Кіріспе

Құс түрлері

Толқымалы альбатрос (Phoebastria irrorata), сондай-ақ Галапагос альбатросы деп те аталады, тропиктерде кездесетін Diomedeidae тұқымдасының үш түрінің бірі. Олар жем іздегенде Перу жағалауынан шығысқа қарай белгілі бір жерге түзу жолмен ұшып барады. Көбеймейтін маусымда бұл құстар негізінен Эквадор және Перу жағалауларында мекендейді.

Таксономия

Толқымалы альбатрос – Diomedeidae тұқымдасының Procellariiformes отрядына жататын альбатростың бір түрі, оған кеуделер, фулмарлар, дауыл құстары және суға батып жүзуші құстар да кіреді. Олардың ортақ белгілері бар. Біріншіден, альбатростың мұрын тесіктері мұрынның үстіңгі бөлігіне жалғасқан, бірақ нарикорн деп аталатын бұл мұрын тесіктерінің өзі мұрынның екі жағында орналасқан. Procellariiformes отрядының мұнықтары жетіден тоғызға дейін мүйізді пластиналарға бөлінгендіктен де ерекше. Соңында, олар балауыз эфирлері мен триглицеридтерден тұратын асқазан майын өндіреді, ол провентрикулда сақталады. Бұл май хищниктерден қорғануға және балалар мен ересектердің ұзақ ушу кезінде энергияға толы қоректік көз ретінде пайдаланылады. Олардың мұрын жолдарының үстінде тұз безі орналасқан, ол көп мөлшерде теңіз суын ішіп алатындықтан денелерін тұзсыздандыруға көмектеседі. Бұл без мұрындан жоғары концентрациялы тұзды ерітінді шығарады.

Этимология

Бұл құстың аты ересектердің қауырсындарындағы толқын тәрізді өрнектен шыққан. Олардың салмағы әртүрлі, аталықтары аналықтарынан едәуір ауыр болады. Балапандар қоңыр, жұмсақ қауырсынмен жабылған. Бұл түрдің өмір сүру ұзақтығы 40-45 жылға дейін созылуы мүмкін.

Ауқым

Толқымалы альбатрос негізінен Галапагос архипелагындағы Эспанола аралында көбейеді; алайда, көбеймейтін особдар және осыған байланысты, Генуеса аралы мен Исла-де-ла-Платада шамамен 10-20 жұп көбейтін особдар кездеседі. Көбейтін маусымы болмаған кезде олар Перу мен Эквадордың жағалауындағы континенттік шельф аймағына шығыс және оңтүстік-шығысқа қарай жылжып кетеді. Кейде оларды Колумбияда да көруге болады.

Ұшу

Толқынды альбатростар – тамаша ұшқыштар, тіпті ең танымалдары. Олар бірнеше сағат бойы тоқтап қалмай ұша алады, және осы үшін динамикалық серуендеуді пайдаланады. Теңіз бетіне жақын желдің жылдамдығы, 15 метр биіктіктегі желден әлдеқайда төмен болады. Толқынды альбатрос осы артықшылықты пайдаланып, желге қарсы жылдамдықпен сырғанап ұшады. Альбатрос биікке көтерілгенде, желдің жылдамдығы артуына байланысты жердегі жылдамдығының көп бөлігін жоғалтады. Бірақ, оның ауа жылдамдығы төмендемейді, бұл оған үздіксіз серуендеуге мүмкіндік береді. Толқынды альбатростардың жоғары тоқтау жылдамдығынан қонуы қиын, ал салмағы мен қанаттарының кеңдігінен ұшуы да қиындық тудырады. Осыны жеңілдету үшін, олар кейде жағалаудың ішкі жағында орналасқан тік жарлардан ұшып шығады.