Кіріспе

Rejs, ағылшын тілінде The Cruise (немесе The Trip Down the River) деп аталады, 1970 жылы шыққан поляк комедиялық фильмі. Режиссері – Марек Пивовски, ал сценарийін Анджей Баршчинский, Януш Гловацки және Джерзи Карашкевичпен бірлесіп жазған. Музыкасын Войцех Килар жазған. Көптеген адамдар «Rejs» фильмін шедевр деп санайды және ол Польша киносындағы алғашқы культ фильмдердің бірі болып есептеледі. Фильм жартылай деректі стильде түсірілген, актер құрамында екі-үштен аспайтын кәсіби актер бар. Абсурдты сюжет Польша Халық Республикасындағы өмірді пародизациялайды, демалыс күндері өзендегі круизді коммунистік жүйенің күлкілі пародиасына айналдырады. Бір ер адам (Станислав Тим) Висла өзенімен круизге шығатын кемеге тығылып кіреді. Кеме капитаны оны коммунистік партияның мәдени координаторы деп қате түсінеді, ал ол кіргізуші жаңа рөліне қуана бейімделіп, дереу жолаушылар мен экипажды ақымақ және сәл ғана қорлайтын ойындарға тартып алады. Ұзаққа соқпай, Тим баршасын бағынысына бітіріп, өзінің комедиялық диктатурасын орнатады. Бұрын қабір тастарын ойып жасаған әуесқой актер Ян Химилсбахтың есімді қосып айтуға лайық рөлі естен шықпайды.

Өндіріс

Фильм режиссері кейіпкерлердің мінез-құлқы мен әрекеттері табиғи сезім беру үшін осылай түсірген, нәтижесінде фильм жасырын камерамен түсірілген деректі фильм сияқты көрінеді. Кейіпкерлерді бұрын киноға түспеген көптеген актерлер немесе театр актері сомдады, ал кейбір сахналар импровизацияланды. Төмен бюджет болғандықтан, фильм қара-ақ түсті пленкаға бір камерамен түсірілді. Жақын планға түсіруге арналған жалғыз линза бұзылып қалғандықтан, кадрды жақындату үшін кейіпкерлер камераға жақындатылды. Кәсіби актерлер емес, қалай қимылдау керектігін білмегендіктен, оператор оларды аяқтарына байланған жіппен тартып, камераға қарай итерді. Фильм жасаушылар осы әдісті "түрік зумы" деп атады.