Кіріспе

C. J. Cherryh-дің ғылыми-фантастикалық романдар сериясы

«Көңілден кеткен күн» трилогиясы – американдық жазушы C. J. Cherryh-дің Альянс-Одақ ғаламында өтетін ғылыми-фантастикалық романдар сериясы. Серияға DAW Books баспасынан 1978 жылы жарық көрген «Көңілден кеткен күн: Кесрит», «Көңілден кеткен күн: Шон’джир» және 1979 жылы жарық көрген «Көңілден кеткен күн: Кутат» романдары кіреді. Олар 1987 жылы Ұлыбританияда және 2000 жылы АҚШ-та жинақ түрінде қайта басылды.

Шолу

Серияда Черридің әлем құруы мен көптеген шетелдік түрлерді бейнелейтін ең алғашқы романдарының бірнешеуі бар. «Көшкен Күн: Кесрит» 1978 жылы «Небула» сыйлығына, ал 1979 жылы «Хьюго» сыйлығына ұсынылып, 1979 жылы «Locus» сыйлығының финалисі болды. Бұған қоса, трилогияның қалған екі кітабы жеке-жеке «Locus» сыйлығының ұзақ тізіміне енді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

"Бейілген күн" трилогиясын білім романы деп қарастыруға болады, өйткені негізгі тақырыптарының бірі – Niun, mri басты кейіпкерінің ересек болуы. Сонымен қатар, бұл аккультурация тарихы, себебі адам кейіпкері Стен Дункан mri-лер арасында өмір сүреді, тіпті олардың біріне айналады. "Бейілген күн" трилогиясы – Черридің Альянс Одағы ғаламындағы Mri соғыстары дәуірінің басты есебі. Бірінші томның басында регулдар адамзатпен қырқы жылдық соғысты аяқтады. Бейбітшілік шартының бір бөлігі ретінде олар Кестрит шөлді әлемін адамзатқа беруге келіседі. Алайда, олар екі мың жылдан астам уақыт бойы жалдамалы әскерлер болып қызмет еткен, онда тұратын mri-лерге бұл туралы хабарламайды. Mri-лер осы соғыстарда жойылмай қалды, ал жас Ниун – қалған аздаған жауынгерлердің бірі. Регулдар өз халқын екіге бөлгісі келгенде, ол және оның әпкесі Мелейн, діни Сен кастасының соңғы өкілі, адам Стен Дунканмен бірігіп, mri-лердің аман қалуының кілті болуы мүмкін қасиетті жәдігерді құтқаруға тырысады. Екінші том Ниун мен Мелейннің тұтқынға алынуымен басталады. Олар адам медицинасының арқасында тірі қалады, егер оларды есінен шығарса, олар бас тартар еді. Бірақ адамдар командасының регулдардың mri-лерге жасауға тырысатын геноцидіне кедергі келтіретін жоспары бар. Олар аңыз бойынша mri-лердің туған жеріне жол ашатын қасиетті жәдігердегі деректерден навигациялық таспа жасап, Ниун мен Мелейнді кемеге мінгізеді. Дункан кеменің жұмыс істеуіне көмектесу үшін олармен бірге кетеді. Кестриттен кеткеннен кейін көп ұзамай Мелейн ежелгі mri туған жеріне mri-лерден басқа ешнәрсе қайта оралмайды деген жарлық шығарады. Осының салдарынан Дункан mri-ге айналуы немесе өлуі керек. Ниунның оқытуымен Дункан mri жауынгер кастасының, Кельдің қатаң ережелерін үйренеді. Mri-лердің саяхаттарын қайталау жылдарға созылады, әрбір секіріс Дунканға mri-ге айналуға уақыт береді. Әрбір секірісте олар бұрынғы mri өркениеттерінің іздерін табады, олардың әрқайсысы жойылған, уақыт өте келе артқа жылжыған. Соңында олар бұл mri-лердің жойылмай қалғаны алғашқы рет емес екенін түсінеді; шын мәнінде, бүкіл mri тарихы басқа нәсілдер үшін жалдамалы әскер ретінде күресуінен тұрады, содан кейін олардың пайдалылығы біткеннен кейін оларға қарсы қойылды, себебі mri-ді жұмысқа алған нәсілдер mri-лердің өз жауына жұмыс істеуіне және бұрынғы жұмыс берушілеріне қарсы қолданылуына мүмкіндік бергісі келмейді. Кеме Кутатқа, mri-лердің ежелгі туған жеріне қонғанда, үш адам басқа mri-лерді, қалған тайпаларды табады. Олар сонымен қатар адамдар мен регулдардың олардың кемесіне ергенін, ал регулдар геноцид жасауға деген ниеттерін ұмытпағанын біледі. Дункан себепсіз шабуылдан кейін кемеге қайта оралып, регул ақсақалын өлтіреді. Үшінші том регулдардың қастандық салдарынан тәртіпсіздікке ұшырауымен басталады. Дункан mri-лерге оралып, олармен бірге ежелгі Кутаттың басқа тірі қалған нәсілі – Элиден көмек сұрайды. Регулдардың арасында жаңа ақсақал пайда болғаннан кейін олар mri-лерге шабуылдарын қайта бастайды. Бұл жолы адамзат геноцидті тоқтату үшін әрекет етеді, циклді бұзады және mri-лермен жаңа серіктестік құрады.

Қақпақ көрінісі

АҚШ-тың омнибус басылымының мұқабасы (жоғарыда көрсетілгендей) Майкл Уиланның «Кутат» (1980 ж.) кітабының алғашқы қағаздық басылымындағы түпнұсқа мұқаба суретін қайта пайдаланады. Дегенмен, омнибус басылымында сурет түпнұсқадағыдай солға емес, оңға қарап тұрған тұлғалармен кері бұрылған.

Бастапқы басылым

The Faded Sun: Kesrith алғаш рет 1978 жылдың ақпан айында Galaxy Science Fiction журналының 39-томы, 2-5 нөмірлерінде 4 бөлімдік серия ретінде жарияланды.