Кіріспе
Индианаполис 500-дің 39-шы өткізілісі 1955 жылғы 30 мамырда Индианаполис моторлы трассасында өтті. Бұл шара 1955 жылғы AAA Ұлттық Чемпионатының 11 жарысының біріншісі және 1955 жылғы Жүргізушілер әлем чемпионатының 7 жарысының үшіншісі болды. Көптеген адам үшін бұл жарыс Билл Вуковичтің үш қатарынан Indy 500-ді жеңіске жеткізуге таяп тұрғанда апатқа ұшырап қаза тапқан жарыс ретінде есте қалады.
The 39th International 500 Mile Sweepstakes was held at the Indianapolis Motor Speedway on Monday, May 30, 1955. The event was race 1 of 11 of the 1955 AAA National Championship Trail and was race 3 of 7 in the 1955 World Championship of Drivers. The race is notable to many as the race in which Bill Vukovich was killed in a crash while seemingly on his way to an unprecedented third consecutive Indy 500 win.
Уақыт сынақтары
Уақыт сынақтары төрт күнге белгіленген.
14 мамыр , сенбі Полюс күніне арналған уақыт сынақтары
Полюс күні қатты жел және жаңбыр қаупі байқалды, сондықтан көптеген бәсекелестер жолға шықпады. Гараж маңында жүргізушілер мен командалар түстен кейін уақыт сынақтарын өткізбей, оның орнына жақсы жағдайда жексенбіде біліктілікке түсуге келісті. Дегенмен, соңғы 20 минутта келісім туралы хабарланбаған Джерри Хойт күтпеген біліктілік әрекеті үшін көлігін кезекке қойып, жолға шықты. Оның 140.045 миль/сағаттық жылдамдығы ерекше болмаса да, сол күні ең жылдам (және жалғыз) көлік болғандықтан, ол поул позициясын иеленді. Соңын Тони Беттенхаузен аға да бірден жолға шықты. Екі жылдам айналымнан кейін желдің күркіреуінен жылдамдығы төмендеп, екінші орынды алды. Сэм Хэнкс пен Пэт О'Коннор машиналарын дайындады, бірақ екеуі де әрекеттерді аяқтауға үлкермеді. Күн жарысқа тек екі көлік қатысып, Хойттың күтпеген жеңісімен аяқталды, бұл гараж маңындағылардың көбін ашуландырды.
Жексенбі , 15 мамыр Екінші күнгі уақыт сынақтары
Жарысқа іліктеу жағдайы жақсарды, сенбі күні трассадан тыс қалған жүргізушілердің көпшілігі жексенбіде жолға шықты. Джек МакГрат (142,580 миль/сағ.) ең жылдам іліктеу көрсетіп, үшінші орынға тұрды. Хойттың күндізгі бірінші орынды жеңіп алған жылдамдығы барлық қатысушылар арасында 8-ші орынға түсіп қалды – бұл трассадағы ең баяу бірінші орындық көрсеткіштің рекорды. Күннің соңына қарай Мэнни Айуло басқару құрылысындағы мүмкін ақау салдарынан апатқа ұшырады және келесі күні көз жұмды.
21 мамыр , сенбі Үшінші күнгі уақыт сынақтары
Пол Руссо #18 «Нови» көлігімен Трой Раттман үшін біліктілік алуға тырысып жатқанда, беріліс қорабы сынды. Бұл Индиде алдыңғы жетектегі автомобильдің соңғы пайда болуы болды.
Бастау
Джек МакГрат, ең жылдам уақыт көрсеткеніне қарамастан, сырттан старт алып, бастапқыда көшбасшылықты иеленді, бірақ үшінші рет қатарынан жеңіс үшін күресіп жатқан Билл Вукович оны тез қуып жете бастады. Вукович төртінші айналымда алға шықты, 15-ші айналымда МакГратқа басшылықты қайтарды, бірақ 16-шы айналымда қайта иеленді. Алдыңғы екі жылдың нәтижесінде үздік ондыққа кірген Фред Агабашиан 39-шы айналымда айналып, жарысты жалғастыра алмады. МакГрат 54-ші айналымға дейін Вуковичті қуып жете берді, содан кейін механикалық ақауларға байланысты тоқтады. Көліктен шығып, өзі жөндеуге тырысқанына қарамастан, магнитке қатысты мәселе туындағандықтан жарыстан шығуға мәжбүр болды.
