Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
жалпы алғандағы ілім
the doctrine in general terms
Теопашизм – құдайдың азап тартуы мүмкін деген сенім. Исаның азаптауы және оның құдайлығы туралы пікір таластарына байланысты, бұл ілім теопаскит формуласын бекіткен біржола шешім қабылдаған кеңестердің қарауына түсті.
Theopaschism is the belief that a god can suffer. Owing to controversies about the passion of Jesus and his divinity, this doctrine was a subject of ecumenical councils which affirmed the theopaschite formula.
Христиандық ілім
Христиандық теологияда бұл "Исаның айқышқа шегеленуі Құдайдың айқышқа шегеленуі ме?" сияқты сұрақтарды қамтиды. Бұл мәселе Бірінші Эфес кеңесін қабылдаған шіркеулер мен Шығыс Ассирия шіркеуі арасындағы айырықтардың түпкі себебі болып табылады. Несториандық емес, Шығыс Ассирия шіркеуі, олардың ең көрнекті ұстазы Ұлы Бабаимен бірге, Құдайдың азап шегу мүмкіндігін жоққа шығарады. Пауль Гаврилюк сияқты заманауи ғалымдар 5 ғасырдағы негізгі пікірталас Мәсіхтің айқышқа шегеленіп азапталуы туралы болды деп санайды. Александриялық Кирилл теопашизмнің грамматикалық түсінігін қолдаған сияқты көрінеді, яғни ол "Құдай өлді" немесе "Құдай айқышқа шегеленіп өлтірілді" сияқты мәлімдемелерді белгілі бір шектеулермен жазуға болатындығын білдірді. Бұл Несториусқа қарсы келді, ол Мәсіхтің жаратылысын қатаң түрде бөліп қарауды қалаған және Иса Мәсіхтің адам ретінде азап шеккенін айтқанды жөн санады.
In Christian theology this involves questions such as "was the crucifixion of Jesus a crucifixion of God?" The question is central to the schism between those churches which accepted the First Council of Ephesus and the Assyrian Church of the East. While not Nestorian, the Assyrian Church of the East, along with their greatest teacher, Babai the Great, deny the possibility of a suffering God. Modern scholars, such as Paul Gavrilyuk, have argued that one of the central debates of the 5th century was how Christ suffered on the cross. It seemed that Cyril of Alexandria favoured a grammatical sense of theopaschism, meaning he was able to write statements such as 'God died' or 'God was crucified' in a qualified sense. This scandalised Nestorius who wanted a firm separation of the natures of Christ, and would much rather have said that Jesus Christ the man suffered.
Қазіргі философия
Қазіргі заманғы философтар мен дінтанушылардың біразы теопашист деп аталды, мысалы Г. В. Ф. Гегель, Фридрих Ницше және Симон Вейль. Қазох Китаморидің "Құдайдың азабының теологиясы" (1946) және Мольтманның "Қайғылы Құдай" (1971) – 20 ғасырдағы екі кітап, олар кем дегенде "Үштік құдайының біреуі зардап шекті" деген ежелгі діни идеяны қолға алды (unus de Trinitate passus est). Ханс Урс фон Балтасардың айтуынша:
A number of modern philosophers and theologians have been called theopaschists, such as G. W. F. Hegel, Friedrich Nietzsche and Simone Weil. Kazoh Kitamori's Theology of the Pain of God (1946) and Moltmann's The Crucified God (1971) are two 1900s books that have taken up the ancient theological idea that at least "one of the Trinity has suffered" (unus de Trinitate passus est). In the words of Hans Urs von Balthasar:
Киелі рух
Бостандық теологиясының кейбір жақтастары теопашталық тартысты Киелі Рухтың мәндік жаратылысына дейін жеткізіп, оның кіру кезінде азап сезінген-сезінбегеніне қатысты сұрақтар көтеріп отыр. Бұл тартыс Леонардо Боффтың «Шіркеу: Сыйлық және билік» еңбегінде көрсетілгендей, шіркеутануда да өз әсерін тигізді.
Some proponents of liberation theology have extended the theopaschist debate to the hypostasis of the Holy Spirit, questioning whether the Spirit may or may not have felt pain during the incarnation. This debate has had implications in ecclesiology, per Leonardo Boff's Church: Charism and Power.