Кіріспе
Еспалиер (//'/s/p/æ/l/ɪər/ немесе //'/s/p/æ/l/i/.eɪ/) – бағбандық және ежелгі ауыл шаруашылығы тәжірибесі, ол ағаш тәрізді өсімдіктердің өсуін бақылау және бұтақтарды кесу және тіреу арқылы жеміс беруді арттыруға бағытталған. Өсімдіктер көбінесе қабырға, қоршау немесе торап сияқты жазық бетке формальды пішінде орналастырылады, сондай-ақ осылай қалыптасқан өсімдіктер де эспалиер деп аталады. Жазық, екі өлшемді пішінге келтірілген эспалиерлер декоративтік мақсаттар үшін ғана емес, сонымен қатар аумағы шектеулі бақшаларда да қолданылады. Жылы белдеуде эспалиерлерді күн сәулесін жақсы шағылыстырып, түнгі уақытта жылуды сақтайтын қабырғаға жақын орналастыруға болады, немесе оларды экваторға параллель бағыттап, күн сәулесінің максималды мөлшерін сіңіруге болады. Бұл екі тәсіл маусымды ұзартуға және жемістердің пісуіне көбірек уақыт беруге мүмкіндік береді. Оқудың қарапайым түрі – орталық сабақтан және бір жазықтықта орналасқан бірнеше жұп көлденең бұтақтардан тұрады. Басты артықшылығы – бұтақты тік өсіру арқылы оның өсуін күшейту. Кейіннен, көлденең бағыттап өсіру арқылы өсуді тежеп, жеміс түлімін арттыруға болады.
Espalier (/ᵻ/'/s//p//æ//l//ɪər/ or /ᵻ/'/s//p//æ//l//i//.//eɪ/) is the horticultural and ancient agricultural practice of controlling woody plant growth for the production of fruit, by pruning and tying branches to a frame. Plants are frequently shaped in formal patterns, flat against a structure such as a wall, fence, or trellis, and also plants which have been shaped in this way. Espaliers, trained into flat two dimensional forms, are used not only for decorative purposes, but also for gardens in which space is limited. In a temperate climate, espaliers may be trained next to a wall that can reflect more sunlight and retain heat overnight or oriented so that they absorb maximum sunlight by training them parallel to the equator. These two strategies allow the season to be extended so that fruit has more time to mature. A restricted form of training consists of a central stem and a number of paired horizontal branches all trained in the same plane. The most important advantage is that of being able to increase the growth of a branch by training it vertically. Later, one can decrease growth while increasing fruit production by training it horizontally.
Тарих
Эспалиер сөзі француз тілінен шыққан, итальян тіліндегі spalliera сөзінен келген, ол "иекке (спаллаға) сүйенуге арналған нәрсе" деген мағынаны білдіреді. 17 ғасырда бұл сөз бастапқыда мұндай өсімдіктің өсуіне бағытталған нақты торына немесе жақтауына ғана қатысты, бірақ уақыт өте келе бұл сөз практиканың және өсімдіктердің өзінің сипаттамасы ретінде қолданылатын болды. Орта ғасырларда еуропалықтар оны өнерге жеткізді.