Кіріспе

Коннемарадағы тау тізбегі, Ирландия. Он екі Бен немесе Он екі Пинс, сондай-ақ Бенна Беола деп аталады, Ирландияның батысындағы Галвей графтығындағы Коннемара ұлттық паркінде орналасқан, негізінен өткір шыңдар мен жоталардан тұратын тау тізбегі. Ең кең анықтама бойынша, тізбекке солтүстікке қарай Гарраун кешені, сондай-ақ батысқа қарай бірнеше оқшауланған шыңдар кіреді және ол Арнайы қорғау аймағы мәртебесіне ие. 2010 жылы Темпан «Ирландия таулары мен төбелерінің аттары» еңбегін жазды, онда MountainViews дерекқорынан ирландиялық таулардың қабылданған аттарын (мысалы, академиялық зерттеулерден, Ирландияның жер-су аттарының дерекқорынан (loganim.ie) және Ordnance Survey Ireland) жинақтады және 2012 жылы жаңартты. Темпан «он екі шың» терминінің кем дегенде ирланд тарихшысы Руайдри О Флайтхбертайға дейінгі кезеңге қатысты болуы мүмкін екенін айтады. Оның 1684 жылғы жазбаларында былай делінген: «Баллинахинсидің [Баллинахинч] солтүстік-батысында Беннабеоланың он екі биік тауы бар, теңізден келген теңізшілер оларды он екі тірек [бағана] деп атайды, олар теңізден келгендегі алғашқы құрлықты көреді», бірақ ол оларды тізбектеп көрсетпеген. Массивтің өзі терең мұздық U пішіндес аңғарларымен де танымал, олардың айналасында Бенс топтары «атжарқын пішіндес» құрылымда орналасқан:

Бұл тау жыныстары 700-550 миллион жыл бұрын жылы теңіз жағалауында шөгінділер түзілуінен пайда болған (мысалы, кембрийге дейінгі кембрий). 8-9 сағаттық Гленкоаган Horseshoe маршруты «Ирландиядағы ең қызықты тау шаруашылығы» ретінде аталады және нұсқаулық авторлары оны «нағыз классика» деп сипаттайды. Басқа ұқсас қашықтықтағы «атжарқын» саяхаттарына 19 километрлік 10-12 сағаттық Овенглин Horseshoe, 15 километрлік 8-9 сағаттық Гленинаг Horseshoe және 14 километрлік 6-7 сағаттық Гленкорбет Horseshoe кіреді. Ал одан да қиын сынақ – «Он екі Бенс» шақыруы, барлық 12 Бенс шыңдарын бір тәулік ішінде бағындыру.

Тау-кенге көтерілу

Он екі Бенде тауға көтерілуге арналған көптеген орындар бар, олардың ең танымалсы – Беннкоррдың шығыс бөлігіндегі Глианн Эйхнех аңғарында (Бинн ан тСаighдиурадан Бенкоррбегке дейін; сондай-ақ "Кэротт Ридж" деп аталады). Көтерілулер қиындық деңгейі Диф (D) деңгейінен Өте қиынға (VS) дейін жетеді және ұзындығы 150 метрден 320 метрге дейін болады. Ең танымал бағыттары – Каррот Ридж (275 м, D) және Жетінші Жұмақ (330 м, HS). Сонымен қатар, Дерриклер мен Бенкоррдың шыңдары арасындағы үлкен шығыс шағылысы, Лог ан Хойре Мхоир (яғни "үлкен шағылыстың орманы") деп аталатын бұл жерде, Диф (D) деңгейінен Вери Диф (VD) деңгейіне дейінгі бірнеше 200 метрлік көп қадамды тауға көтерілу маршруттары бар, олардың ең танымалсы – "Кнав" (VD, 225 м). Бенкоррдың шыңы мен Бенкоррдың Солтүстік шыңы арасындағы кіші шағылыс, Хойре Биг ("кіші шағылыстың орманы") деп аталады, онда "Бұрыштық Көтерілім" (VS 4c, 30 м) сияқты қысқарақ, бірақ қиын көтерілімдер бар.

Бағалы орындар тізімі

Төменде MountainViews Online Database-тан жүктеп алынған, онда О Flaithbheartaigh-тің бастапқы жазбасындағы он екі Бенмен байланысты ең жоғары 12 Бенді атап көрсеткен 38 анықталған шың бар (яғни, негізгі массив, Гарраун кешені және батысқа қарайғы әртүрлі сыртқы таулар), биіктігі немесе ұзындығы мынадан жоғары:

Төмендегі тізім О Flaithbheartaigh-тің бастапқы жазбасынан он екі Бенмен ең көп байланысты 12 Бенді көрсетеді. Тұрған "Бендердің" (мысалы, ата-ана Беннің "Жоғарылығы" ретінде тізімделмеген) биіктігі жоғарырақ болғанмен, олар осы 12-ге кірмейтін Бинн ан т Саигдиураның биіктігі тек 8 метрді құрайды және ол кез-келген мойындалған масштабта тәуелсіз тау ретінде қарастырылмайды (Vandeleur Lynam жіктелімі бойынша ең төменгі биіктігі 15 метр); Маумонгт биіктігі 50 метрден асады, тіпті қосалқы шыңы бар (Maumonght SW Top), алайда Маумонгт тау жиегінің тарихи карталарында сирек кездеседі және "Бен" деп саналмайды; Бенкорбигтің де 42 метрлік айқын биіктігі бар, алайда оның орналасуына байланысты теңізшілер оны теңізден ажырата алмайтындығы мүмкін (О Flaithbheartaigh-тің бастапқы тұжырымы). Он екі Бенс тау жотасының шыңдары (MountainViews Online Database, July 2019) БиіктікРанг.Ранг.АтауыИрландиялық атауы (әртүрлі болса)АуданыБиіктігі (м)Биіктігі (м)Биіктігі (фут)Биіктігі (фут)ТопокартаOSI Grid Reference