Кіріспе

Шығыс Германия сарбазы және дезертир (1942–1998)

Ханс Конрад Шуман, сондай-ақ Конрад Шуман (28 наурыз 1942 – 20 маусым 1998) – 1961 жылы Берлин қабырғасы салынып жатқанда Батыс Германияға қашқан Шығыс Германияның Bereitschaftspolizei қызметкері.

Ерте өмір

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Цсхошау қаласында (қазір Жахнаталдың бір бөлігі) дүниеге келген Шуман 18 жасқа толғаннан кейін Шығыс Германияның Volkspolizei Bereitschaften (Халық полициясының жарымәскери бөлімшесі) қатарына қосылды. Дрезденде үш айдық оқудан өткен соң, ол Потсдамдағы сержанттар мектебіне жіберілді, одан кейін Берлинде қызмет етуге өз еркімен келді.

Батыс Германияға қашу

1961 жылғы 15 тамызда 19 жастағы Шуман Берлин қабырғасы болатын құрылыстың үшінші күнінде күзетуге Руппинер көшесі мен Бернауэр көшесінің қиылысына жіберілді. Шуман мен оның бөлімі таңғы сағат 4:30-да келді, онда офицер оларға "шекараны социализмнің жауларынан бақылауға алып, қорғауға" бұйрық берді. Шуман кейін былай деп еске алды: "Алғашқыда біз біраз ақымақ тұрдық. Шекараны қалай бақылауға алу керектігін ешкім айтпады". Ол кезде кедергі – бір ғана концертина торынан жасалған орама болатын. Таң бойы Шуман Батыс Берлин тұрғындары оған "Сендер шошқасыңдар!" "Сендер сатқындарсыңдар!" "Сендер концлагерь күзетшілерісіңдер!" деп айқайлағаннан қатты мазаланды. Шуман Батыс Берлиннен Батыс Германияға көшіп, Баварияда қоныстанды. 1962 жылы Гюнцбургте Кунигунде Гундамен танысып, үйленді, ұлы болды және шарап зауытында жаңа жұмыс бастады. Кейін Шуман 1998 жылы қайтыс болғанға дейін Ингольштадт қаласындағы Audi зауытында жұмыс істеді.

Кейінгі өмір және өлім

Батыс Германияда болған кезінде Шуман Штази оны өлтіруге тырысады деп қорқып жүрді, бірақ бұл ешқашан орындалмады. Берлин қабырғасы құлағаннан кейін Шуман: «1989 жылдың 9 қарашасынан бастап ғана мен өзімді шын мәнінде еркін сезіндім», – деді. Дегенмен, ол Баварияда туған жерінен гөрі көбірек үйлесім тапты, бұрынғы әріптестерімен болған ескі дау-жанжалдарды себеп ретінде келтірді, тіпті Саксониядағы ата-анасы мен туыстарына баруға да тартынды. Біріккеннен кейін туыстарын көру үшін Шығыс Германияға оралғанда, олар оны қабылдамады. Олар оны отбасын тастап кеткен сатқын деп есептеді. 1998 жылдың 20 маусымында, депрессияға шалдыққан ол Жоғарғы Бавариядағы Кипфенберг қаласының жанындағы бақта өзін-өзі асып өлтірді. Оның денесін бірнеше сағаттан кейін әйелі тапты. 2011 жылдың мамыр айында Шуманның «бостандыққа секіруі» суреті Берлин қабырғасының құлауына қатысты құжаттар жинағының бөлігі ретінде ЮНЕСКО-ның «Дүние жүзілік естеліктер тізіміне» енгізілді.

Ескерткіш

Флориан мен Майкл Брауэрдің және Эдвард Андерстің Mauerspringer ("Қабырғадан секіруші") деп аталатын мүсіні дезертирлік орынға жақын жерде орналасқан, бірақ қазір Бернауэр көшесінен оңтүстікке қарай бірнеше метр жердегі Бруненштрасседегі ғимараттың қабырғасына көшірілді.

Кинофильмдер

1982 жылғы Уолт Диснейдің "Түнгі кешу" фильмінің титрлерден бұрынғы сахналарында Шуманның қабырға салынып бітуінен бұрын қашуының кадрлары бар.