Екінші дүниежүзілік соғысының батыры Карел Куттельвашер
Karel Kuttelwascher
Карел Куттельвашер – екінші дүниежүзілік соғыстағы RAF-тың үздік чех ұшқышы. 18 жау ұшағын түсірген, батырлық ерліктерімен танымал авиатор туралы мақала.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карел Милослав Куттельвашер (DFC and Bar) (23 қыркүйек 1916 – 17 тамыз 1959) – чех ұшқышы, Ұлыбритания Корольдік әуе күштерінің (RAF) екінші дүниежүзілік соғыстағы аса көрнекті ұшқышы. Ол 1940 жылдың мамыр айынан 1942 жылдың қазан айына дейін әскери қызметте болды, алғаш Франция әуе күштерінде, содан кейін RAF-те. "Кут" лақап атымен белгілі Куттельвашер RAF-тің ең табысты чехословакиялық ұшқышы және RAF-тің ең көп ұшақ түсірген ұшқыштарының бірі болды. RAF қызметінде ол 18 жау ұшағын жоқ қылды. Франция әуе күштерінде де көптеген жеңістерге қол жеткізген болуы мүмкін, бірақ француз тізімдерінің көп бөлігі жоғалғандықтан олар расталмады. 1945 жылы Куттельвашер Чехословакияға оралды, бірақ 1946 жылы Ұлыбританияға қайта оралды, онда British European Airways авиакомпаниясында азаматтық ұшқыш ретінде жұмыс істеді. Ол 1959 жылы 42 жасында жүрек талмасынан қайтыс болды.
Karel Miloslav Kuttelwascher DFC and Bar (23 September 1916 – 17 August 1959) was a Czech fighter pilot, and a flying ace of the UK's Royal Air Force (RAF) in the Second World War. He was in combat service from May 1940 to October 1942, first with the French Air Force and then with the RAF. Kuttelwascher, nicknamed "Kut", was the RAF's most successful Czechoslovak pilot, and one of the RAF's highest scoring flying aces overall. In RAF service he shot down 18 enemy aircraft. He may also have scored numerous victories in French Air Force service, but these are unconfirmed as many French records were lost. In 1945 Kuttelwascher returned to Czechoslovakia but in 1946 he returned to Britain, where he made a civilian flying career with British European Airways. He died of a heart attack in 1959, aged 42.
Ерте өмір
Куттелвашер 1916 жылы Богемиядағы Сват Крыж ауылында дүниеге келді, қазір Чехиядағы Хавличков Бродтың бір бөлігі. Ол алты баланың үшіншісі еді. Оның ата-анасы Йозеф пен Кристина Куттелвашер Бавариядан шыққан неміс этникалық тобынан болатын. Отбасының тегі – "қарынды жуушы" деген мағынаны білдіреді. 17 жасында Куттелвашер Праганың солтүстік-батысындағы Кладнодағы ұн диірменінде кеңсе кызметкері болып жұмыс істей бастады. 1934 жылдың 1 қазанында, 18 жасында, ол Чехословакия Әуе күштеріне қосылды. 1937 жылдың наурыз айында ол ұшқышқа біліктілік алып, Прагаға жақын жердегі Кбели әуежайындағы 4-ші Ұшқыш полкіне тағайындалды. Ол онда истребитель ұшқышы болып оқыды және 1938 жылдың мамыр айында оқуын аяқтады. Ол 1-ші Әуе полкіне тағайындалды, ол оны 32-ші Истребитель бөліміне жіберді. Бөлім Моравия мен Словакия үстіндегі Чехословакияның әуе кеңістігін қорғау үшін жіберілді, бірақ 1938 жылдың қыркүйегінде Мюнхен келісімінен кейін солтүстік Богемиядағы Градец Кралове базасына қайтып келді. Куттелвашердің өзі қоса алғанда, қалғандары Польшадан кету туралы шешімдерінде тұрды. 30 шілдеде олар Францияның Кале портына десант түсірді. Куттелвашер Шартр әуежайындағы истребительдерді даярлайтын базаға жіберілген шамамен 100 адамның бірі болды, онда ол Morane Saulnier M. S.406C.1 истребителін ұшуды тез үйренді. Алайда, ол 1940 жылдың 17 мамырына дейін жауыгерлік эскадрильяға ауыстырылмады, ол Бове-Тилледегі Groupe de Chasse III/3-ке тағайындалды. 1-2 шілде түнде Динар маңында ол екі Do 217 ұшағын атып түсіріп, үшіншісіне зақым келтірді.
