Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Данияда көлік жүйесі дамыған және заманауи. Автомобиль жолдарының желісі 1111 км-ді құрайды, ал теміржол желісінің ұзындығы 2667 км желіде пайдалануда. 1997 жылы ашылған Зеландия және Фюн аралдарын байланыстыратын Үлкен белдеу көпірі және 1970 жылы ашылған Фюн мен Ютланды байланыстыратын Жаңа Кіші белдеу көпірі ел бойынша автомобиль және теміржол көлігінің ағынын едәуір жақсартты. Копенгаген мен Биллундтағы екі ірі әуежай ішкі және халықаралық рейстерді ұсынады, ал паромдар Фарер аралдарына, Гренландияға, Исландияға, Германияға, Швецияға және Норвегияға, сондай-ақ Данияның көптеген аралдарына қатынайтын ішкі бағыттарға қызмет көрсетеді.
Transport in Denmark is developed and modern. The motorway network covers 1,111 km while the railway network totals 2,667 km of operational track. The Great Belt Fixed Link (opened in 1997) connecting the islands of Zealand and Funen and the New Little Belt Bridge (opened in 1970) connecting Funen and Jutland greatly improved the traffic flow across the country on both motorways and rail. The two largest airports of Copenhagen and Billund provide a variety of domestic and international connections, while ferries provide services to the Faroe Islands, Greenland, Iceland, Germany, Sweden, and Norway, as well as domestic routes servicing most Danish islands.
Ауа
2011 жылы барлығы шамамен 28 миллион жолаушы Дания әуежайларын пайдаланды. Копенгаген әуежайы – Скандинавиядағы ең ірі әуежай, ол жылына шамамен 29 миллион жолаушыға қызмет көрсетеді (2016). Ол Копенгаген орталығынан оңтүстік-шығысқа қарай 8 шақырым қашықтықта орналасқан. Копенгаген орталық вокзалына және одан әрі, сондай-ақ Мальмё мен Швецияның басқа қалаларына пойыз қатынасы бар. Елдің батысы үшін негізгі әуежай – Биллунд (2016 жылы 3 миллион жолаушы), алайда Аалборг (2011 жылы 1,4 миллион жолаушы) және Орхус (2011 жылы 591 000 жолаушы) қалаларында да Копенгагенмен тұрақты байланысы бар шағын әуежайлар бар.
In 2011, a total of appr. 28 million passengers used Danish airports. Copenhagen Airport is the largest airport in Scandinavia, handling approximately 29m passengers per year (2016). It is located at Kastrup, 8 km south east of central Copenhagen. It is connected by train to Copenhagen Central Station and beyond as well as to Malmö and other towns in Sweden. For the west of the country, the major airport is Billund (3m passengers in 2016) although both Aalborg (1.4m passengers in 2011) and Aarhus (591.000 passengers in 2011) have smaller airports with regular connections to Copenhagen.
Теңіз
Дания – ұзын жағалауы бар арал мемлекет болғандықтан, теңіз көлігі әрқашан маңызды рөл атқарды. Тас дәуіріндегі қарапайым ойық кемелерден бастап, викинг дәуіріндегі күрделі құрылымды викинг кемелеріне дейін, олар көбінесе ірі көлемдегі жүк және жолаушы тасымалдауды жеңілдету үшін дәл солай салынған. Дания орта ғасырларда еуропалық отарлау жобаларындағы ірі көлемдегі жүк тасымалдауларына және құл саудасына қатысып, теңіз жолымен бүкіл әлемде өз отарларын басқарған. Бүгінде Дания порттары жылына 48 миллион жолаушы және 109 миллион тонна жүк тасымалдайды.
Being an island state with a long coastline and always close to the sea, maritime transport has always been important in Denmark. From the primitive dugouts of the Stone Age to the complex designs of the Viking ships in the Viking Age, often built to exactly facilitate large scale cargo and passenger transportation. Denmark also engaged in the large scale cargo freights and slave transports of the European colonization endeavours in the Middle Ages and operated several smaller colonies of its own across the globe by the means of seafaring. Today Denmark's ports handle some 48 million passengers and 109 million tonnes of cargo per year.
