Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қарпуыздың түрлері
Variety of melon
Канталупа (/ˈkæntəloʊp/ KANtəlohp) – қабақ тұқымдасына (Cucurbitaceae) жататын, нағыз қарпуыздың (Cucumis melo) бір түрі. Бастапқыда, "канталупа" термині тек Еуропаның желісі жоқ, апельсин етті қарпуздарына қатысты болған, бірақ бүгінде C. melo түрінің кез келген апельсин етті қарпузын білдіруі мүмкін. Бұл термин алғаш рет 1739 жылы ағылшын әдебиетінде кездеседі. Канталупа, ең алдымен, үйретілген және өсірілген өсімдіктердің бірі болып саналады. Кездесетін бір этимологиялық түсіндірмеде испандық Хуана Мария де лос Долорес де Леон Смит есімді әйел таңғы асқа канталупа жеген, ал оның күйеуі, 19 ғасырдың Кейп колониясының губернаторы сэр Гарри Смит бекон мен жұмыртқа жеген. Осыдан кейін жергілікті халық жемісті "испан беконы" (африкаанс Spaanse spek) деп атаған. Дегенмен, бұл термин одан бұрын да қолданылып келген.
The cantaloupe ('/k//æ//n//t//ə//l//oʊ//p/ KANtəlohp) is a type of true melon (Cucumis melo) from the family Cucurbitaceae. Originally, cantaloupe referred only to the non netted, orange fleshed melons of Europe, but today may refer to any orange fleshed melon of the C. melo species, It was first mentioned in English literature in 1739. The cantaloupe most likely originated in a region from South Asia to Africa. It was among the first plants to be domesticated and cultivated. A common etymology involves the Spanish born Juana María de los Dolores de León Smith, who ate canteloupe for breakfast while her husband and 19th century governor of Cape Colony, Sir Harry Smith, ate bacon and eggs; the fruit was termed Spanish bacon (Afrikaans Spaanse spek) by locals as a result. However, the term had been in use well before that point.
Түрлері
Еуропалық қызанақ немесе нағыз қызанақ, C. melo var. cantalupensis, жеңіл тілімделген, тәтті әрі дәмді қабығы мен Солтүстік Америка қызанағынан мүлдем өзгеше сұр жасыл түсті терісімен ерекшеленеді. Қызанақ өндіруде маңызды елдердің ішінде Түркия, Иран, Египет және Үндістан 1-ден 1,9 миллион тоннаға дейін өндіріс көлемін құрайды.
The European cantaloupe or true cantaloupe, C. melo var. cantalupensis, is lightly ribbed with a sweet and flavorful flesh and a gray green skin that looks quite different from that of the North American cantaloupe. Other significant countries growing cantaloupe were Turkey, Iran, Egypt, and India producing 1 to 1.9 million tons, respectively.
Ас үй
Канталупаны әдетте жаңа жеміс ретінде, салат ретінде немесе балмұздақ немесе құймақпен десерт ретінде жейді. Прошуттоға оралған қызанақ тілімдері танымал алдын ала дастарқан тағамы (антипасто) болып табылады. Тұқымдары жеуге жарамды және оларды кептіріп, дәмдік тағам ретінде пайдалануға болады. Канталупаның беті зиянды бактерияларды, әсіресе сальмонелланы қамтуы мүмкін болғандықтан, сальмонелла немесе басқа бактериялық патогендерге қаупін болдырмау үшін кесу және жеу алдында оны мұқият жуып, тазалау ұсынылады. 1943 жылы Иллинойс штатының Пеория қаласындағы базарда көкпекпен бүлінген қызанақтан пенициллин өндірісі үшін ең жоғары өнімді штамм табылды, бұл дүниежүзілік іздестіруден кейін анықталды.
Cantaloupe is normally eaten as a fresh fruit, as a salad, or as a dessert with ice cream or custard. Melon pieces wrapped in prosciutto are a familiar antipasto. The seeds are edible and may be dried for use as a snack. Because the surface of a cantaloupe can contain harmful bacteria—in particular, Salmonella—it is recommended that a melon be washed and scrubbed thoroughly before cutting and consumption to prevent risk of Salmonella or other bacterial pathogens. A moldy cantaloupe in a Peoria, Illinois, market in 1943 was found to contain the highest yielding strain of mold for penicillin production, after a worldwide search.
Тамақ
Шикі қауынның құрамында 90% су, 8% көмірсулар, 0,8% ақуыз және 0,2% май бар (кесте). 100 грамм шикі қауын 34 ккал азық-түлік энергиясын қамтамасыз етеді және А витаминінің (29% DV) бай және С витаминінің (13% DV) орташа мөлшерде (күнделікті қажеттіліктің 20% немесе одан көп бөлігі) көзі болып табылады. Басқа микроэлементтердің мөлшері шамалы (күнделікті қажеттіліктің 10% -дан аз) (кесте).
Raw cantaloupe is 90% water, 8% carbohydrates, 0.8% protein and 0.2% fat (table). In a reference amount of , raw cantaloupe supplies of food energy, and is a rich source (20% or more of the Daily Value, DV) of vitamin A (29% DV) and a moderate source of vitamin C (13% DV). Other micronutrients are in negligible amounts (less than 10% DV) (table).