Kuttelwascher was born in 1916 in the village of Svatý Kříž in Bohemia, now part of Havlíčkův Brod in the Czech Republic. He was the third of six children. Their parents Josef and Kristina Kuttelwascher were ethnic Germans from Bavaria. The family name means tripe washer. Aged 17, Kuttelwascher started work as a clerk at a flour mill in Kladno northwest of Prague. On 1 October 1934, aged 18, he joined the Czechoslovak Air Force. In March 1937, he qualified as a pilot and was posted to 4 Flying Regiment at Kbely airfield near Prague. There he trained as a fighter pilot, completing his training in May 1938. He was posted to 1 Air Regiment, which assigned him to the 32nd Fighter Unit. The unit was posted to defend Czechoslovak airspace over Moravia and Slovakia, but after the Munich Agreement in September 1938, it returned to base at Hradec Králové in northern Bohemia. The remainder, including Kuttelwascher, stuck to their decision to leave Poland. On 30 July, they disembarked in the Port of Calais in France. Kuttelwascher was one of about 100 who were sent to the fighter training base at Chartres Aerodrome, where he quickly learnt to fly the Morane Saulnier M. S.406C.1 fighter. However, he was not transferred to a combat squadron until 17 May 1940, when he was assigned to Groupe de Chasse III/3 at Beauvais–Tillé. On the night of 1/2 July near Dinard he shot down two Do 217s and damaged a third.
RAF-те қызмет ету
1942 жылдың 8 шілдесінде Куттелвашер Тангмирден алыс емес жердегі RAF Форд әуежайындағы No. 23 эскадрилья RAF-қа түнгі шабуылдарды жалғастыру үшін тағайындалды. Бұл эскадрилья H2S радарымен жабдықталған de Havilland Mosquito Mk II ұшақтарымен ұшты. Куттелвашердің навигаторы П/О GE Палмер болды. Тамыз және қыркүйек айларында олар Франция мен Нидерланды үстінен алты рет шабуылдық миссия орындады, бірақ бірде-бір жау ұшағын түсіре алмады. Сол жылы ол капитандық шеніне көтерілді. Қазір оның туған ауылы Сват Крыжда оған ескерткіштер орнатылған, ал Праганың Черный Мост ауданында "Куттелвашерова" деп аталған көше бар.
On 8 July 1942, Kuttelwascher was assigned to No. 23 Squadron RAF at RAF Ford, not far from Tangmere, to continue night intruder missions. This squadron flew the de Havilland Mosquito Mk II, which was equipped with H2S radar. Kuttelwascher's navigator was P/O GE Palmer. In August and September the pair flew six intruder missions over France and the Netherlands, but did not manage to shoot down any enemy aircraft. In the same year, he was promoted to captain. There are now monuments to him in his home village of Svatý Kříž, and a street named "Kuttelwascherova" after him in the Černý Most suburb of Prague.
Британия шайқасы ескерткіші Ұшулар
2005 жылы Линкольнширдегі Коннингсби әуе базасындағы RAF Ұлыбритания шайқасының естелік ұшу тобы өздерінің Hawker Hurricane PZ865 ұшағын Куттелвашер мен оның "Night Reaper" атты BE581 Hurricane ұшағының құрметіне "JX E" кодты әріптерімен бояды.
In 2005 the RAF Battle of Britain Memorial Flight at RAF Coningsby in Lincolnshire painted its Hawker Hurricane PZ865 with the "JX E" code letters in honour of Kuttelwascher and his "Night Reaper" Hurricane BE581.