Алессандро Гранди: Италия бароккосының композиторы
Alessandro Grandi
Алессандро Гранди – ерте барокко дәуірінің итальян композиторы, Монтевердиден кейінгі Солтүстік Италияның ең ықпалды тұлғасы. Венеция және Феррарада жұмыс істеген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық композитор Алессандро Гранди (1590 – 1630 жылғы маусымнан кейін, бірақ сол жылы) – ерте барокко дәуірінің солтүстік итальян композиторы, жаңа концерттік стильде шығармалар жазған. Ол сол кездегі ең тапқыр, ықпалды және танымал композиторлардың бірі болды, солтүстік Италияда, мүмкін Монтевердиден кейін екінші орын алған.
Italian composer
Alessandro Grandi (1590 – after June 1630, but in that year) was a northern Italian composer of the early Baroque era, writing in the new concertato style. He was one of the most inventive, influential, and popular composers of the time, probably second only to Monteverdi in northern Italy.
Өмір
Гранди Венецияда дүниеге келді және өмірінің алғашқы кезеңін сонда өткізді, мүмкін Джованни Габриелиден оқыған. Ол Феррарадағы әртүрлі соборлар мен академияларда капелла шебері (маэстро ди капелла) лауазымын бірнеше рет атқарды. 1617 жылы ол Венециядағы Сан-Марко шіркеуінде қызметке орналасты, сол кезде Монтеверди ондағы хор жетекшісі болды. Көп ұзамай ол Монтевердидің көмекшісі болды, және осы кезеңде Монтеверди назар аудармай келген кішігірім формаларда туындылар жазуды жөн көрген сияқты. 1627 жылы ол Бергамоға кетті, себебі ол музыкалық бағдарламаны бастапқыдан құруға болатын жерде капелла шебері болуға мүмкіндік алды. Ол осы композитордың Италияға екінші сапарында Генрих Шютцпен кездескен болуы мүмкін. Айыныштысы, Бергамода үш жылдан кейін Гранди 1630 жылы оба эпидемиясы кезінде қайтыс болды.
Grandi was born in Venice and spent the first part of his life there, likely studying with Giovanni Gabrieli. He held several posts in Ferrara as maestro di cappella at different cathedrals and academies. In 1617 he won a post at St. Mark's in Venice, during the time Monteverdi was choirmaster there. Eventually he became Monteverdi's assistant, and during this time seems to have chosen to write works in some of the smaller forms which Monteverdi was neglecting. In 1627 he went to Bergamo, probably because he had an opportunity to be maestro di cappella at a place where he could build up the music program from scratch. Most likely he met Heinrich Schütz on that composer's second visit to Italy. Unfortunately, after only three years at Bergamo, Grandi died in 1630 during an outbreak of the plague.
Шығармалары
Грандидің музыкасының көп бөлігі вокалды, аспаптармен сүйемелденеді. Стильдік тұрғыдан алғанда, оның ерте туындылары Джованни Габриелидің музыкасына ұқсас, контрастты ырғақтар мен текстуралармен кезектесетін қысқа бөлімдерден тұрады; алайда ол көбінесе кіші құрамдарға арналған шығармалар жазды. Грандидің алғашқы композицияларының көпшілігі – концерто стиліндегі мотеттер: олардың кейбіреулері дуэттер мен триолар болып келеді, бұл мотет жазудағы жаңашылдық, себебі мотеттер көбінесе үлкен топтардың қатысуын талап етеді. Гранди – басо континуо енгізілгеннен кейін де күрделі вокалды полифонияны жазуды жалғастырған сирек композиторлардың бірі. 17 ғасырдың басында континуо қолданған композиторлардың көпшілігі монодиялар жазды немесе гомофониялық текстураларды ұнатты. Гранди кейбір музыкасында хроматизм, орнамент және эмоционалдық әсерлер арқылы шектен тыс сезімталдықпен тәжірибе жасады. Ол гармониялық тұрғыдан Гесуальдодай еркін болмаса да, үлкен дәстүрмен байланысты болды, сондықтан оның туындылары Монтевердидің шығармаларымен шайласқандай әсерлі болды. Ол үздіксіз жаңалықтар енгізіп, скрипка сияқты аспаптармен монодиялар жазды, сондай-ақ тек аспаптарға арналған қайталанатын бөлімдермен секциялық формада шығармалар жасады – бұл идея кейін риторнеллоға айналды. Грандидің музыкасы барокко дәуірін бастаған концерто стилі мен Дж.С. Бахтың шығармаларында толыққан кантата формасы арасындағы байланысты көрсетеді. Гранди өз заманының ең танымал композиторларының бірі болды; оның шығармалары Италия, Германия және Бенлюкс елдері бойынша жарияланды және оның қайтыс болғаннан кейін де қайта-қайта басылып шықты. Ол мотеттер, псалмдық әндер, мадригалдар, сондай-ақ «кантата» деп аталатын алғашқы туындылардың бірнешеуін жазды.
Most of Grandi's music is vocal with instrumental accompaniment. Stylistically, his early music is similar to that of Giovanni Gabrieli, with alternating short passages of greatly contrasting rhythms and texture; however he usually wrote for smaller forces. Most of Grandi's early compositions are motets in the concertato style: some are duets and trios, an innovation in motet writing, which usually involved larger groups. Grandi was one of the few composers who continued to write involved vocal polyphony over the basso continuo right after its introduction—most composers using the continuo in the first decades of the 17th century wrote monodies, or preferred more homophonic textures. Grandi experimented with extreme emotionalism in some of his music, with chromaticism, ornament, and affectation. While harmonically he was not as adventurous as Gesualdo, he was connected to the larger tradition, and thus his works were almost as influential as Monteverdi's. He ceaselessly innovated, writing monodies with instruments such as violins, and in a sectional form with repeating parts for instruments only—an idea which would develop into the ritornello. The music of Grandi shows a link between the concertato style which began the Baroque era, and the form of the cantata which culminated in the work of J. S. Bach. Grandi was one of the most popular composers of his day; his works were published throughout Italy, Germany, and the Low Countries, and continued to be reprinted long after his death. He wrote motets, psalm settings, madrigals, as well as some of the earliest compositions to be called "cantata."