Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Грек мифологиясындағы кейбір әңгімелерде Итилус немесе Итилос (Ежелгі грекше: Ἴτυλος) – Эфес қаласының Пандарейінің қызы, ал Теба патшасы Зетусқа үйленген Аидонның ұлы болған. Басқа әңгімелерде Итис Прокне мен Терейдің ұлы делінеді.
In some stories from Greek mythology, Itylus or Itylos (Ancient Greek: Ἴτυλος) was the son of Aedon, who was the daughter of Pandareus of Ephesus and the wife of King Zethus of Thebes. In others, Itys was the son of Procne and Tereus.
Мифология
Аидон алты ұл және алты қызға ие болған қайын сіңлісі Ниобеге қызғанышпен қарады. Аидон Ниобе ұлдарының үлкенін өлтіруді жоспарлаған, бірақ қателікпен өзінің ұлы Итилусты өлтірді. Зевс оның қайғысын жеңілдетіп, оны бұлбұлға айналдырды, оның әндері Аидонның баласына деген азасы болды. Бұл оқиға ежелгі заманнан жеткен; мысалы, Гомердің тыңдаушылары Пенелопаның әлі де жасырынған Одиссейге өзінің қайғысын білдіргенде, оның сілтемелерін білуі керек еді: Мен төсегімде жатырмын, ал жүрегімді шарлап тұрған қатты уайымдар менің қайғылы жанымды қинап, мазалайды. Пандарейдің қызы, орманның терең жапырақтарында қоныстанған жасыл бұлбұл, көктем ғана басталар кезде әдемі әнін шырқап, дауысының сан алуан түрлерін өзгертіп, Итил, Зеттің ұлы, оның сүйікті баласы, бір кезде ақылдан адасқанда қоламен өлтіргеніне азасы құяды; Осылайша менің ойым бөлініп, бір жаққа, содан кейін екінші жаққа бұрылады. («Одиссея» XIX.519-24; Ричмонд Латтимор аудармасы). «Одиссеяда» бес жолдан ұзын тоғыз метафораның бірі ретінде, бейненің тақырыптық күрделілігі және Пенелопаның жағдайымен байланысты көптеген тұстары көптеген оқырмандардың назарын аударды. Бұл үзіндіге түсіндірме берген сцилиумда, Евстафий де қолдаған анонимді сцилиаст, Аидонның қайын сіңлісі және бәсекелесі Ниобе ұлы Амалейды өлтіруге тырысқанын, бірақ қателікпен өзінің ұлын өлтіргенін түсіндіреді: осылайша, құдайлар оны мәңгілікке аза тұту үшін бұлбұлға айналдырды. Оқиғаның оқиғасы Фива қаласында өтеді. Гомерден кейінгі аттикалық авторлар, соның ішінде драматургтар, Прокне Терейге үйленген, ал ол оның қарындасы Филомеланы зорлаған басқа бір аңызды білген. Терей Филомеланың тілін кесіп тастады, осылайша ол оқиғаны айта алмас еді. (Кейбір нұсқаларында Филомела әйелдің аты, ал Прокне – мүкісін кеткен қарындасы). Филомела өзінің оқиғасын Прокнеге сыйлаған халатқа тоқыды. Содан кейін, ақылдан адасқан күйде Прокне Терейден туған өз баласын өлтірді. Олардың барлығы құстарға айналды, бірақ нақты құстар әртүрлі болды; мысалы, Овидийде Филомела бұлбұлға айналды. Толығырақ ақпарат алу үшін Филомела туралы қараңыз.
Aedon was envious of Niobe, her sister in law, who had six sons and six daughters. Aedon planned to kill the eldest of Niobe's sons, but by mistake killed her own son Itylus. Zeus relieved her grief by changing her into a nightingale, whose songs are Aedon's lamentations about her child. The story was an ancient one; for example, Homer's listeners were expected to know the allusion, when Penelope reveals to the still disguised Odysseus her anguish: I lie on my bed, and the sharp anxieties swarmingthick and fast on my beating heart torment my sorrowing self. As when Pandareos' daughter, the greenwood nightingaleperching in the deep of the forest foliage sings outher lovely song when springtime is just begun, she varyingthe manifold strains of her voice, pours out the melodymourning Itylos, son of the lord Zethos, her own belovedchild, whom she once killed with the bronze, when the madness was upon her;So my mind is divided, and starts one way, then another. —Odyssey xix.519 24; Richmond Lattimore's translation). As one of only nine similes in the Odyssey that are longer than five lines, the thematic complexity of the image and its multiple points of contact with Penelope's situation has arrested the attention of many readers. In an explanatory scholium on this passage, an anonymous scholiast, echoed by Eustathius, explains that Aedon attempted to kill Amaleus, the son of her sister in law and rival, Niobe, but accidentally killed her own son instead: thus, the gods changed her into a nightingale to weep for eternity. The setting of the episode is Thebes. Attic authors later than Homer, including the dramatists, knew a different nightingale myth in which Procne was married to Tereus, who raped her sister Philomela. Tereus cut out Philomela's tongue so that she could not tell. (In some versions, Philomela is the name of the wife, Procne of her mutilated sister.) Philomela wove her story into a robe that she gave to Procne. In a fit of madness, Procne then murdered her own child by Tereus, Itys. All were changed to birds, though the specific birds vary; for example, in Ovid, Philomela is changed to a nightingale. For more details, see Philomela.