Кіріспе

Грекия мифологиясының кейіпкері, Зевс пен Еуропаның ұлы.

Грекия мифологиясында Радамант (/r/æ/d/ə/'m/æ/n/θ/ə/s/) немесе Радамантис (Ῥαδάμανθυς) Криттің дана патшасы болған. Зевс пен Еуропаның ұлы ретінде ол жартылай құдай саналды. Кейіннен ол өлгендердің судьяларының біріне айналып, грек мифологиясындағы маңызды тұлға болды. Оның атының этимологиясы белгісіз, бірақ кейіннен қатаң және кешірімсіз үкім шығаратын адамдарды білдіру үшін қолданылды. Радамант ағасымен бірге Астерион тәрбиесінде өсті. Оның Гортис (Криттегі Гортинмен байланысты) және Эритрос (Эритра қаласын құрған) есімді екі ұлы болды. Басқа дереккөздерде (мысалы, Плутархтың «Тесей» 20-беті) Ариаднаның күйеуі және Энопион, Стафил мен Тоас әкесі ретінде Дионис емес, Радамантис көрсетіледі. Осы деректерде Ариадна Миностың қызы, Радамантистің ағасы болса, тағы бір Ариадна Миностың немересі, Тесей туралы аңызда фигуралайтын және Дионис құтқарып алған қыз еді.

Криттен жер аударылу

Астерий патша баласыз қайтыс болды, ал Минос таққа мұрагер болды. Минос Крит патшасы болған соң, ол Радамантусты Криттен қуды, себебі оның халыққа танымал болуына қызғанды. Радамант Беотияға қашып, Амфитрионның жесірі, Гераклдің анасы Алкменге үйленді. Кейбір деректерде ол Гераклдың тәрбиешісі болған делінеді. Бұл туралы ортағасырлық тарихшы Джон Тзетс те мәлімдеген. Жалпы, Радаманттың қызметі Криттен басқа Эгей теңізіндегі аралдарда болды, онда Минос белсенділік танытқан. Ежелгі авторлар оны көбінесе Орталық Грекиямен байланыстырады.

Өмірден кейінгі өмір

Кейінгі аңыздарға сәйкес (б.з.д. 400 шамасында), өзінің қатал адалдығы үшін ол басқа дүниеде өлгендерді сотқа тартушылардың бірі болып тағайындалды, жартылай бауыры Еакус және толық бауыры Миноспен бірге. Ол шығыс аймағынан келген жандарды соттауға тиіс болды, ал Еакус – батыс аймағынан келгендерді, ал Минос шешімді дауыс беру арқылы қабылдады (Платон, Горгия 524А). Ол Гомердің "Одиссеясының" 4 және 7-кітаптарында бейнеленген. Вергилий (б.з.д. 69–18) Радамантусты "Энеида" поэмасының Астыртқы әлеміндегі (Тартаруста) лайықсыз жандарды жазалайтын судьялардың бірі ретінде көрсетеді. Гомер оны Елисей даласында мекендейтіндей суреттейді (Одиссея IV. 564), Зевстің өлмейтін ұлдарының жұмағы. Пиндар оның Кроностың (қазір Элизиумды билейтін) оң қолы екенін және өлгендердің жалғыз төрешісі болғанын айтады. Лукиан "Нағыз тарих" кітабында Радамантусты Бақыт аралдарындағы батырлардың басшысы ретінде бейнелейді.