56-айналма, Вукович апатқа ұшырады
56-шы айналымда Вукович айтарлықтай көшбасшылыққа ие болғанда, бірнеше айналым қалып қойған Роджер Уорд екі рет аударылып кетті, себебі желдің күші, майдың себебі немесе ось сынғанынан болды деуге болады. Ол дөңгелектерімен қонғанымен, машинасы кері бағытқа қарап тұрды. Уордтан қашып кетуге тырысқан Ал Келлер ішке бұрылып, шөпке жақын немесе тіпті шөпке шығып, содан кейін оңға қарай күшті бұрылып, жылдам жолға оралып, Джонни Бойдқа соқтығысты. Бойдтың машинасы Вуковичке қарай ұшып кетті, ол да Уордтың сол жағынан өтуге тырысқан сияқты. Вукович Бойдтан оңға қарай бұрылып құтылуға соңғы әрекет жасады, бірақ Бойдтың машинасы Вуковичті сыртқы қоршауға күшті соқты. Вуковичтің алдыңғы жағы да көтеріліп, қоршаудың үстінен асып, машина артқы жағымен соқтығысып, машинаны айналып құлады, осы кезде ол трассаның сыртында тұрған бірнеше көлікке және мүмкін тіреуге де соқтығысты. Көлік тоқтағаннан кейін өртеніп кетті, ал Вукович апаттан алған жарақаттарынан көз жұмды. Бойдтың машинасы да аударылып кетті, бірақ ол және басқа да жүргізушілер ауыр жарақатсыз құтылды. Жүргізуші Эд Элизиан өз көлігін трассаның ішкі жағында тоқтатып, Вуковичке көмектесу үшін трассаға қашып өтті.
Жарыстың қалған бөлігі
27 минут сақтық шаралары сақталғаннан кейін Джимми Брайан жарысқа көшбасшылықты алды, бірақ 90 айналымнан кейін жанармай сорғысының бұзылуына байланысты жарыстан шығуға мәжбүр болды, осы кезде көшбасшылықты Боб Свеикерт қабылдады. Жарыстың қалған бөлігінде соқтығысу салдарынан жарыстан шыққан жалғыз жүргізуші – 170-ші айналымда Кал Нидай болды. Арт Крос 133-тен 156-шы айналымға дейін жарысқа жетекшілік етті, бірақ Дон Фриландқа көшбасшылықты өткізгеннен кейін 168-ші айналымда техникалық ақауларға байланысты жарыстан шығуға мәжбүр болды. Фриландты да 160-шы айналымда Свеикерт озуға үлкерді, ал ол 178-ші айналымда жарыстан шықты. Свеикерт жарыстың қалған бөлігінде көшбасшы болып қала берді. Свеикерт желдің жарысты қиындатқанын және мұның нәтижесінде басқалардың қиындықтарын пайдаланып, сақтықпен жарысуға шешім қабылдағанын айтты.
Салдары
500-дегі екі өлім автоспорт үшін ерекше қауіпті жылдың бір бөлігі болды. Осы жыл ішінде тағы төрт Indy жүргізушісі басқа жарыстарда қаза тапты, Альберто Аскари Монцада спорттық көлікті сынап жатқанда көз жұмды, ал Ле-Манның 24 сағаттық жарысындағы қорқынышты апат салдарынан шамамен 100 адам, оның ішінде сол кезде көлік тізгінін ұстаған Пьер Левег қаза тапты. Осы жылдан кейін Америка Автомобиль қауымдастығы автожарыстарды санкциялауды тоқтатты (оның ішінде Indy 500-ді), ал санкциялау міндеттерін жүзеге асыру үшін Америка Құрама Штаттары Автоклубы (USAC) құрылды. Барлық жүргізушілер үшін өрттен қорғайтын костюмдерді және барлық көліктерге қауіпсіздік доғаларын міндетті ету 1959 жылға дейін күтілді, Джерри Унсердің 1959 жылғы Индианаполис 500 жарысындағы қазасынан кейін бұл шара қабылданды.
Өмірбаян
Индианаполис 500 жарысы 1950 жылдан 1960 жылға дейін FIA Жүргізушілер әлем чемпионатына қосылды. Жарыс 1955 жылға дейін AAA ұйымымен, ал 1956 жылдан бастап USAC ұйымымен санкцияланды. Жаңа әлем чемпионаты жарияланғанда және алғаш рет CSI ұйымдастырған кезде, АҚШ-та әлі Гран-при болған жоқ. Индианаполис моторлы трассасының вице-президенті және бас менеджері Теодор Э. "Поп" Майерс Индианаполис 500 жарысының елдің өкілі ретінде таңдалып, әлем чемпионатына ұпай жинауға мүмкіндік беру үшін лобби жасады. 1950-1960 жылдары Индианаполис 500 жарысына қатысқан жүргізушілер Әлем Жүргізушілер Чемпионатына қатысқандары үшін және ұпай жинағандары үшін есептелді. Дегенмен, Индианаполисте жарысқа қатысқан машиналар міндетті түрде Формула 1 техникалық талаптары мен ережелеріне сәйкес келе бермеді. Жүргізушілер сонымен қатар тиісті AAA немесе USAC ұлттық чемпионаттарында жеке ұпайлар (басқа шкала бойынша) жинады. Бірақ FIA Конструкторлар Чемпионатына ешқандай ұпай берілмеді.
Қорытынды
1955 жылғы Индианаполис 500 жарысы 1955 жылғы әлем чемпионатының 7 раундтан 3-ші раунды болды. Бірақ, бұл жарыс Гран-при кезеңіндегі тұрақты қатысушылардың ешқайсысын қызықтырмады. Жарыс жеңімпазы Боб Свеикерт әлем чемпионатында 8 ұпай жинады. Басқа әлем чемпионаттарының біріне де қатыспағанына қарамастан, ол маусым соңындағы жалпы есепте жетінші орынды иеленді.