Кіріспе

6 ғасыр б.з.д. грек философы Биас (гр. Βίας ὁ Πριηνεύς; шамамен 6 ғасыр б.з.д.) Приен қаласынан шыққан грек философы. Ол Грекияның жеті данасының бірі ретінде кеңінен танылған және ізгілігімен атақты болды.

Өмір

Биас Приенеде (қазіргі Түркияның Гюллюбахче қаласында) дүниеге келді және оның әкесі Теутам болған. Ол адвокаттық шеберлігімен және әділдікті қорғау үшін оны қолдануымен ерекшеленген. Осыған қатысты Демодок Лерский: «Егер сен судья болсаң, Приендік шешім шығар», – деген, ал Гиппонакс: «Приеннің Биасынан іс жүргізуде күштірек» деген. Ол әрқашан жеті дананың қатарында болды және Дикеарх оны осы атаққа толығымен лайық деп есептелген төрт адамның бірі ретінде айтқан, ал қалған үшеуі – Фалес, Питтак және Солон. Сатир оны жеті дананың алдына қойып, Биас «барлықтарынан да ойлырақ адам» деп сипаттаған. Оның ұлы мейірімділігінің бір мысалы – тұтқынға түскен әйелдер үшін ол құны төлегені туралы аңыз. Оларды өз қыздарындай тәрбиелеп, оларды туған жері – Мессинаға және әкелеріне қайтарған.

Шығармалары

Биас Иония және оны гүлдендіру жолы туралы 2000 тармақтық өлең жазған деседі. "Қызмет адамды көрсетеді".

Ватикан бюсті

1819 жылы сәуірде Шопенгауэр өзінің "Реизебух" [саяхат күнделігі] кітабында былай деп жазды: "Ватиканның [философтар залында] Биас бюсті орналасқан, оның үстінде πλεῖστοι ἄνθρωποι κακοί [адамдардың көпшілігі жаман] деген жазу бар. Шындығында, бұл оның қағидасы болған тиіс".