Кіріспе

Британдық невролог (1845–1915)

Сэр Уильям Ричард Гоуэрс (ағылш. Sir William Richard Gowers; 20 наурыз 1845 – 4 мамыр 1915) – британдық невролог, оны Макдональд Кричли 1949 жылы «барлық уақыттың ең ұлы клиникалық неврологы» деп сипаттаған. Ол 1870–1910 жылдар аралығында Лондонның Королева алаңындағы Паралич және эпилепсиямен ауыратын адамдарға арналған Ұлттық ауруханада (қазіргі Ұлттық неврология және нейрохирургия ауруханасы) қызмет етті, Королева Энн көшесіндегі үйінен консультациялар жүргізді, W1, және Университет колледжі ауруханасында дәріс оқыды. Ол көптеген еңбектер жариялады, бірақ ең бастысы – оның екі томдық «Нерв жүйесі аурулары туралы нұсқаулық» (1886, 1888) еңбегі, Королева алаңында неврологияның «Киелі кітабы» деп аталады.

Білім және ерте өмір

Уильям Ричард Гоуэрс, Хакниде әйелдерге арналған етік тігетін Уильям Гоуэрстің ұлы, Хакнидің Маре көшесіндегі әкесінің дүкенінің үстінде дүниеге келді. Ол 11 жасқа толғанда әкесі мен үш бауыры қайтыс болды, ал анасы Донкастерге қайтып, баланы Оксфордтағы Венаблз туыстарына қалдырды, ол жерде ол Крайст Черч мектебінде оқыды. Мектепті бітіргеннен кейін ол Йоркширдегі дос отбасының шаруасында жұмыс істеп, фермерлікпен айналысты, бірақ бұл іс сәтті болмады. Ессекс қаласындағы Когжесхоллға барғанда, әжесі оны жергілікті дәрігермен таныстырып, медициналық шәкірт болуды ұсынды. Ол өте ықылассыз келісті және келесі үш жылды Томас Симпсонның шәкірті ретінде өткізді. Гоуэрстің ата-анасы да, Симпсон да конгрегационалистік ортадан шыққан. Гоуэрс Лондон университетінің емтиханына түсуге көндірілді, себебі бұл университет нонконформистер және Тест заңы бойынша басқа университеттерге қабылдаудан шеттетілгендер үшін құрылған еді. 1862-1863 жылдары шәкірттік кезінде ол Питманның стенографиясын жазуды жаттығу үшін, университетке түсер алдында меңгеруді шешкен дағдыны жетілдіру үшін, күнделік жазып отырды. Когжесхоллдегі екі конгрегационалистік пастор, біріншісі – Рев. Брайан Дейл, ал кейін – Рев. Алфред Филпс жас жігітке басшылық етті, ол жергілікті Механика институтының ресурстарын пайдалана отырып емтиханға дайындалды. Ол 1863 жылы бірінші санатта емтиханды сәтті тапсырды. Оның екі қарындасы, Эдит пен Эвелин ересек болғанда пигментті ретинитке шалдықты. Оның демалыс кезінде салған бір суреті Корольдік академияда көрмеге қойылды, бұл оған үлкен мақтан әкелді. 1890 жылдардан бастап тым көп жұмыс істеуі салдарынан денсаулығы күрт нашарлады. 1913 жылы ол және оның әйелі пневмонияға шалдықты, нәтижесінде Мэри қайтыс болды. Гоуэрс екі жылдан кейін, 1915 жылы қайтыс болды. Ол 70 жаста еді. Кейбір студенттерінің арасында стенографияны қолдауы үшін ол қызық тұлғаға айналды, бірақ бұл оған өмір бойы жақсы қызмет етті, медициналық студент кезінен бастап, маңызды еңбектерін жазуда және іс қағаздарын жинауда көмектесті.

Неврологияға қосқан үлесі

The Lancet журналында былай деп жазылған: «Гауэрс – ерекше байқағыш, дәл және жақсылап зерттейтін, кең көкжиегі мен салмақты ойлау қабілетіне ие болған, оның байқауларынан жасаған қорытындылары нақты және сенімді болған тұлға. Оның «жайылмалы дедукция» деп аталатын керемет қабілеті болды». British Medical Journal журналы «Гауэрс нейропатологияда өте ұсыныс беретін ұстаз болғанына еш күмән жоқ, және ол осы салада да, сондай-ақ бастапқы зерттеуші ретінде де оның шекараларын кеңейтуге және тәжірибесін жетілдіруге үлкен үлес қосты» деп мәлімдеді. Ол жазуының айқындығымен де танымал болды, бұл оның жазған әр нәрсесінің әсерін күшейте түсті. Ол сонымен қатар Хьюлингс Джексонның маңызды ойларын таратып, медицина әлеміне өзінің «ұстазы» деп атаған адамның тығыз және түсініксіз жазбаларын түсіндірді. Гауэрс өзінің есімін Гауэрс белгісіне (бұлшықет әлсіздігінің белгісі), жүйке жүйесіндегі Гауэрс жолына (алдыңғы спиноцеребелляр жолы), Гауэрс синдромына (жағдайлық вазовагальдық синкоп) және Гауэрс айналымына (Ұлттық неврология және нейрохирургия ауруханасының апталық жағдайларды талқылау және клиникалық оқыту сессиясы) берді. 1892 жылы Гауэрс сэр Дэвид Ферриер және Джон Хьюлингс Джексонмен бірге эпилепсиямен ауыратындарды жұмыспен қамту жөніндегі Ұлттық қоғамды (қазіргі Эпилепсия қоғамы) құрғандардың бірі болды.

Таңдалған кітаптар (бірінші басылымдар)

Медициналық офтальмоскопияның нұсқаулығы мен атласы (Лондон: J & A Churchill, 1879). Псевдогипертрофиялық бұлшықет параличі (Лондон: J & A Churchill, 1879). Омыртқа миының ауруларын диагностикалау (Лондон: J & A Churchill, 1880). Эпилепсия және басқа да созылмалы конвульсивті аурулар: себептері, симптомдары және емдеуі (Лондон: J & A Churchill, 1881). Ми ауруларының диагностикасы бойынша лекциялар (Лондон: J & A Churchill, 1885). Жүйке жүйесінің аурулары туралы нұсқаулық, 1-том (Лондон: J & A Churchill, 1886). Жүйке жүйесінің аурулары туралы нұсқаулық, 2-том (Лондон: J & A Churchill, 1888). Сифилис және жүйке жүйесі (Лондон: J & A Churchill, 1892). "Өмір динамикасы" (Лондон: J & A Churchill, 1894). Органикалық ми ауруларының сипатының диагностикасы (Лондон: Isaac Pitman, 1897). Көзбен көру және естудің субъективті сезімдері, абиотрофия және басқа лекциялар (Лондон: J & A Churchill, 1904). Эпилепсияның шекаралық аймағы: естен тану, вагустық шабуылдар, бас айну, мигрень, ұйқы симптомдары және олардың емделуі (Лондон: J & A Churchill, 1907).