Кіріспе

Автомобильдерді тасымалдауға арналған теміржол құрамы, автотрак деп те аталатын (АҚШ-тан тыс елдерде автомобиль тасымалдағыш) – автомобильдер мен жеңіл жүк көліктерін тасымалдауға қолданылатын теміржолдың арнайы жылжымалы құрам бөлігі. Автотрактар жаңа көліктерді заводтардан автомобиль дистрибьюторларына, сондай-ақ жолаушылардың жеке көліктерін автомобиль шаттлдары және автопоезд қызметтерінде, мысалы, Amtrak-тың Auto Train бағытында тасымалдау үшін пайдаланылады.

Тарих

XX ғасырдың басында, автомобильдер әлі де жаңа технология болған кезде, олардың өндірісі жеткілікті төмен болғандықтан, жеткілікті мөлшерде жүк вагондарында тасымалдауға болады. Бір вагонда екі-төрт автомобиль сыятын. Алайда автомобиль өндірісі өскен сайын теміржол компаниялары жүк вагондарын тиімдірек етуді қажет деп тапты. Кейбір өзгерістерге ұзын вагондар, вагондардың бір жағында орналасқан үлкен жылжымалы екі жақты есіктер немесе вагондардың шетінде орналасқан есіктер кірді. Бұл өзгерістер көмектесті, бірақ жаңа автомобильдерге деген сұраныс теміржолдардың оларды тасымалдау үшін вагондарды жасау және өзгерту мүмкіндігінен асып кетті. 1923 жылы Grand Trunk Western Railroad екі қабатты жұмыс істеуге мүмкіндік беретін жиналмалы рамаларды қосу арқылы сыйымдылығын арттыру үшін 19 метрлік ағаштан жасалған платформа вагондарын өзгертумен тәжірибе жүргізді. Бұл идея жетілдірілмегендіктен, қабылдауға ие болмады. 1940-1950 жылдары кейбір теміржолдар автомобильдерді жүк вагонында басқалардан жоғары көтеруге мүмкіндік беретін жүк жинақтарын сынақтан өткізді. Бұл жинақтардың табысы олардың арнайы қолданылуымен және нақты көлемімен шектелді; оларды тек вагондардың ұштарынан жүктей алатын мұндай жинақтарды ұстау экономикалық емес екені дәлелденді. Осы кезде Америка Құрама Штаттарында цирктердің көпшілігі теміржолмен саяхаттайтын. Цирктер дөңгелекті көліктердің негізгі тасымалдаушылары болды, олардың барлық көліктерін платформа вагондарда, әдетте өздерінің жолаушылар вагондарының артында немесе пойыздардың бөлек бөлімдерінде тасымалдайтын; негізінен, бір пойыз орындаушылар мен қызметкерлерді, ал екінші пойыз көліктер мен жүкті тасымалдайтын. Көліктерді тиеудің цирк шешімі – платформа вагондарының тізбегін пайдалану болды. Вагондардың соңына уақытша пандус орнатылды және жақын орналасқан вагондар арасындағы кеңістіктерге уақытша көпірлер орнатылды. Көліктер бір вагонға айдалып немесе сүйреліп, содан кейін пойыз бойымен айдалып немесе сүйреліп түсірілді. Көліктерді тиеудің осы түрі цирктерде жиі қолданылуынан «цирк стилі» деп аталды. 1950 жылдары көптеген теміржолдар цирктерден үлгі алып, өздерінің платформа вагондарын осылай тие бастады. Бірақ бір вагонға алты көлікке дейін тиеу көліктердің үстінде көп орын қалдырды. Бұл мәселені шешудің табиғи жолы – жүк вагонында көліктерді жинап, оларды платформа вагондарына тұрақты түрде бекіту болды. Бұл жинақтар екі деңгейлі конструкция жасап, көліктерді тиеуге мүмкіндік берді. Вагонды толықтыру үшін, вагондардың шеттеріне бүктелетін көпірлер орнатылды, бұл көліктерді тиеу үшін пойыздың бүкіл ұзындығына айдауға мүмкіндік берді. Мұндай вагондар жүк таситын және түсіретін арнайы жабдықтар қажеттігін жойды. Енді оларға қажеттісі – дұрыс биіктіктегі пандус. 1950 жылдардың ортасында Германияда Volkswagen Beetle өндірісі автокөліктердің (автокөлік тасымалдаушылар) қуатынан асып кетті. Volkswagen инженерлері неміс теміржолдарымен жұмыс істеп, негізінен көлік сүйрейтін тіркемелердің аса ұзын нұсқасы болатын теміржол вагонын жасады. Олардың жасаған жобасында бір вагонға 10 көлік жүруге мүмкіндік болды. VW-дің екі деңгейлі платформа вагоны 1954 жылы пайдалануға берілген алғашқы авторекет болды. Сондай-ақ 1954 жылы Evans Products компаниясы, автомобильдерді қарапайым жүк вагондарымен тасымалдауға арналған жүк тасу сөрелерін өндіруші, екі деңгейлі Авто-жүк тасушы суперструктурасын жасады. Екі прототиптік машиналар жасалып, тәжірибелік сынақтар үшін 16 метрлік қарапайым машиналарға орнатылды. NYC 500085 жартылай ағымды сөреге ие болса, UP 5800 -де пайдалырақ сөре орнатылған. Екі жобаның ешқайсысы коммерциялық өндіріске енгізілген жоқ. 1957 жылдың соңында Canadian National (CN) екі деңгейлі автокөлік тасымалдаушыларының инновациялық тобын енгізді. Бұл CN вагондары әдеттегі жүк вагондарына ұқсас болды, бірақ олардың екінші қабаттары және вагондардың екі шетіндегі есіктері әдеттегі бүйір есіктерінің орнына болды. Бұл машиналар сол кездегі өлшемдерге қарағанда өте үлкен еді. Бұл машиналар үлкен табысқа ие болды және бүгінгі жабық авторекеттердің дамуына көмектесті. 