Кіріспе

Ұлы Каримун аралы (Мавас аралы) – Индонезияның Риау аралдары провинциясындағы аралдардың бірі. Әкімшілік тұрғыдан Каримун ауданының құрамына кіреді. Бұл арал Сингапурден оңтүстік-батысқа қарай 37 шақырым, Батамнан батысқа қарай 54 шақырым, Рансанг аралынан солтүстік-шығысқа қарай 24 шақырым және Кундур аралынан солтүстікке қарай 32 шақырым қашықтықта жатыр.

Тарих

Бұрын Ұлы Каримун аралы шетелдік саудагерлер мен малай патшаларының бағытталған жері болған. XVI ғасырда португалдықтардың хабарлауынша, аралда адамдар тұрған, мүмкін оранг-лауттар. 18-ші және 19-шы ғасырларда арал Джохор сұлтандығының, кейін Риау-Линга сұлтандығының құрамына кірді. Екі ғасыр өткен соң полковник Уильям Фаркухар Джохордың Бугис Раджа Мудасы Раджа Джаафардан рұқсат алып, аралды зерттеді. Каримун Сингапур мен Мелака бұғаздарының тоғысында маңызды стратегиялық артықшылыққа ие болғанымен, британдық сауда бекеті мен елді мекенді қамтамасыз етуге жеткіліксіз тұщы су көздері болғандығы анықталды.

География

Аралдың басты қаласы – Танджунг Балаи Каримун. 2020 жылғы халық санағы бойынша Каримун ауданында 253 457 адам тұрады, олардың көп бөлігі Ұлы Каримун аймағында шоғырланған. Аралдағы танымал орындарға Жантан тауы, Пелаван және Понгкар жағажайлары, сондай-ақ Понгкар сарқырамасы кіреді.

Экономика

Аралдың стратегиялық географиялық маңызы бар, себебі ол Малакка бұғазына жақын орналасқан, бұл халықаралық теңіз көлігінің маңызды жолы. Арал Сингапур мен Джохордың (Малайзия) шекарасында стратегиялық тұрғыдан орналасқандықтан, Каримун Риау аралдарының құрамында SIJORI өсу үшбұрығының серіктестігіне де кіреді. SIJORI (Сингапур-Джохор-Риау аралдары) өсу үшбұрығы – Сингапур, Джохор және Риау аралдары арасындағы стратегиялық серіктестік, ол жеке және ұжымдық күшін біріктіре отырып, аймақтың өңірлік және халықаралық инвесторлар үшін тартымдылығын арттыруға бағытталған. SIJORI Сингапурдың инфрақұрылымын, капиталын, біліктілігін және бай мәдениетін Джохор мен Риау аралдарының табиғи ресурстарымен, жерімен және еңбек ресурстарымен байланыстырады. Дегенмен, Сингапур мен Малайзия арасындағы байланыстың күшеюіне байланысты Каримун Сингапур инвестициялары үшін экономикалық тартымдылығын жоғалтып жатыр. Тартымдылықтың төмендеуіне тағы бір себеп – Каримундағы жеткілікті инфрақұрылымның, әсіресе электрмен жабдықтаудың жетіспеуі және мемлекеттік басқарудағы ашықтықтың болмауы.

Табиғи ресурстар

Соңғы уақытта арал маңында кең көлемде ерекшеленбеген балық аулау іс-әрекеттеріне байланысты балық қоры азайды, осылайша балық аулау бизнесі күрт төмендеді. Аралдың негізгі экспорты – әлемдегі ең жақсы сапалы гранит. Сондай-ақ, құм да үнемі экспортталып келеді, көбінесе Сингапурға жерді қайта жарату үшін. Дегенмен, Индонезия Сингапурдың құрылыс жобаларына байланысты алаңдаушылық тудырып, құм экспортын шектеді және 2007 жылдың басында оны толығымен тоқтатты.