Ян стилі тайчи: тарихы мен өкілдері

Кіріспе

Қытай шайқас өнері

Ян стилі тай-чи (s=楊氏太极拳) – тай-чидің бес негізгі түрінің бірі. Оның нұсқаларын есептегенде, бүгінде әлемдегі ең көп таралған және кеңінен орындалатын тай-чи стилі осы. Чэнь стилі тай-чиден кейін екінші орында тұрады.

Қазіргі қысқаша түрлері

Ян Ченфу қазіргі заманғы өмірмен шұғылданып жүрген студенттерге оқытуды жеңілдету үшін Ян ұзын формасының өзінің қысқартылған "үлкен кадр" нұсқасын жасады. Қазір әлемдегі ең танымал тай-чи формасы болып табылатын классикалық Ян Ченгфу формасы бастапқы 300 қозғалыс тізбегінің денсаулыққа пайдасы мен өзін-өзі қорғау мүмкіндіктерін тек 150 қозғалыста сақтайды, оларды ұстаздар көбінесе 85, 88, 103 немесе 108 "поза" немесе тоқтау нүктелеріне бөледі. Чэн Манчин және Қытай спорт комиссиясының қысқартылған формалары Ян әулетінің формаларынан туындаған деп есептеледі, бірақ екеуі де қазіргі Ян әулетінің ұстаздары тарапынан Ян әулетінің тай-чи ретінде мойындалмайды. Чен, Ян және Ву әулеттері қазір бәсекелестік мақсаттар үшін өздерінің қысқартылған демонстрациялық формаларын ұсынады. 21-ші ғасырдың басында Қытай үкіметі тай-чидің бес негізгі мектебінен 10 және 16 форманы тапсырыс берді. (Ол 10 форма 8 форма деп те аталады.) Осы формалар бірнеше жыл бойы оқытылғаннан кейін, олардың барлығы 2009 жылдың шілдесінде Нэшвиллде өткен Бірінші халықаралық тай-чи-чуан симпозиумына қатысушыларға жиынтық ретінде ұсынылды.

Ян Шоужонг

Янг Янг Шоучжон – Янг әулетінің төртінші буыны. Ол Ян Ченфудың бірінші некесінен туған үлкен ұлы болды және сегіз жасында әкесінің қатаң бақылауымен отбасылық стильді үйренуге кірісті. 1949 жылы Гонконгқа көшіп барды. 1985 жылы қайтыс болғанға дейін ол көптеген оқушыларды өз үйінде жеке сабақтармен оқытты. Оның Тай И, Ма Ли және И Ли деген үш қызы болды, және олардың барлығы Гонконгта оқыту ісін жалғастыруда. Ол жылдар бойы көптеген адамдарға тәлім бергенімен, шәкірт ретінде тек үшеуін ғана қабылдады. Бұл Янг әулетінің тай-чи шеберлері: Гонконгтағы Ип Тай Так (Ип Тай Так, 1929–2004). Бостон қаласынан Чжу Гин Сун шебер. Ұлыбританиядағы Чу Кинг Хун (朱景雄, пиньинь: zhū jǐng xióng, 1945 жылы туған). Чу шебер Халықаралық тай-чи-чуань қауымдастығының (ITCCA) төрағасы.

