Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мифологиялық Фив князі
Мифологиялық кейіпкер
Mythological prince of Thebes
a mythological character
Грек мифологиясында Полиникс (сонымен қатар Полинеикс) (,/p//ɒ//l//ᵻ/'/n//aɪ//s//iː//z/; Πολυνείκης) – Эдип пен Иокаста немесе Эвриганияның ұлы және Этеоклдің ағасы. Эдиптің әкесін өлтіргені және анасына үйленгені анықталғанда, Эдип Фивтен қуылды, ал Этеокл мен Полиникс билік жүргізуге қалды. Әкесі оларға қарғыс салғандықтан, екеуі де билікті бейбіт түрде бөлісе алмады. Фивті бақылау үшін болған шайқаста ағайындылар бір-бірін өлтірді.
In Greek mythology, Polynices (also Polyneices) (,/p//ɒ//l//ᵻ/'/n//aɪ//s//iː//z/; Πολυνείκης) was the son of Oedipus and either Jocasta or Euryganeia and the older brother of Eteocles. When Oedipus was discovered to have killed his father and married his mother, Oedipus was expelled from Thebes, leaving Eteocles and Polynices to rule. Because of a curse put on them by their father, the two sons did not share the rule peacefully. During a battle for control over Thebes, the brothers killed each other.
Эдиптің қарғысы
Тебейде ағайындылар әкесіне екі рет құрметсіздік көрсеткені үшін қарғысқа ұшырады. Біріншісі, олар оған Кадманың күміс үстелі мен алтын кәсесі арқылы қызмет етті, бірақ ол мұны тыйым салған еді. Содан кейін ағайындылар оған құрбандық шалынған малдың жамбасын жіберді, ал оның лайықтысы – иығы еді. Ашуға мініп, Эдип Зевске дұға етіп, ағайындылардың бір-бірінің қолынан өлуін тіледі. Алайда Софоклдің "Колоностағы Эдип" пьесасында Эдип Фивада қалуды қалаған, бірақ Креон оны қуғынға шығарды. Оның ұлдары тақ үшін таласты, бірақ Этеокл фивандықтардың қолдауын алып, Полиниксті қуғынға шығарды. Полиник қаланы қайтарып алу үшін Эдиптен бата сұрап келді, бірақ оның орнына ағасының қолынан өлуге қарғыс алды. Оның ұлы – Терсандер.
In the Thebaid, the brothers were cursed by their father for their disrespect towards him on two occasions. The first of these occurred when they served him using the silver table of Cadmus and a golden cup, which he had forbidden. The brothers then sent him the haunch of a sacrificed animal, rather than the shoulder, which he deserved. Enraged, Oedipus prayed to Zeus that the brothers would die by each other's hand. However, in Sophocles' Oedipus at Colonus, Oedipus desired to stay in Thebes but was expelled by Creon. His sons argued over the throne, but Eteocles gained the support of the Thebans and expelled Polynices, who went to Oedipus to ask for his blessing to retake the city, but instead was cursed to die by his brother's hand. His son was Thersander.
Фибаның билігі туралы дау
Эдиптің қаладан кеткеннен кейін Этеокл мен Полиниктің билікті қалай бөліскендігі туралы бірнеше әңгімелер бар. Гелланик бойынша, Этеокл бауырына қаланың билігін немесе мүліктің бір бөлігін таңдау мүмкіндігін ұсынады. Алайда, Ферекидес бойынша Этеокл Полиникесті күшпен қуғынға жіберіп, Тебаның билігі мен мұрасын өзінде сақтайды. Библиотека мен Диодор ағалы-інілілердің патшалық билікті өзара бөлісіп, әр жылы алмастырып отырғанын айтады. Бірақ, Этеоклға бірінші жыл берілді, ол тақтың билігін тапсырудан бас тартты. Содан кейін Этеокл бауырын шет елге қуғынға жібереді, бірақ Полиник көп ұзамай Аргос қаласында пана табады. Онде ол патша Адрастпен күш қуаты тең болып, оның қызы Аргияны әйелі ретінде алады. Сосын Полиник патша Адрастқа жағдайын түсіндіріп, Теба тағына қайта оралуына көмектесуді сұрайды. Адраст оған көмектесемін деп уәде береді және осы мақсатта Фиваға қарсы жорыққа шығу үшін әскер жинауға кіріседі. Ол бұл шабуылға жетекшілік ету үшін жеті батырды тағайындайды, олардың әрқайсысы қала қабырғаларындағы жеті қақпаға жауапты болады. Осы батырлардың ішінде Адраст пен Полиник те бар, олар «Тебаға қарсы жеті» деп белгілі. Бірақ, жорық толыққанды апатқа ұшырады, өйткені Аргос батырларының барлығы (Адрасттан басқа) салдарынан болған шайқаста қаза тапты; Полиник пен Этеокл жекелей шайқасып, бір-бірін өлтіріседі. Полиник қайтыс болғаннан кейін он жыл өткен соң, жеті қаза болған батырдың ұлдары әкелерінің өлімінен кек алу үшін Теба қаласына екінші шабуыл жасауға жиналады; олар Эпигон деп танылады. Әкелерінен айырмашылығы, бұл Эпигон Тебаны басып алуға сәттілікке жетеді, содан кейін Аргиядан туған Полиник ұлы Терсандрды қаланың жаңа билеушісі етіп тағайындайды.
