Кіріспе

Кум Нье және ску мНье – тибеттік діни және медициналық дене практикаларының кең ауқымы. Көптеген тибет буддистік және Бон дәстүрлерінде Кум Нье практикалары кездеседі. Олар мақсаты мен әдістері жағынан мүлдем әртүрлі болуы мүмкін. Мысалы, кейбір түрлері өте баяу орындалады, ал басқалары қарқынды аэробтық жаттынулар. Тибет медициналық тантралары (жазбалар) кейбір практикалардың негізі болып табылады және көбінесе емдік мақсатта қолданылады. Ал Дзогчен – негізінен діни мақсаттағы басқа практикалардың негізі. Үш жүйе ску мНье ағылшын тілінде сипатталған және егжей-тегжейлі оқытылған. Бұл – Тартанг Тулкудың «Кум Нье», «Аро гТэр сКу мНье» және Халықаралық дәстүрлі тибет медицинасы академиясы мен Шан Шунг институты оқытатын «Бску мНье» жүйелері.

Этимология

Кум Нье және ску мНье – тибет тіліндегі бір фразаның латын әліпбиіндегі әртүрлі жазылуы: ску мнье, сөзбе-сөз "нағыз дененің массажы" дегенді білдіреді. Ску мнье-нің кейбір түрлері йога, тай-чи, цигун немесе емдік массажға ұқсас. Кум Нье, Ку Нье және Кунье тибет тіркестерін жазу үшін де қолданылады: dku mnye ("қарын массажы") және bsku mnye (май массажы), олар ску мнье-ге ұқсас айтылады. dKu mnye және bsku mnye физикалық денеге әсер етеді, ал нағыз (энергиялық) денеге емес.

Тартанг Түлкудің "Кум Нье"

Лама Тартанг Тулку алғаш рет Кум Найды Батысқа таныстырды. Ол осы тақырыпта бес кітап жазды. Бұл жүйе көбінесе Медициналық тантралардан алынған, бірақ Дзогчен сериясындағы жаттығуларға ұқсас жаттығуларды да қамтиды. Ол өте баяу қозғалыстарға, денені қозғалмай тыныш тұруға және массажға негізделген. Бұл Кум Найді "Ішкі массаж" деп сипаттаған.

Жаттығулар

Мысалы, "ұшу" жаттығуында адам қолдарын жайлап бүйіндерден баяу-баяу жоғары, бас үстіне дейін созып, содан кейін де баяу-баяу төмен түсіреді. Бір цикл 2 мен 10 минутқа дейін созылуы мүмкін. Жаттығуларды орындаған кезде мұрын мен ауызбен бірдей дем алу және шығару ұсынылады. Ең бастысы – жаттығулар кезіндегі сезімдердің ұсақ-түйектеріне және тәжірибе сапасына жақыннан назар аудару, осы арқылы сезімдерге назар салып, дене мен сананы байланыстыру.

Арогтер скумнье

Бұл жүйе Арогтердің бір бөлігі, Ньингма терми. Бұл туралы Хандро Деченнің "Жүргізуші жан" кітабында егжей-тегжейлі баяндалған. Аро ску мнье Лонгдеге жатады, ол дзогченнің нәзік денеге қатысты бөлімі. Дзогченнің барлық әдістері сияқты, оның басты мақсаты ригпаны, яғни екіліксіз сананы тану. Бұл "сезім өлшемінде сананың болуын табу" деп сипатталады. Физикалық жаттығулар энергиялық "арналар", "желдер" және "эссенциялардың" тса-ұрыншық жүйесін "қоздыруға" қолданылады. Бұл тәжірибешіні сезімдік тұрғыдан бағдардан шығарып, "zap nyams" туғызады. Зап-ням (Wylie: zab nyams), тибет тілінде сөзбе-сөз "терең тәжірибелер" деген мағынаны білдіреді, және ол "күшті психофизикалық сезімдер" деп сипатталады. Олар физикалық денеде емес, денені қоршап тұрған энергетикалық кеңістікте пайда болады делінеді. Іс жүзінде, Аро ску мнье – 111 қозғалыс жаттығуынан тұрады. Олар қарапайым және жұмсақтан бастап, күшті және өте қиынға дейін жетеді, және басқа Шығыс немесе Батыс жаттығуларынан ешқандай ұқсастығы жоқ. Қозғалыс жаттығулары қозғалмайтын медитациямен кезектестіріледі. Аро ску мнье жаттығуларының нұсқауларында көз қозғалысы туралы өте нақты мәліметтер жиі беріледі.

IATTM Ku Nye

Халықаралық дәстүрлі тибет медицинасы академиясы үйрететін Ку-Нье – емдік маймен жасалатын массаж жүйесі. Ол Медициналық Тантраларға негізделген. Оның артықшылықтарының қатарында уытты заттарды шығару, дене қуатын арттыру, ауырсынды басу, сондай-ақ ұйқысыздық, депрессия және күйбеңдеу сияқты жүйке жүйесінің бұзылыстарын басаңдату бар.

Шан Шунг институты

Шонг Шунг институты, Чогьял Намхай Норбуға байланысты, Кунье массажы бойынша оқу курсын ұсынады.