Кіріспе

Діни қызметкер

Пребендар – католик немесе англикан шіркеуінің дін қызметкері, собор немесе колледж шіркеуін басқаруға қатысатын канонның бір түрі. Қызметке келген кезде пребендарлар әдетте хордың арт жағындағы, пребендар орындықтары деп аталатын белгілі бір орында отырады.

Тарих

1086 жылы Domesday Book тізімі жасалған кезде Англияның кафедральдік соборларының канондары мен жоғары лауазымды дін қызметкерлері соборлық иеліктерден түскен өнімдермен және басқа да табыстармен қамтамасыз етілді. 12 ғасырдың басында, пребенд аманатталған институт ретінде қалыптасты, оның иесі собор қызметкеріне тұрақты және тәуелсіз кіріс әкелді. Бұл собор канондарын епископтан тәуелсіз етіп, дворяндықтың кіші ұлдарын қызықтыратын лауазымдар құрды. Аманаттың бір бөлігі латын тілінде "communia" деп аталатын ортақ қорда сақталды, ол пребендтен түскен табысқа қоса, резиденциядағы канондарға нан мен ақша беруге жұмсалды. Пребендар лауазымы Англия шіркеуінің кейбір епархияларында (Личфилд, Линкольн және Лондон епархиялары осыған қатысты маңызды мысалдар) аға приходтық дін қызметкерлеріне берілетін құрметті атақ ретінде сақталған, әдетте ол епархияға ұзақ және адал қызмет еткені үшін табысталды. Бұл дін қызметкерлері "Пребендар" (көбінесе "Преб." деп қысқартылады) деп аталуға құқылы және тиісті собордың басқару ісіне қатысады. Кейбір соборларда және колледж шіркеулерінде пребендарлар пребендальдық орынға ие. Кафедральдік тараудың үлкен бөлігіне тұрақты канондар (толық уақытты аға собор дін қызметкерлері) және пребендарлар (сондай-ақ Лондонда кіші канондар) кіреді. Англия шіркеуінде епархиялық епископ зейнетке шыққанда, басқа епархияға ауысқанда немесе қайтыс болғанда монарх оның орнын толтыру үшін үлкен тарауды шақырады. Бұл сайлау рәсімдік сипатта болады, себебі монарх (премьер-министрдің кеңесімен) үлкен тарау мүшелеріне кімді сайлау керектігін хабарлайды. Уэллс соборы және Дублиндегі Әулие Патрик соборы әлі де өз канондарын "пребендарлар" деп атайды. Олар собор тарауының құрамына кіреді және соборда тұрғанда өз пребендальдық орындарында отырады.

Пребенд

Пребенд – пребендар иеленушінің иеленуіне берілген пайда түрі; тарихи тұрғыдан алғанда, оған тіркелген сыйлық әдетте собордың жылдық кірісіндегі белгілі бір көздерден төленген. XXI ғасырда қалған пребендарлардың көпшілігі атақты лауазымды иеленеді, бірақ ол ешқандай табыс әкелмейді.