Су жолдары
Су жолдары Данияның негізгі бөлігінде жергілікті көлік үшін тарихи және дәстүрлі түрде маңызды болған. Атап айтқанда, Орталық Ютландиядағы Гюдена өзен жүйесі маңызды рөл атқарды. Су жолдарымен бастапқыда ағаш баржалар, кейіннен бу кемелері жүзіп өтті. SS Hjejlen сияқты бірнеше тарихи бу кемелері әлі де жұмыс істеп тұр, ол 1861 жылы Силькеборгте салынған. Солтүстік Ютландиядағы шалшық Лимфьорден арқылы 160 шақырымдық табиғи канал Солтүстік теңізді Каттегатпен байланыстырады. Көптеген су жолдары 1900 жылдарда қайта бағытталды және жасанды каналдар арқылы жүргізілді, бірақ негізінен ауыл шаруашылығы мақсатында, көлік тасымалын іріктеу үшін емес. Көлік және трафик мақсатында қолданылатын жасанды каналдар бірнеше қалада бар. Копенгаген және Оденсе каналдарын, көптеген туристер мен жергілікті азаматтарды тасымалдайтындарын ерекше атап өткен жөн.
Waterways have historically and traditionally been crucial to local transportation in Denmark proper. Especially the Gudenå river system in central Jutland, has played an important role. The waterways were navigated by wooden barges and later on steamboats. A few historical steamboats are still in operation, like the SS Hjejlen from 1861 at Silkeborg. There is a 160 km natural canal through the shallow Limfjorden in northern Jutland, linking the North Sea to the Kattegat. Many waterways has formerly been redirected and led through manmade canals in the 1900s, but mainly for agricultural purposes and not to facilitate transportation on any major scale. Several cities have manmade canals used for transportation and traffic purposes. Of special mention are the canals of Copenhagen and the Odense Canal, ferrying large numbers of both tourists and local citizens.
Сауда теңізшісі
Данияның өлшемдеріне қарағанда сауда флоты ірі. 2018 жылы флоттың жалпы тоннажы 20 миллион тоннадан асып түсті, себебі үкімет шетелде тіркелген Данияға тиесілі кемелерді елге қайтаруға ұмтылды, оның ішінде тіркеу ақысын жою шаралары да болды. Дания тек коммерциялық кемелерге ғана ашық Данияның Халықаралық Кеме Тіркелімі (DIS) деп аталатын жеке халықаралық тізілім құрды. DIS кемелері Данияның экипаж жөніндегі талаптарына бағынбайды.
Denmark has a large merchant fleet relative to its size. In 2018, the fleet surpassed 20 million gt as the government sought to repatriate Danish owned tonnage registered abroad, with measures including removal of the registration fee. Denmark has created its own international register, called the Danish International Ship register (DIS), open to commercial vessels only. DIS ships do not have to meet Danish manning regulations.
Темір жолдар
Даниядағы ең ірі темір жол операторы – Danske Statsbaner (DSB) – Дания мемлекеттік темір жолдары. Arriva компаниясы Ютландиядағы кейбір бағыттарды пайдаланады, сондай-ақ бірнеше кіші операторлар жергілікті қызметтер ұсынады. Желінің жалпы ұзындығы 3476 км, оның 1756 км электрленген. Темір жол жүйесі Копенгагендегі көпір арқылы Швециямен, ал Хельсингер және Фредериксхавендегі паром арқылы Германиямен Падборгта және Родбидегі паром арқылы, сондай-ақ Хиртсхальстегі паром арқылы Норвегиямен байланысады.
The largest railway operator in Denmark is Danske Statsbaner (DSB) — Danish State Railways. Arriva operates some routes in Jutland, and several other smaller operators provide local services. The total length of operational track is 3,476 km standard gauge, with 1,756 km electrified. The railway system is connected to Sweden by bridge in Copenhagen and ferry in Helsingør and Frederikshavn, by land to Germany in Padborg and ferry in Rødby and to Norway by ferry in Hirtshals.
Жолдар
2017 жылы жол желісінің ұзындығы 74 558 шақырымға жетті, оның барлығы асфальтталған. Салыстыру үшін, Данияның жағалау сызығының ұзындығы... Данияның ерекшелігі – велосипедтерге арналған VIN жүйесі, ол заңмен міндетті болып табылады. Даниядағы велосипед тебу және велосипед мәдениеті көбінесе Нидерланды сияқты велосипедтік елмен салыстырылады.
The road network in 2017 totalled 74,558 km of paved road. In comparison, Denmark's coastline is As a unique feature, Denmark has a VIN system for bicycles which is mandatory by law. Often bicycling and bicycle culture in Denmark is compared to the Netherlands as a bicycle nation.