There are several accounts of how Eteocles and Polynices shared the rule after Oedipus' departure from the city. In Hellanicus' account, Eteocles offers his brother his choice of either the rule of the city or a share of the property. In Pherekydes, however, Eteocles expels Polynices by force, and keeps the rule of Thebes and the inheritance. The Bibliotheca and Diodorus state that the brothers agree to divide the kingship between them, switching each year. Eteocles, however, was allotted the first year, and refused to surrender the crown. Eteocles then has his brother exiled, though Polynices soon finds refuge in the city of Argos. There he is welcomed by the king, Adrastus who gives him his daughter, Argia, for his wife. Polynices then pleads his case to King Adrastus, requesting his help to restore him to the throne of Thebes. Adrastos promises to do so and to that end sets out to gather an expeditionary force to march against Thebes. He appoints seven individual champions to lead this assault, one for each of the seven gates in the walls of the city. Together, these champions, including Adrastus and Polynices, are known as the “Seven Against Thebes”. The expedition soon proved to be complete disaster, as all of the Argive champions (save for Adrastus) were slain in the ensuing battle; Polynices and Eteocles face off against one another in single combat and kill each other. Ten years after Polynices' death, the sons of the seven fallen champions gathered to launch a second assault against the city of Thebes to avenge the deaths of their fathers; they are the known as the Epigoni. Unlike their fathers before them, these Epigoni are successful in their attempt to take Thebes, after which they install Thersander, Polynices' son by Argia, as the city's new ruler.
Жерлеу
Софоклдің "Антигона" трагедиясында Полиникстің тағдыры оның өлімінен кейін де жалғасады. Теба тағына шыққан Креон патша Полиникстің жерленбеуін, тіпті оны жоқтаудың өзіне рұқсат етпеді, бұл іс жасағандар тастан теппеу жазасына кесіледі деп ескертті. Оның қарындасы Антигона бұл бұйрыққа бағынбады, бірақ қолға түсті. Креон оның ұлы Хамонмен құда болуына қарамастан, Антигонаға өлім жазасын берді. Антигонаның әпкесі Исмена Антигонаға көмектескенін айтты және оған да осындай жаза тағайындалсын деді. Креон Антигонаны жер астына тірідей қамады; сонда құдайлар соқыр болжаушы Тирезий арқылы Креонның шешіміне наразылық білдірді, бұл оны бұйрығын кері қайтаруға итерді. Ол өзі Полиниксті жерлеуге барды, Антигонаны босатуға асықты. Бірақ ол тірідей жерленбей, өз-өзіне қылмық іс жасап өлді. Креон Антигонаның қабіріне келгенде, оның ұлы Хамон оған шабуыл жасауға әрекеттеніп, содан кейін өзін-өзі өлтірді. Креонның әйелі Эвридика олардың өлімі туралы хабардар болғаннан кейін, өзіне қол жұмсады.
In Sophocles' tragedy Antigone, Polynices' story continues after his death. King Creon, who ascended to the throne of Thebes, decreed that Polynices was not to be buried or even mourned, on pain of death by stoning. Antigone, his sister, defied the order, but was caught. Creon decreed death, this in spite of her betrothal to his son Haemon. Antigone's sister, Ismene, then declared she had aided Antigone and wanted the same fate. Creon imprisoned Antigone in a sepulchre; meanwhile the gods, through the blind prophet Tiresias, expressed their disapproval of Creon's decision, which convinced him to rescind his order. He then went to bury Polynices himself, and release Antigone. However, she had already hanged herself rather than be buried alive. When Creon arrived at the tomb where she was to be interred, his son Haemon made as if to attack him and then killed himself. When Creon's wife, Eurydice, was informed of their deaths, she took her own life.
Танымал мәдениетте
Полиник "Хожанг Тарет" классикалық метей тіліндегі пьесасында пайда болады, бұл пьеса Эврипидтің "Финикиялық әйелдері" атты көне грек трагедиясына негізделген.
Polynices appears in Hojang Taret, a classical Meitei language play, based on the ancient Greek tragedy The Phoenician Women of Euripides.