Кіріспе
Көрші мәдениеттен құндылықтарды қабылдау процесі. Энкультурация – адамдардың айналасындағы мәдениеттің ерекшеліктерін үйреніп, сол мәдениетке тән және оның көзқарастарына сай құндылықтар мен нормаларды игеру процесі.
Enculturation is the process by which people learn the dynamics of their surrounding culture and acquire values and norms appropriate or necessary to that culture and its worldviews.
Ғылыми-зерттеудің анықтамасы мен тарихы
Бұл процестің бір бөлігі ретінде, жеке тұлғаны шектейтін, бағыттайтын немесе қалыптастыратын (қасақана болсын, болмасын) әсерлерге ата-аналар, басқа ересектер мен жасыбайлар жатады. Егер сәтті аяқталса, мәдени сіңіру нәтижесінде адам сол мәдениеттің тілін, құндылықтарын және дәстүрлерін меңгереді. Бұл мәдени дүмпу туралы түсініктермен байланысты болуы мүмкін, ол адамның бұрынғы және жаңа мәдени ортасы арасындағы күйзелісті, эмоционалдық үзілісті сипаттайды. Әйгілі әлеуметтанушы Талкотт Парсонс бір кезде балаларды бір жағынан "жабайылар" деп атаған, себебі олар мәдениеттен мүлдем хабарсыз болады. «Мәдени сіңіру» терминін ғылымның әлеуметтанушысы Гарри Коллинз ғылыми білімді ғалымдар арасында таратудың бір моделін сипаттау үшін пайдаланған, және ол «алгоритмдік» коммуникация тәсілінен өзгеше.
Мәдениетке енудің жолдары
Азшылықтар АҚШ-қа келгенде, бұл адамдар мәдени сіңіру процесіне қатысудан бұрын өздерінің этникалық мұраларымен толыққанды байланыста болуы мүмкін. Мәдени сіңіру бірнеше жолмен жүзеге асуы мүмкін. Тікелей білім беру отбасыңыздың, ұстаздарыңыздың немесе жалпы қоғамның басқа да өкілдерінің сізге нақты сенімдерді, құндылықтарды немесе күтілетін мінез-құлық үлгілерін көрсетуімен байланысты. Мектептер де ұлттық құндылықтарды үйренуге арналған ресми ортаны ұсынады, мысалы, елдің туын, әнұранын және басқа да маңызды патриоттық символдарды құрметтеу. Қатысу арқылы оқыну адамдар өз ортасымен және мәдениетімен белсенді түрде өзара әрекеттескенде пайда болады. Олардың мағыналы іс-әрекеттерге қатысуы арқылы өздерінің аймағының әлеуметтік-мәдени нормаларын үйренеді және осыған байланысты қасиеттер мен құндылықтарды қабылдай алады. Мысалы, егер мектепте қоғамдық саябақта қоқыс жинауға саяхат ұйымдастырылса, бұл іс-қимыл табиғатты құрметтеу және экологиялық қорғаудың маңыздылығын сіңіруге көмектеседі. Қатаң дәстүрлер көбінесе қатысу арқылы оқынуды қадағалайды, мысалы, Рождествода ән айтуға қатысқан балалар мерекенің қасиеттерін мен салтын бойына сіңіреді. Егер адам үлгіні қабылдаса және оған еліктеу жақсы нәтижелерге әкелетініне сенсе, сондай-ақ оның мінез-құлқының жолын қайталауға қабілетті екенін сезінсе, тікелей нұсқауларсыз да оқыну мүмкін. Мысалы, күйеуі мен әйелінің арасындағы жылы қарым-қатынаста өмірге келген бала, болашақтағы қарым-қатынаста мейірімділік пен қамқорлықты үйренеді.