Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пейан (/p/ iː /ə/ n/) – жеңіс немесе алғыс айтуды білдіретін ән немесе лирикалық өлең. Ежелгі грек-рим мәдениетінде оны көбінесе хор орындаған, бірақ кейбір мысалдары жеке орындауға (монодияға) арналған болып көрінеді. Бұл сөз грекше παιάν (сондай-ақ παιήων немесе παιών) сөзінен шыққан, мағынасы – "жеңіс әні, кез келген салтанатты ән немесе мақтау". "Паеон" – құдай дәрігердің есімі және Аполлонның эпитеті ("атауы") болған.
Song or poem expressing triumph or gratitude
the song form
A paean ('/p//iː//ə//n/) is a song or lyric poem expressing triumph or thanksgiving. In classical antiquity, it is usually performed by a chorus, but some examples seem intended for an individual voice (monody). It comes from the Greek παιάν (also παιήων or παιών), "song of triumph, any solemn song or chant". "Paeon" was also the name of a divine physician and an epithet ("byname") of Apollo.
Этимология
παιάν сөзінің негізі *παιάϝων.
The basis of the word παιάν is *παιάϝων."
Грек поэзиясы мен музыкасында
Ең танымал гимндер – Бакилид пен Пиндардың шығармалары. Паэандар Аполлонның (әсіресе гиацинтия) мерекелерінде, тойларда, кейін тіпті қоғамдық жерлеу рәсімдерінде орындалған. Көп уақыт өткен соң, олар тек қана құдайларға ғана емес, адамдарға да арналды. Родос тұрғындары Мысырдың Птолемей I-ін, Самос азаматтары Спарталық Лисандрды, Афиналықтар Димитрийді, ал Дельфиліктер Македониялық Кратерды осылай мақтанды. Музыкалық жағынан алғанда, паэан – хорлық өлең, ал бастапқыда оның антифоналдық сипаты болған, яғни жетекші монодиялық стильде ән айтса, хор қарапайым, еркін тіркеспен жауап беретін. Бірақ, оның даму барысында паэан толығымен хорлық формаға айналды. Әдетте, паэан Дориан ладында орындалған (Ежелгі грек Дориан лады қазіргі Дориан ладынан өзгеше болған; музыкалық ладтарды қараңыз), және Аполлонның аспабы – китарамен сүйемелденген. Соғыс алаңында орындалатын паэандар аулос пен китарамен бірге таралған. Көптен келе жатқан антикалық дәуірден бізге жеткен екі музыкалық үзінді бар: біреуі Афинай Афинайоның (Афинайдың ұлы Афинай), екіншісі – Афиналық Лименнің. Лименнің үзіндісі б.з.д. 128 жылы жасалған, ал Афинайдың үзіндісі сол жылға немесе он жыл бұрын жазылған болуы мүмкін.
The most famous paeans are those of Bacchylides and Pindar. Paeans were sung at the festivals of Apollo (especially the Hyacinthia), at banquets, and later even at public funerals. In later times they were addressed not only to the gods, but to human beings. In this manner the Rhodians celebrated Ptolemy I of Egypt, the Samians Lysander of Sparta, the Athenians Demetrius, the Delphians Craterus of Macedon. Musically, the paean was a choral ode, and originally had an antiphonal character, in which a leader sang in a monodic style, with the chorus responding with a simple, informal phrase; however, later in its development, the paean was an entirely choral form. Typically the paean was in the Dorian mode (note that the Ancient Greek Dorian was different from the modern Dorian mode; see musical mode), and was accompanied by the kithara, which was Apollo's instrument. Paeans meant to be sung on the battlefield were accompanied by aulos and kithara. Two musical fragments of paeans survive from late antiquity: one by Athénaios Athenaíou" (Athenaios son of Athenaios), the other by Limenius of Athens. The fragment by Limenius has been dated to 128 BC; the one by Athenaios may have been composed in the same year, or ten years earlier.
Қазіргі қолданысы
Қазіргі кезде пеан сөзі көбінесе мақтау немесе шаттық таныту мағынасында қолданылады (мысалы, "мақтау пеаны" деген қайталама тіркесте қолданылуы сияқты). "Шығыс қызыл" атты қытайлық үгіт фильмінде "Paean" деп аталатын ән пайдаланылған.
Paean is now usually used to mean an expression of praise or exultation (such as its coining in the redundant expression "paeans of praise"). A song called "Paean" was used in a Chinese propaganda film called The East Is Red.
USS Pueblo мойындауы
1968 жылы Солтүстік Корея тұтқындағаннан кейін, USS Pueblo кемесінің командирі Ллойд М. Бучер өзінің мойындауының күштеп алынғанын білдіру үшін "паэан" сөзін код ретінде пайдаланды. Өліммен қорқытып, Бучер өзінің қолымен "өзінің және экипаждың жасаған қателіктерін мойындауға" келісті және "Біз КХДР-ға [Солтүстік Кореяға] мақтау айтамыз. Біз олардың ұлы көшбасшысы Ким Ир Сенге құрмет көрсетеміз" деген сөздерді қосты.
After being captured by North Korea in 1968, the commander of USS Pueblo, Lloyd M. Bucher, used the term "paean" as a code that his confession was forced. Under threat of death, Bucher agreed to "confess to his and the crew's transgression" in his own hand, and included the phrase "We paean the DPRK [North Korea]. We paean their great leader Kim Il Sung".