Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотланд реформаторы (1556–1614)
Scottish reformer (1556–1614)
Джеймс Мелвилл (26 шілде 1556 – 1614) – шотландтық дін қызметкері және реформатор, Форфарширдегі Балдовияның иесінің ұлы.
James Melville (26 July 1556 – 1614) was a Scottish divine and reformer, son of the laird of Baldovie, in Forfarshire.
Білім
Джеймс Монтроуз және Сент-Эндрюс колледжінде оқыды, ал 1574 жылы Глазго университетіне қабылданды. Онде оның емілген ағасы Эндрю Мелвилл, реформатор және ғалым, директор болып қызмет етті. Бір жылдың ішінде Джеймс регенттердің қатарына кірді.
James was educated at Montrose and St Leonard's College, St Andrews and in 1574 proceeded to the University of Glasgow. There his uncle, Andrew Melville, the reformer and scholar, was principal. Within a year James became one of the regents.
Оқытушылық рөл
1580 жылы Эндрю Сент-Эндрюс қаласындағы (кейін Жаңа колледж деп аталған) Сент-Мэри колледжінің директоры болғанда, Джеймс онымен бірге болып, еврей және шығыс тілдерінен профессор болды. Ол үш жарым жыл бойы университетте лекция оқыды, көбінесе еврей тілінен, бірақ 1584 жылдың мамырында (ағасы жер аударылғаннан кейін бірнеше ай өткен соң) шіркеулік қарсыласы, епископ Патрик Адамсонның шабуылдарынан қашу үшін Бервикке қашуға мәжбүр болды. Қысқа уақыт Бервик, Ньюкасл-он-Тайнде болғаннан кейін ол Лондонға барып, шотланд пресвитериан партиясының жетекшілерінің біріне қосылды. 1585 жылы Стерлинг қамалының басылып алынуы солтүстіктегі саяси және шіркеу жағдайларын өзгертті, ол сол жылдың қараша айында Шотландияға оралды және Сент-Эндрюстегі лауазымына қайта орналасты. 1586 жылдан өмірінің соңына дейін шіркеудегі пікір таластарына белсенді қатысты.
When, in 1580, Andrew became Principal of St Mary's College, St Andrews (then called New College), James accompanied him, and acted as Professor of Hebrew and Oriental Languages. For three and a half years he lectured in the university, chiefly on Hebrew, but he had to flee to Berwick in May 1584 (a few months after his uncle's exile) to escape the attacks of his ecclesiastical enemy, Bishop Patrick Adamson. After a short stay there and at Newcastle on Tyne, and again at Berwick, he proceeded to London, where he joined some of the leaders of the Scottish Presbyterian party. The taking of Stirling Castle in 1585 having changed the political and ecclesiastical positions in the north, he returned to Scotland in November of that year, and was restored to his office at St Andrews. From 1586 to his death he took an active part in Church controversy.
Басқа рөлдер
1589 жылы Джеймс Бас Ассамблеяның төрағасы болды және бірнеше рет өз партиясын патшалық кеңестермен өткен мәжілістерде өкілдік етті. Джеймс VI-нің епископтық схемаларына қарсы болғанына қарамастан, ол патшаның құрметіне ие болған сияқты. 1606 жылы ол шіркеу саясатын талқылау үшін ағасымен бірге Лондонға патша шақыруын қабылдады. Туыстарының келісімсіздігі ағасын Тауэрге жіберуге себеп болғанымен, Джеймске Ньюкасл-на-Тайндан он миль радиустағы жеңіл қамаудан басқа жаза болған жоқ. Ол онда болғанда патшаның өкілдері оған патшалық жоспарларды қолдаса, үлкен сыйлық алатынын жеткізді. 1613 жылы оның Шотландияға қайта оралуы туралы келіссөздер басталды, бірақ денсаулығы нашарлап, 1614 жылдың қаңтарында Бервик қаласында қайтыс болды.
