Елсіздік федерациясы: Адам құқықтары тарихы мен құлдырауы
International Helsinki Federation for Human Rights
Халықаралық Хельсинки федерациясы (IHF) – Еуропа, Солтүстік Америка және Орталық Азиядағы адам құқықтарын қорғаған ұйым. Хельсинки келісімінің сақталуын бақылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Халықаралық Хельсинки федерациясы (IHF) – Еуропа, Солтүстік Америка және Орталық Азияда адам құқықтарын қорғауға жұмыстанған, өзін-өзі басқаратын үкіметтік емес ұйымдардың бірлестігі. Оның басты мақсаты – Хельсинки соңғы құжатының және одан кейінгі құжаттардың адам құқықтарына қатысты ережелерінің орындалуын қадағалау болды.
The International Helsinki Federation for Human Rights (IHF) was a self governing group of non governmental organizations that acted to protect human rights throughout Europe, North America and Central Asia. A specific primary goal was to monitor compliance with the human rights provisions of the Helsinki Final Act and its follow up documents.
Тарих
Ол 1982 жылы құрылды, ішінара доктор Андрей Сахаровтың «Хельсинки бақылау тобының барлық мүшелерін қорғау және олардың жұмысын үйлестіру үшін бірыңғай халықаралық комитет құру» туралы үндеуімен шабыттандырылды. Халықаралық Хельсинки федерациясы (ХХФ) түрлі тәуелсіз Хельсинки комитеттерінің бір-бірін қолдауға мүмкіндік беретін ұйымды қамтамасыз ету және олардың жұмысын күшейту үшін халықаралық орган құру мақсатымен құрылды. Бастапқы мүшелері – Австрия, Бельгия, Канада, Франция, Нидерланды, Норвегия, Швеция және АҚШ-тың тәуелсіз Хельсинки комитеттері болды; Венада халықаралық хатшылық құрылды. Хатшылық Хельсинки комитеттері мен олармен байланысты адам құқықтары ұйымдарына қолдау көрсетті және оларды халықаралық саяси деңгейде өкілдік етті. ХХФ таратылған кезде оның құрамында 46 комитет болды. ХХФ-тың Хельсинки комитеттері жоқ елдердегі адам құқықтарын қолдаушы жеке тұлғалар мен топтармен де тікелей байланысы болды. ЕҚЫҰ елдеріндегі адам құқықтары жағдайы туралы ақпаратты жинау және талдаумен қатар, ХХФ осы ақпаратты тарату орталығы ретінде жұмыс істеді, оны үкіметтерге, үкіметаралық ұйымдарға, баспасөзге және жалпы қоғамдыққа жеткізді. Карл цу Шварценберг 1984 жылдан 1991 жылға дейін федерация төрағасы қызметін атқарды. Халықаралық Хельсинки адам құқықтары федерациясы 1989 жылы Лех Валенсамен бірге Еуропалық адам құқықтары сыйлығымен марапатталды. 2008 жылдың қаңтар айында австриялық сот ХХФ-тың бұрынғы қаржы директоры, австриялық Райнер Танненбергерді 1,2 миллион еуроны жымқыруда айыпты деп тапты. Танненбергер үш жылға бас бостандығынан айырылды, оның екеуі уақытша тоқтатылды. Осыдан туындаған қаржылық қиындықтар ХХФ-ты тіркелген елі Австрияда банкроттыққа өтініш беруге және 2007 жылдың 27 қарашасында таратылуға мәжбүр етті. IHR есепшісі Хельсинкидегі Адам құқықтары федерациясынан 1,8 миллион доллар ұрлағаны үшін үш жылға сотталды, ол ақшаны сүйіктісін қаржыландыруға жұмсады. Ол адам құқықтары жобаларынан ақшаны жеке банктік шотына аударды және ұйымның банкоматын жеке мақсаттар үшін пайдаланды, бұл алты жыл бойы байқалмай қалды. ХХФ жабылғаннан кейін оның толық мұрағаты ұйымның ресми архиві ретінде қызмет ететін Blinken Open Society Archives-ке тапсырылды.
It was founded in 1982, inspired in part by an appeal from Dr. Andrei Sakharov for the creation of a "unified international committee to defend all Helsinki Watch Group members", and also to co ordinate their work. The IHF was founded in response, both to provide an organization which the various independent Helsinki committees could use to support each other, as well as provide an international body to strengthen their work. The original members were the independent Helsinki committees of Austria, Belgium, Canada, France, Netherlands, Norway, Sweden and the United States; an international secretariat was established in Vienna. The secretariat supported and provided liaison member Helsinki committees and associated human rights groups, and represented them at the international political level. At the time IHF was dissolved, it had forty six member committees. The IHF also had direct links with individuals and groups supporting human rights in countries where no Helsinki committees exist. In addition to gathering and analyzing information on human rights conditions in OSCE countries, the IHF acted as a clearing house for this information, disseminating it to governments, inter governmental organizations, the press and the public at large. Karl zu Schwarzenberg served as chairman of the federation from 1984 to 1991. The International Helsinki Federation for Human Rights was awarded the European Human Rights Prize in 1989, jointly with Lech Wałęsa. In January 2008, an Austrian court convicted the IHF's former financial manager, the Austrian Rainer Tannenberger, of the embezzlement of €1.2 million. Tannenberger was sentenced to three years in prison, with two of them suspended. The IHF's resulting insolvency had driven it to file for bankruptcy in Austria, its country of registration, and to be dissolved on 27 November 2007. An IHR accountant was sentenced to three years for embezzling $1.8 million from the Helsinki Federation for Human Rights to support his mistress. He channeled money from human rights projects to his bank account, and used the organization's ATM card for personal purposes which went unnoticed for six years. After its closure, IHF's complete archives were transferred to the Blinken Open Society Archives which acts as the organisation's official repository.