Кіріспе

Аргентиналық суретші, өнер сыншысы (1901–1998)

Леонор Фанни "Нора" Борхес Асеведо (4 наурыз 1901 – 20 шілде 1998) – аргентиналық бейнелеу өнері шебері және өнер сыншысы, Флорида тобының мүшесі, сондай-ақ аргентиналық жазушы Хорхе Луис Борхестің қарындасы.

Ерте өмір және лақап есімінің қайнар көзі

Ол заңгер доктор Хорхе Гильермо Борхес пен Леонор Асеведо Суарестің қызы болатын. Леонорға Нора есімін ағасы Хорхе Луис Борхес берген. Ол өзінің әпкесі туралы былай деп жазды: Біздің барлық ойындарда ол әрқашан *el caudillo* болды, ал мен баяу, қорқынышты, мойынсұнғыш. Ол үйдің төбесіне шығып, ағаштардың арасымен жүгіріп өтетін, мен де оған құлшыныс емес, қорқынышпен ілесіп жүретінмін. — Хорхе Луис Борхес, Нора.

Бала кезінде Нора өзінің әйгілі ағасының көлеңкесінде өмір сүрді. Ол өмірінің кейінгі жылдары ғана ағасының көлеңкесінен шығып, жеке танымалдыққа ие болды. Бала кезінде әкесінің прогрессивті соқырлығын емдеу үшін отбасымен бірге Швейцарияға көшіп келді. Женевадағы Сәндік өнер мектебінде классикалық мүсінші Морис Саркисовтан дәріс алды. Үш жылдық оқудан кейін профессор Саркисов Нораға академиялық шектеулерден шығып, жеке стилін дамытуды ұсынды. Севильядан кейін Гранада арқылы өтіп, соңында Мадридке келді, онда суретші Хулио Ромеро де Торреспен оқыды. Бұл жерде ол ақын Хуан Рамон Хименеспен танысып, оның бірнеше кітабын иллюстрациялады және «Españoles de tres mundos» кітабында оған портрет арнады. 1921 жылдың наурыз айында Борхес кемемен Буэнос-Айреске оралды. Жас суретші ретінде ол Флорида тобының авангардтық суретшілерімен байланыс жасады. Оның «Призма» (1921) жұмысы топтың ультраист (модернизмге қарсы) идеяларын көрсетеді, бірақ «Мураль», «Проа» (1924–1926) және «Мартин Фиерро» сияқты журналдардағы иллюстрациялары, сондай-ақ Хорхе Луис Борхестің «Fervor de Buenos Aires» (1923) поэзия кітабының бірінші басылымындағы суреттері Испаниядағы француздық байланыстары арқылы бойына сіңірген кубизмнің әсерін көрсетеді. 1923 жылы француз сюрреалистік журналы «Манометр», ал 1924 жылы «Мартин Фиерро» оның суреттерін жариялады. 1924 жылдың қыркүйек-қазан айындағы «Мартин Фиерро» журналында Борхестің «Calle de la tarde» атты алғашқы өлеңдер жинағы жарияланды. 1942 жылы Хуан Рамон Хименестің «Platero y yo» кітабының нұсқасы Нора салған суреттермен және виньеткалармен жарық көрді. Ол Аргентинадағы испан эмигранттарының басқа кітаптарында да график ретінде жұмыс істеді, олардың ішінде Рамон Гомес де ла Серна, Рафаэль Альберти және Леон Фелипе, сондай-ақ ағасы мен Виктория Окампо, Адольфо Биой Касарес, Нора Ланге және Хулио Кортазар сияқты аргентиналық жазушылардың шығармаларын суреттеді. Ол Ф. Гарсия Лорканың бір пьесасының декорацияларын майлы бояу, акварель, гравюра, ағаш кескіндемесі және сия мен қарындашпен суреттеу әдістерін қолдана отырып жасады.

Өлім және жерлеу

Ол 1998 жылы Буэнос-Айресте 97 жасында қайтыс болды және Ла Реколета зиратындағы отбасылық мазарға жерленді.