Ян Жендуо

Грандмастер Ян Чжэндуо (1926 – 2020) – Ян әулетінің төртінші буынынан шыққан және дәстүрлі Ян стилі тай-чидің төртінші ұрпақ иегері. Ол 1926 жылы Пекинде дүниеге келді және Ян Ченфудың үшінші ұлы. Кішкентай кезінде әкесінен тәлім алды, әкесі қайтыс болғаннан кейін ағалары мен Жао Биньден білім алды. 1960 жылы Ян Чжэндуо Шанси провинциясының Тайюань қаласына көшіп барды. Содан бері Ян стилі тай-чи Тайюань қаласында және басқа қалалар мен провинцияларға, сондай-ақ елдерге тарады. 1980 жылдан бастап Шаньси Ушу қауымдастығының вице-президенті қызметін атқарды. 1982 жылы Ян Чжэндуо Шаньси Ян стилі Тай-чи-чуань қауымдастығын құрды және содан бері президенті болып табылады. Қазіргі таңда қауымдастық провинция бойынша 30 000-нан астам мүшеге жетті және Қытайдағы осындай жекпе-жек өнерінің ең ірі ұйымы болып есептеледі. 1998 жылдың қазан айында Ян Чжэндуо Халықаралық Ян стилі Тай-чи-чуань қауымдастығын құрды және басқарма төрағасы болды. Оның басшылығымен Халықаралық қауымдастық 12 елде 28 орталыққа дейін өсіп, 2000-нан астам мүшесі бар. Қытай Ушу академиясы 1996 жылы Ян Чжэндуо ұстазын Қытайдың ең үздік 100 Ушу шеберінің бірі деп мойындады. Ол сондай-ақ Сан-Антонио, Техас және Мичиган штатының Трой қалаларының әкімдерінің құрмет грамоталарымен марапатталды. 2009 жылдың шілдесінде Вандербильт университетінде өткен бірінші халықаралық тай-чи-чуань симпозиумында, Теннесси штатының Нэшвилл қаласында, ұлы шебер Ян Чжэндуо немересі Ян Цзюньді дәстүрлі Ян стилі тай-чидің бесінші ұрпағы деп ресми түрде жариялады. Жао Юбинь – Ян әулетінің тікелей бесінші буынының мүшесі және әулеттегі аға ұрпақ иегері. Жао Бинь (1906 – 1999) – оның әкесі Ян Чжэндуоның ұстазы және төртінші буын Ян балаларының ең үлкені болған. Оның әкесі Ян Ченфутың ағасы Ян Жаоюань болған. Ян Чжэндуоның екінші әйелінен туған балалары кейіннен асырап алынған, сондықтан олар тікелей қандық байланыста емес. Фу Чжунвэнь (1903–1994) Жао Биньнің қарындасына үйленгендіктен, оның қайын інісі де төртінші буынның мұрагері. Оның ұлы Фу Шэн Юань (1931 – 2017) – бесінші буынның ұрпақ иегері, бір ұлы Джеймс Фу бар. Жао Юбиньтің бір ұлы Жао Лян және бір немересі бар, барлығы Қытайда Ян әулетінің Тайцзисін белсенді түрде жаттықтырып жүр.

Grandmaster Yang Zhenduo (1926 – 2020) is from the fourth generation of the Yang family and is officially the Fourth Lineage Holder of the Traditional Yang style tai chi. He was born in Beijing in 1926 and is the third son of Yang Chengfu. He started studying with his father when very young and continued studying with his older brothers and Zhao Bin after his father died. In 1960, Yang Zhenduo moved to Taiyuan, Shanxi Province. Since then, Yang style tai chi has gradually spread within Taiyuan and to other cities, provinces, and countries. Since 1980, he has served as vice president of the Shanxi Wushu Association. In 1982 Yang Zhenduo founded the Shanxi Yang Style Tai Chi Chuan Association, and has served as president since. The association has now grown to over 30,000 members throughout the Province and is the largest martial arts organization of its kind in China. In October 1998, Yang Zhenduo founded the International Yang Style Tai Chi Chuan Association, serving as chairman of the board. Under his leadership, the International Association has grown to 28 centers in 12 countries with over 2,000 members. The Chinese Wushu Academy recognized Master Yang Zhenduo in 1996 as one of the top 100 Wushu Masters in China. He has also been honored by proclamations from the mayors of San Antonio, Texas and Troy, Michigan. In July 2009, at the First International Tai Chi Chuan Symposium, held at Vanderbilt University, in Nashville, TN, Grandmaster Yang Zhenduo officially named his grandson Yang Jun as the Fifth Lineage Holder of traditional Yang style tai chi. Zhao YouBin is also direct 5 generation family member of Yang Family and the senior lineage holder in the family. Zhao Bin (1906 – 1999) his father was the teacher of Yang Zhenduo and was the oldest of the 4th generation Yang children his grand father was Yang Chengfu's older brother Yang Zhaoyuan. Yang Zhenduo's second wife's children were adopted by the later, therefore not direct blood linage. Fu Zhongwen (1903–1994) was married to Zhao Bins sister therefore his brother in law also 4th generation family inheritor. His son Fu Sheng Yuan (1931 – 2017) 5th generation lineage holder has one son James Fu. Zhao YouBin has one sone Zhao Liang and a grandson all actively practicing Yang Family Taiji in China.