In 1589 James was moderator of the General Assembly and on several occasions represented his party in conferences with the court. Despite his antagonism to James VI's episcopal schemes, he appears to have won the king's respect. He answered, with his uncle, a royal summons to London in 1606 for the discussion of Church policy. The uncompromising attitude of the kinsmen, though it was made the excuse for sending the elder to the Tower, brought no further punishment to James than easy detention within ten miles of Newcastle on Tyne. During his residence there it was made clear to him by the king's agents that he would receive high reward if he supported the royal plans. In 1613 negotiations were begun for his return to Scotland, but his health was broken, and he died at Berwick in January 1614.
Бастапқы материалдар
Мелвилл өзінің заманының тарихы үшін пресвитериандық көзқарас бойынша мол материал қалдырды, а) қарындасы Эндрю Мелвиллмен хат алмасу (Эдинбург университеті кітапханасындағы қолжазба) және б) күнделік (Эдинбургтағы Адвокаттар кітапханасындағы қолжазба). Екіншісі күшті, жаңа стильде жазылған және замандастарының сипаттамаларында ерекше айқын. Оның Сент-Эндрюдегі Джон Нокс туралы суреті – оның ең керемет бөлімдерінің бірі. Бұл кезең үшін маңызды, түпнұсқалық көз және жасыра алмаушылықпен жазылған, сондай-ақ тартымды мінезді көрсетеді.
Melville has left ample materials for the history of his time from the Presbyterian standpoint, in (a) correspondence with his uncle Andrew Melville (MS. in the library of the university of Edinburgh), and (b) a diary (MS. in the Advocates Library, Edinburgh). The latter is written in a vigorous, fresh style, and is especially direct in its descriptions of contemporaries. His sketch of John Knox at St Andrews is one of his best passages. It is an original authority for the period, written with much naïveté, and revealing an attractive personality.
Өлең
Өлең жазушы ретінде ол өзінің інісімен салыстырғанда нашарлайды. Джеймс VI-ға арналған libellus supplex-ті қоспағанда, оның барлық туындылары шотланд тілінде жазылған. Ол Палигениус еңбегінен "Зодиактың өмірлік жолы" бөлігін аударған, ал Скалигерден алынған кейбір үзінділерді "Испаниялықтардың табиғатының сипаттамасы" деген атпен бейімдеген. Оның "Пастордың халқына рухани сыйлығы" (1598), "Қара Бастилия", шіркеуге арналған ақтау (1611), "Үш кеңес сақтай алады, екеуін жібер", "Әнші жанның сенімі", "Давидтің трагикалық құлауы" және көптеген сонеттерде жаңалық пен орташа техникалық шеберлік байқалмайды. Күнделік 1829 жылы Баннатин клубы, ал 1842 жылы Вудроу қоғамы тарапынан жарияланды. Оның үлкен бөлігі Дэвид Кальдервудтың (1575-1650) "Шотландия шіркеуінің тарихында" (алғаш рет 1678 жылы басылған) енгізілген. Өмір мен дәуір туралы мәліметтер үшін Томас М'Кридің "Эндрю Мелвиллдің өміріне" көңіл бөліңіз.
As a writer of verse he compares unfavourably with his uncle. All his pieces, with the exception of a libellus supplex to James VI, are written in Scots. He translated a portion of the Zodiacus vitae of Palingenius, and adapted some passages from Scaliger under the title of Description of the Spainyarts naturall. His Spiritual Propine of a Pastour to his People (1598), The Black Bastill, a lamentation for the kirk (1611), Thrie may keip Counsell, give Twa be away, The Beliefe of the Singing Soul, Davids Tragique Fall, and a number of sonnets show no originality and indifferent technical ability. The Diary was printed by the Bannatyne Club in 1829, and by the Wodrow Society in 1842. Large portions of it are incorporated in David Calderwood's (1575 1650) History of the Kirk of Scotland (first printed in 1678). For the life and times, see Thomas M'Crie's Life of Andrew Melville.