Кіріспе

Уильям Нокс (17 тамыз 1789 – 12 қараша 1825) – шотланд ақыны. Ол Абрахам Линкольннің ең сүйікті өлеңі "Өмірдің қысқалығы" (O, Why Should The Spirit Of Mortal Be Proud? ) жазғандықтан белгілі, және Линкольн оны көбінесе жатқа айтатын.

Ерте өмір және ауыл шаруашылығындағы мансап

Уильям Нокс 1789 жылғы 17 тамызда Оңтүстік Шотландиядағы Роксбургшир графтығындағы Лилислиф приходындағы Фирт шағын мүлігінде дүниеге келді. Ол Роксбургшир мен көршілес Селкиркширде ауыл шаруашылығы және мал өсірумен айналысқан Томас Нокс пен Фирттен шыққан Уолтер Тернбуллдың үлкен қызы Барбара Тернбуллдың тұңғыш баласы (үш ұл мен үш қыздың) болды. Ол бірінші кезекте Лилислиф шіркеу мектебінде (14 жасқа дейін), содан кейін Муссельбург грамматикалық мектебінде білім алды. Нокс отбасы анасының алғашқы күйеуі, сонымен қатар фермер қайтыс болғаннан кейін мұраға алған Тодриг фермасында тұрды. Вильямның жас кезінен-ақ өткір байқағыштығы мен тұрақты назары, өткір, белсенді және терең әсерлерге ұшырайтын ақыл-ойы болғандығы айтылды. Оның есте сақтау қабілеті де ерекше жақсы болды. 14 жасында ол ағылшын тілін жақсы меңгерген және латын тілін жетік білген. Сондай-ақ ол музыкаға құмар болған және сурет салуды ұнатқан. Вильям ерте жасынан бастап әндер мен басқа да поэзиялық туындыларды, көбінесе шотланд диалектінде жазылған әзіл-қалжың мен сатиралық шығармаларды жаза бастады. Мұссельбургтен Фиртке әкесіне көмектесу үшін оралғаннан кейін, поэзия оның тек ойын-сауығы емес, маңызды шаруасы болды. 1812 жылы ол Дамфрисширдегі Лангхолмға жақын Врей фермасын жалға алып, 1812 жылдан 1817 жылға дейін ферманы жеткілікті өнімді ету үшін қажетті капиталдың жетіспеуіне байланысты сәтті басқара алмады. Содан кейін Кристофер Норт пен сэр Уолтер Скотттың ынталандыруымен өлең жазуға көшті. Ол бес жыл ғана фермерлікпен айналысқанына қарамастан, Дамфрисширдегі білімді шаруалардың құрметіне ие болды, олар Ноксты шаруа ретінде өте жақсы жұмыс істей алатын адам деп есептеді. Ол барлық көршілерінен жомарттығы мен адалдығы үшін жоғары бағаланды және мақтауға ие болды. Фермерлік жылдарында Нокс поэзия мен әдебиетке деген қызығушылығын жоғалтпады. 1817 жылы, ол шаруашылықты тоқтатқан кезде, Уильям британдық ақындарды, ежелгі және заманауи, жақсы білген. 1817 жылы ол өзінің алғашқы жұмысы "Жалғыз отын" және басқа өлеңдер жинағына енген көптеген шығармаларын жазды. Сол кезде ол поэзия ғана емес, басқа да ағылшын әдебиетінің сарапшысы болды және әртүрлі стильдерде өзінің талантын көрсетті. Ол шамамен сол кезде "Махаббаттың басқа құштарлықтарға әсері" және "Әке үйі" атты жарияланбаған өлеңдерін жазды.

О, неге өлімнің рухы мақтанады?

"О, неге өлімнің рухы мақтанады?" өлеңі Авраам Линкольннің ерекше сүйікті өлеңі болған. Америкалық суретші Ф. Б. Карпентер Ақ үйіндегі үлкен суретін салғанда, бір күні кешке президент Линкольнмен бөлмеде жалғыз қалды. Сол кезде президент Линкольн былай деді: "Маған көп жылдар бойы ұнаған бір өлең бар, оны маған жас кезімде бір дос көрсеткен, кейін газеттен қиып алып, жаттап алдым. Оны кім жазғанын білсем, зор сыйлық беруге дайын болар едім, бірақ оны анықтап біле алмадым", - деп жалғастырды ол.