Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қайың түрлері
Species of tortoise
Германның қайыңы (Testudo hermanni) – Еуропаға тән қайың түрі.
Hermann's tortoise (Testudo hermanni) is a species of tortoise native to Europe.
Этимология
Hermanni деген атау француз табиғат зерттеушісі Иоганн Германның құрметіне берілген. Boettgeri деген атау неміс герпетологы Оскар Боетгердің құрметіне берілген. Кейбір факторлар мұның дұрыс болуы мүмкін екенін көрсетсе де, қолдағы деректер оны толыққанды қолдамайды және Германның тасбақасы мен Ресей тасбақасының бір-бірімен, сондай-ақ Testudo тұқымдасына жатқан басқа түрлермен арақатынастары толық анықталмаған. Сондықтан, жаңа тұқымның қазіргі уақытта қабылдануы күмәнді көрінеді. Кемінде, биологиялық түрлер тұжырымдамасы бойынша, түрдің кіші түрлерін толық түрлерге көтеру әзірге қабылданбады, себебі әлі де гендердің айтарлықтай алмасуы байқалады. Маңыздысы, мтДНК-да жинақталған мутациялар арқылы өлшенген эволюция жылдамдығы айқын түрде өзгеше, шығыс популяциялары тез дамыған. Бұл, көрінеу, соңғы мұз дәуірінде Балқан тауларындағы халықтың күшті фрагментациясына байланысты. Бұл осы түрдің таксономиясына елеулі әсер етпесе де, тағы екі ұсынылған кіші түрдің қазіргі уақытта жергілікті формалар екенін көрсетеді, сонымен қатар Testudo тұқымдасында молекулалық сағаттарды қолдануды жалпы тасбақаларға қарағанда одан да күмәнді және сенімсіз етеді. (Балқан жағалауы) және жергілікті T. h. peloponnesica (Оңтүстік-Батыс Пелопоннес жағалауы) қазір осы топқа қосылған; олар географиялық немесе басқа да жолдармен репродуктивті оқшауланбаған жергілікті формаларды құрайды және көрінеу, соңғы мұз дәуірінің қалдық популяцияларынан шыққан. Германның тасбақасы бұрынғысынан Кипрге де әкелінді.
The specific epithet, hermanni, honors French naturalist Johann Hermann. The subspecific name, boettgeri, honors German herpetologist Oskar Boettger. Although some factors indicate this might be correct, the data at hand are not unequivocally in support and the relationships between Hermann's and the Russian tortoise among each other and to the other species placed in Testudo are not robustly determined. Hence, it seems doubtful that the new genus will be accepted for now. The elevation of the subspecies to full species was tentatively rejected under the biological species concept at least, as there still seems significant gene flow. Of note, the rate of evolution as measured by mutations accumulating in the mtDNA differs markedly, with the eastern populations having evolved faster. This is apparently due to stronger fragmentation of the population on the mountainous Balkans during the last ice age. While this has no profound implications for taxonomy of this species, apart from suggesting that two other proposed subspecies are actually just local forms at present, it renders the use of molecular clocks in Testudo even more dubious and unreliable than they are for tortoises in general. (Balkans coast) and the local T. h. peloponnesica (southwestern Peloponnesus coast) are now included here; they constitute local forms that are not yet geographically or in other ways reproductively isolated and apparently, derive from relict populations of the last ice age. Hermann's tortoise was similarly introduced to Cyprus.
Сипаттама
Герман тасбақалары Оңтүстік Еуропадан таралған шағын және орташа өлшемді тасбақалар. Жастар мен кейбір ересектерде әдемі қара және сары өрнекті қабықтары болады, бірақ жасы ұлғайған сайын оның жарықтығы төмендеп, ажыратымдылығы аз сұр, сабан түсті немесе сары түске өзгеруі мүмкін. Олардың жоғарғы жақтары сәл иілген, және басқа тасбақалар сияқты тістері жоқ, тек қана мықты, мүйізді тұмсықтары бар. Қысқы ұйқысынан оянғаннан кейін Герман тасбақалары бірден көбейіп, жұптасуға кіріседі. Мамыр мен шілде аралығында аналық Герман тасбақалары топыраққа қазылған құты сияқты ұяларға екіден он екіге дейін жұмыртқа салады. (Мысалы, Testudo graeca) сияқты басқа тасбақалармен салыстырғанда, олар одан да көп жұмыртқа салады.
Hermann's tortoises are small to medium sized tortoises from southern Europe. Young animals and some adults have attractive black and yellow patterned carapaces, although the brightness may fade with age to a less distinct gray, straw, or yellow coloration. They have slightly hooked upper jaws and, like other tortoises, possess no teeth, just strong, horny beaks. Immediately after surfacing from their winter resting place, Hermann's tortoises commence courtship and mating. Between May and July, female Hermann's tortoises deposit between two and 12 eggs into flask shaped nests dug into the soil, Compared to other tortoises (e. g. Testudo graeca), or more.
Қысқы ұйқы
Табиғатта Герман тасбақалары түнгі баспаналарын қазып, Жерорта теңізі аймағының салыстырмалы түрде жұмсақ қыстарын сол жерде өткізеді. Осы кезеңде олардың жүрек соғысы мен тыныс алу қарқыны айтарлықтай төмендейді. Инкубаторда өсірілген жануарларды кең, кеміргіштерден қорғалған қорапта, қалың құрғақ жапырақтар төселіп, жертөледе ұстауға болады. Температура шамамен 5°C болуы керек. Балама ретінде, қорапты тоңазытқышта сақтауға да болады. Мұндай әдіс қолданылса, тоңазытқыш күнделікті пайдаланылуы керек, сонда ғана ауа айналымы қамтамасыз етіледі. Қысқы ұйқы кезінде температураның нөл градустан төмен түсуіне жол болмайды. Толық бой жеткен жекелемелер бір ретте төрт-бес айға дейін ұйықтауы мүмкін.
In nature, Hermann’s tortoises dig their nightly shelters out and spend the relatively mild Mediterranean winters there. During this time, their heart and breathing rates drop notably. Captive bred animals can be kept in the basement in a roomy rodent proof box with a thick layer of dry leaves. The temperature should be around 5 °C. As an alternative, the box can be stored in a refrigerator. For this method to be used, the refrigerator should be in regular day to day use, to permit air flow. During hibernation, the ambient temperature must not fall below zero. Full grown specimens may sleep four to five months at a time.
Тұтқында
Герман тасбақасын иесі тиісті жағдай жасаса, үй ішінде ұстауға болады. Ол үшін күнге күю арнасын қамтамасыз ету үшін шамамен температураны ұстайтын жылу шамдары қажет. Бұл басқа да осы түрдің тасбақаларын қайта қоныстандыру арқылы популяция санын арттыруға көмектесетіні дәлелденді.
Hermann's tortoise can be kept indoors with adequate living conditions provided by the owner. It requires a heat lamp set at around to provide a basking area. This was shown to aid in increasing population numbers by reintroducing other tortoises of the same species.