Кіріспе

Дудх Коши (दुधकोशी नदी, Сүт Коши өзені) – Шығыс Непалдағы өзен. Ол биіктігі бойынша ең жоғары орналасқан өзен.

Коши өзені жүйесі

Коси өзені, немесе Сапт Коши, Шығыс Непалды кесіп өтеді. Ол Сапт Коши деп аталады, себебі Непалдың шығыс-орталық бөлігінде жеті өзен бірігіп осы өзенді құрайды. Сапт Коши өзенін құрайтын негізгі өзендер: Күн Коши (सुन कोशी), Индравати өзені (इन्द्रावती), Тама Коши (तामा कोशी), Дудх Коши (दुध कोशी), Арун өзені (अरुण), Тамор өзені (तमोर) және Лиху өзені. Дудх Коси өзені Эверест тауының (8848 метр) жоғары биіктіктегі аймақтарынан бастау алады, және қар мен мұздықтардың еруі өзен суының маңызды бөлігін құрайды, әсіресе құрғақ маусымда. Біріккен өзендер Чатра шатқалы арқылы оңтүстікке қарай ағып, төбелерден шығады.

Курс

Өзен Эверест тауы массивінен бастау алады, ол әлемдегі ең биік шыңы.

Қайықтану

Өзеннің суы өте таяз, сондықтан оны су спорты үшін пайдалану мүмкін емес. Төмендеуі 5%-дан асып, әлі AWA-да бағаланбаған, бірақ WW VI қиындық деңгейіне жететін шағын ағыстар бар, тіпті ең жақсы жабдықпен де оларды көтеріп өтуге тура келеді. Сонымен қатар, өзенде табиғи күштердің әсерінен үлкен тастар жылжып жатады. Эверест тауынан бастау алатын бұл өзен, жүзуге болатын ең биік таяз сулы өзен болып саналады. Осы себепті ол әлем кубогына қатысушы командалардың назарына ілікті, себебі австриялық каноэшілер Франциядағы 3200 метрлік биіктіктен түсіп, әлемдік рекордты жасады. Содан кейін чехословакиялық спортшылар да осы шақыруды қабылдауға келісті. 14 чех және 2 словактан тұратын 16 адамдық команда құрылып, 4 қаңтар 1973 жылы Děhylov қаласынан Tatra 138 үлгісіндегі арнайы жабдықталған көліктермен (30 000 км-ден астам жол жүріп, қайта оралуға дайын) сапарға шықты. Лукладан Pheriche-ке дейінгі соңғы бөлігінде қайықтар мен басқа да жабдықтарды тасымалдау үшін 110 жүк көтергіш жалданып алынды. Өзенмен саяхат 1 сәуірде Pheriche маңында 4243 м биіктікте басталып, Sun Kosi-ге дейін 126 км жалғасты. Каноэшілер Vertex фирмасының жабық екі орынды каноэлерін (C2) және бір орынды каяктерді (K1) пайдаланды, олардың барлығы шыны талшықтан жасалған. Экспедиция сол жылдың тамызында қауіпсіз түрде үйге оралды. Үш жылдан кейін, 1976 жылы Майк Джонс басқаратын жеті каякшыдан тұратын британдық экспедиция ұйымдастырылды. Олар Pyranha Canoes фирмасының арнайы жасаған, 4 метрлік шыны талшықтан жасалған, жоғары жүзу қабілетіне және нығайтуға ие каяктерді пайдаланды. Экспедиция қыркүйек айында мұздан сақтану және жаңа биіктік рекордтарын орнату үшін судың деңгейі жоғары болған кезде өткізілді. Олар Khumbu мұздығындағы көлдердің бірінде шамамен 5300 метр биіктікте каноэ айдады. Бірақ судың көп болуының да кемшілігі болды – көп бөліктері тым қауіпті болды және оларды өткізіп жіберуге тура келді, нәтижесінде он бір қайықтың тек екеуі ғана Sun Kosi-ге құятын жерге жетті. Өзеннің қай бөліктері өткізілгені белгісіз, бірақ саяхат толыққанды деп есептелмейді. Келесі жылы HTV телеарнасы "Dudh Kosi: Эвересттің аяусыз өзені" атты деректі фильмін шығарды, ол бұл өзендегі алғашқы саяхат деген жалған пікірге себеп болды. Еске сала кетейік, екі экспедиция да Dudh Kosi-ге емес, Lobuche өзеніне аттанды. Бұл өзен Khumbu мұздығынан басталып, Pheriche маңынан ағып өтеді. Pheriche-ден төменгі ағысында Imja Khola өзенімен қосылып, Tengboche астында Dudh Kosi өзеніне құяды. Содан бері, бұрын көтеріп өтуге тура келген шағын ағыстарды жүзуге мүмкіндік беретін әртүрлі конструкциядағы қайықтарды пайдаланатын көптеген экспедициялар ұйымдастырылды. Дегенмен, Лукланың жоғарғы бөліктеріне қол жеткізу ұлттық саябақтар мен олардың айналасындағы қатаң ережелерге байланысты шектеулі.