople, at the foot of Bukelon Fortress. In 1371, on the opposite right bank of the Maritsa River near Chermen, the Battle of Chernomen took place between the troops of Sultan Murad I and the Christian forces under the command of King Vukašin and Despot Uglješa, which ended in catastrophic defeat for the Christians. In 1433, the Burgundian pilgrim Bertrand de la Broquierre passed through here, then the first armor bearer of Philip the Good, Duke of Burgundy, who traveled to the Holy Sepulcher and back to explore the possibilities of a new crusade. Brokier describes how on the first day of the journey from Adrianople up the Maritsa River he and his comrades, numbering 10 horses, were transported in such a raft on March 12, 1433. Among the passengers was the Milan ambassador to the Turkish sultan in Adrianople. In 1529 a bridge was built on the Maritsa River, representing a significant facility for its time. The bridge now connects the two parts of Svilengrad. A new settlement appeared around the bridge Jesir Mustafa Pasha, which became a town in the second half of the 16th century.
Жаңғыру
Османдық билік кезінде қала тұрғындары ұлттық ерекшеліктерін сақтау үшін ерлікпен күресті. 1847 жылы діни білім бермейтін мектеп салынды. Бұл мектепте 1872-1873 жылдары болгар әдебиетінің патриархы Иван Вазов сабақ берді. 1870 жылы "Звезда Читалище" есігін ашты. Тағы бір Ұлттық жаңарудың мұғалімі Петр Станчов қаланың рухани әкесіне айналды. Елді мекен 1913 жылы ғана осы атпен атала бастады. Константинопольге жол тартқан танымал болгар революционерлері, педагогтар және Ұлттық жаңарушылар – Георги Раковский, Петко Славейков, Христо Г. Данов, Драган Цанков, Константин Величков осы жерден өтіп, қонақтады. Васил Левски де қалаға келді. Ол осы жерде 1871 жылы құпия революциялық комитет құрды. 1878 жылдың 8 қаңтарында генерал Александр Струков басқаратын орыс әскері Свиленградқа кірді. Бір жыл өткен соң, Берлин шартынан кейін қала түрік билігінде қалды. 34 жылдан кейін, Бірінші Балқан соғысы кезінде, 1912 жылдың 5 қазанында Болгария армиясы Родоп тауларындағы Шеиновец шыңын басып алғаннан кейін Свиленградты болгар әскері басып алды. Балқан соғыстары кезінде Свиленград маңында алғашқы әскери әуежай құрылды. Екінші Балқан соғысы кезінде, 1913 жылдың жазында Осман империясы Болгарияға қарсы соғысқа қатысқанда қала қирап, үй-үйі өртенді. Қала 1913 жылдың қыркүйек айының соңында Константинополь шартынан кейін Болгарияға қосылды. Белгіленген жаңа шекара бойынша Свиленград Болгария құрамында қалды. Оралған тұрғындары қаланы құлпына дейін қайта жаңғыртып, қайта салды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, 1940 жылы, Польшадан қашқан поляктардың бірі Свиленград арқылы Польшаның одақтасы Францияға өтіп, Германияға қарсы күресті жалғастыру үшін Польша армиясы қайта құрылды (Болгария мен Польша арасындағы қатынастар туралы да қараңыз).
During the Ottoman rule, the population of the city selflessly fought to preserve their national identity. In 1847 a school for secular sciences was built. The patriarch of Bulgarian literature Ivan Vazov taught in this school from 1872 to 1873. In 1870 the Zvezda Chitalishte opened its doors. Another Revival teacher Peter Stanchov, became the godfather of the city. The settlement began to be called so only in 1913. On the way to Constantinople, famous Bulgarian revolutionaries, educators and revivalists Georgi Rakovski, Petko Slaveykov, Hristo G. Danov, Dragan Tsankov, Konstantin Velichkov passed and stayed here. Vasil Levski also came to the city. Here, in 1871, he founded a secret revolutionary committee. On January 8, 1878, Russian troops, commanded by General Alexander Strukov, entered Svilengrad. A year later, after the Berlin Treaty, the city was left under Turkish rule. 34 years later, during the First Balkan War, Svilengrad was occupied by Bulgarian forces on 5 October 1912, after the Bulgarian army captured Sheinovets peak in the Rhodopes. During the Balkan Wars, the first military airport near Svilengrad was equipped. During the Second Balkan War, in the summer of 1913, the city was ruined and burned house by house when the Ottomans entered the war against Bulgaria. The city was finally annexed to Bulgaria at the end of September 1913, after the Treaty of Constantinople. According to the defined new border, Svilengrad remains in Bulgaria. Its returned inhabitants revived the city from the ashes and rebuilt it. During World War II, in 1940, one the escape routes of Poles from occupied Poland led through Svilengrad to territory of Polish allied France, where the Polish Army was reconstituted to continue the fight against Germany (see also Bulgaria–Poland relations).
Құрметтер
Антарктиданың Дэвис жағалауындағы Свиленград түбегі осы қаланың құрметіне аталған, әуе соғысы тарихындағы оның алғашқы рөлімен байланысты.
Svilengrad Peninsula on Davis Coast, Antarctica is named after the town, in connection with its pioneering role in the world aerial warfare history.