Кіріспе

Игуапе – Бразилияның Сан-Паулу штатының оңтүстік бөлігіндегі Рибейра аңғарында орналасқан муниципалитет. 2020 жылғы бағанама бойынша халық саны 30 989 адамды құрайды, ал ауданы 54,5 км² болып, Сан-Паулу штатындағы ең ірі муниципалитет аймағы болып табылады. Қала ресми түрде 3 желтоқсан 1538 жылы негізделген, ал оның тарихи құрылыстары 2009 жылдан бері IPHAN ұлттық мұра ретінде саналады. Оның атауы тупи тілінен шыққан және «өзеннің шағаласында» деп аударылады, мұнда 'y' (су/өзен), 'kûá' (шағалай) және 'pe' (ішінде) деген сөздер қолданылған.

Тарих

Құрылымы жойылған, жіктелмеген Ягуан тілі бұрын Игуапедегі жергілікті халықтармен сөйлесілген. Игуапе аймағы Тордесильяс шартымен белгіленген шекараға жақын болғандықтан, португал, испан және француз қарақшылары арасында үнемі дау-жанжалдар болып тұрды. Олар кемелерін сумен толтыру немесе тауарларын саудалау үшін осы жерге түсіп, тоқтаған. Игуапе қаласын құруды кейде Тупиникин тайпасымен жақсы қарым-қатынас орнатқан испандық теңізші және отарлаушы Руи Гарсия де Москераға байланыстырады. Тағы бір расталмаған мәлімет бойынша, 1498 жылы испандықтар тобы бұл аймаққа қонды және жергілікті тайпаның аймақтық өсімдік атауымен байланыстырып, шағын ауылға Игуапе деген ат берді. Бірнеше жыл өткен соң, француз қарақшы кемесі Игуапеге шабуыл жасап, ауылды өртеп, барлық ресми құжаттарды жойды. Осы оқиғалардың растығы белгісіз, бірақ Игуапе тарихының алғашқы жылдарына испандықтардың ықпалы зор болғаны сөзсіз.

Алтын іздеу

XVI ғасырдың соңында алтынның табылуымен Игуапеге өзендер бойында алтын іздеген оқиғашылдар жиі келіп тұратын. 1635 жылы Бразилиядағы алғашқы ақша шығару орны – бүгінгі Игуапе жергілікті мұражайы орналасқан "Casa da Oficina Real" құрылды. Vale do Ribeira аймағының ішкі бөлігіндегі Serra da Paranapiacaba тауында алтынның табылуы Ribeira de Iguape өзенімен жүруді жандандырып, Registro, Eldorado Paulista, Iporanga, Jacupiranga және Sete Barras сияқты жаңа елді мекендердің пайда болуына әкелді. 1780 жылға қарай алтын дәуірі аяқталып, көптеген отбасылар осы аймақты тастап кетті.

Күріш шаруашылығы

Дегенмен, 18-шы ғасырдың басынан бастап Рибейра аңғарының құнарлы жерлері ірі күріш шаруашылықтарына айналдырылды. Көлемі жақсы, сапасы жоғары күріш Игуапеде белсенді саудаланып, содан Еуропаға экспортталды. 1820-1900 жылдар аралығында Игуапе өте гүлденіп, экономикалық өркендеудің шыңына жетті. Бес күріш фабрикасы күні-түні жұмыс істеп, аптасына орташа есеппен 10 үлкен кемені толтырды. Банктер осы бизнесті қаржыландырды, қалада алты газет таратылды және Франция қалада тұрақты консулдығын ашты. Тұрғындар Еуропадан келген қойылымдарды көруге үйреніп қалған. Сол кезде Игуапе Рио-де-Жанейро мен Сальвадордай маңызды қала болды.

Экологиялық апат

Нәтижесінде қала Бразилия жағалауындағы ең ірі және ең көп дау тудырған гидротехникалық құрылыстардың бірі – "Вало Гранде" арнасын салу үшін қажетті ресурстарды алуда ешқандай қиындыққа тап болмады. Рибейра алқабынан келіп түсетін күріштен басқа да өнімдер Игуапеге жақын Рибейра өзенінің жағасындағы өзен портына қайықпен жеткізіліп, одан түйелермен немесе көліктермен теңіз портына тасылып, үлкен кемелерге тиелетін. Көлікті жеңілдету және төмендету үшін Игуапе император Д. Педро II-ден 4 шақырымдық және 2 метрлік ені бар арна салуға рұқсат алды, ол өзен портын мұхит портымен байланыстыратын еді. Бұл өтініш Д. Педродан мақұлдық алып, қажырлы еңбектердің (құлдықпен жұмыс істегендердің) нәтижесінде канал 1855 жылы аяқталды. Игуапе экономикасын жақсарту мақсатында салынғанмен, нәтижесі апатты болды. Теңізге енді қысқа жолмен қосылған өзеннің көп суы өзеннің құмды жағаларын шайып, екі портты да қиратты. Сауда құлдырап, аймақтың экономикасы күрт нашарлады. Көптеген адамдар Игуапеден кетуге мәжбүр болды, ал қалуға шешім қабылдағандар қиын жағдайға түсіп, балық аулау және шағалау арқылы күнкөріс жасады, бірақ тұщы судың көп мөлшері салдарынан жағалау суларында олардың саны азайды.

Орналасқан жері

Игуапе Атлант мұхитының жағалауында, Рибейра-де-Игуапе өзенінің дельтасында орналасқан. Муниципалитетте 1986 жылы құрылған, жақсы сақталған Атлантика орманының қатаң қорғалатын аймағы – Юрэя-Итатинс экологиялық станциясының 86% бөлігі бар. Онда 1987 жылы құрылған Чауас экологиялық станциясы да орналасқан. Сонымен қатар, 2006 жылы құрылған Преладо мемлекеттік паркі де бар. Мемлекеттік парк Жюрея массивінің батысында жатыр. Бұл таулар тобы, жағалаудағы Серра-дос-Итатиннен құмды жазық пен Уна-ду-Преладо өзені арқылы бөлінген. Шығысқа қарай 2006 жылы құрылған Барра-ду-Уна тұрақты даму қорығының 9% бөлігі орналасқан. Бұл қорғау аймақтарының барлығы Юрэя-Итатинс мозаикасының құрамына кіреді. Муниципалитет Экологиялық маңызы бар Гуара аймағының 45% бөлігін қамтиды, ол 2008 жылы құрылған.

Климат

Көппен климаттық жіктелімі бойынша Игуапе ылғалды субтропикалық климатқа (Cfa) ие, бұл тропикалық жаңбырлы орман климатымен (Af) жақын. Жаздар жылы, ылғалды және жаңбырлы, ал қыстар айқын түрде салқын және сәл құрғақ, бірақ нақты құрғақ маусым жоқ. Орташа температура – және орташа жылдық жауын-шашын –.