1959 жылы 25,91 м-лік платформа вагондары екі 40 фут (12 м) трассалық тіркемелерді тіркемеде (TOFC) немесе «пиггибек» қызметі енгізілген кезде, жаңа автомобильдер магистральдық автокөлік тасымалдаушы тіркемелеріне жүктелді. Осылайша бір вагонға сегіз-он автомобиль тасымалдауға болады. 1960 жылы бірнеше АҚШ теміржолдары жаңа автомобильдерді осылай тасымалдады, оның ішінде CB&Q, C&NW, CRIP, D&H, D&RGW, ERIE/EL, GN, KCS, L&N, MILW, MKT, MP/TP, NP, SL SF, SP, SSW, WAB және UP. New York Central компаниясы, тек тіркемелердің денесін дөңгелек жиынтығысыз тасымалдау жүйесін қолданған Flexi Van жүйесін пайдаланды, автомобильдерді тасымалдауға арналған Flexi Van сөресін жасады. Тиімдірек әдіс іздеп, 1959 жылдың ақпанында Saint Louis San Francisco Railroad (SL SF, немесе Frisco) 42 фут (13 м) платформа вагоны SL SF 95844-ке орнатылған екі деңгейлі сөренің прототипін жасады және құрылысын жүргізді. Негізгі идея дұрыс екеніне көз жеткізгеннен кейін, теміржол Pullman Standard компаниясымен толық көлемді үш деңгейлі прототипті жобалау және құрылыс жасау үшін келісім шарт жасады. 1960 жылдың 29 қаңтарында Pullman зауытынан шыққан SLSF 3000, 12 автомобиль тасымалдай алатын 83 фут (25 м) үш деңгейлі вагон болды. Сынақтар вагоның қанағаттанарлық екенін көрсеткеннен кейін, Frisco 130 өндірістік вагондарға тапсырыс берді, SL SF 3001–3130, Pullman компаниясы тамыз және қыркүйек айларында жеткізілді. 1960 жылы Frisco ғана емес, платформа вагондарына орнатылған сөрелермен автомобильдерді тасымалдаумен тәжірибе жасады. Қаңтарда Atchison, Topeka and Santa Fe Railway (ATSF) 53 фут (16 м) платформа ATSF 90082-ге орнатылған үш деңгейлі сөренің прототипін жасады. Santa Fe-нің алғашқы өндірістік авторекеттері Dana Spicer және Whitehead & Kales компанияларымен кешірек осы жылы жеткізілген 85 фут (26 м) үш деңгейлі Auto Veyor бірліктері болды, екеуі де General American компаниясы жасаған G85 вагондарына орнатылды. Southern Pacific компаниясы сәуір айында Whitehead & Kales Auto Pack үш деңгейлі сөрелерін алды, оларды General American компаниясы жасаған Clejan және G85 вагондарына орнатты. Сәл ұзын 85 фут (26 м) сөрелер бір вагонға 12 толық көлемді немесе 18 шағын автомобиль тасымалдай алатын. Басқа да бірнеше теміржолдар Dana және W&K немесе American Car & Foundry, Darby Corporation, Evans Products, Paragon Bridge & Steel немесе Thrall Car Manufacturing компанияларынан өздерінің авторекеттерін тез тапсырыс берді. Santa Fe және Frisco сонымен қатар өздерінің авторекеттерін өздерінің вагон шеберханаларында жасады. Қызығы, 1961 жылы үш бірлік, біріктірілген екі деңгейлі авторекет Германиядан АҚШ-қа неміс дизайнын АҚШ теміржолдарына көрсету үшін әкелінді. North American Car Corporation компаниясы осы машинаның жарнамалауын жүргізді, ол NIFX 1200 деп белгіленді. Машина B&O компаниясымен сынақтан өтті, бірақ сату болған жоқ. Осы ерте кезеңнен бастап, көптегі авторекеттер Trailer Train (төменде қараңыз), North American Car (NIFX белгілері), Merchants Despatch (MDAX белгілері), American Refrigerator Transit (MPFX белгілері) немесе Pullman's Transport Leasing Division (TLCX белгілері) сияқты лизинг компаниясынан жалға алынған платформа вагондарына орнатылды, бірақ көптеген жолдар сонымен қатар өздерінің платформа вагондарына орнатылған вагондарды да пайдаланды. Мұндай вагондарға ATSF, CN, CP, CR, CRR, D&RGW, FEC, GN, GTW, KCS, L&N, Monon, MP, N&W, RI, SCL, SLSF, SOO, Southern, SP, SSW, UP, WM және WP кірді.

Жаңа автомобильдерді тасымалдау

1960 жылдардың басында арнайы салынған автокөлік тасымалдаушылар Солтүстік Америкада жаңадан аяқталған автомобильдерді теміржолмен тасымалдауды жылдам түрде өздеріне алды. Олар бұрынғы вагондарға қарағанда көбірек көлікке сыйымды және тиеп-түсіру оңайырақ болатын. Norfolk and Western Railway (N&W) және басқа тасымалдаушылармен бірге үлкен автокөлік тасымалдаушылар мен арнайы терминалдар құрылды. Автомобиль тасымалдаушылар үш қабатты конструкцияда автомобильдерді, ал екі қабатты конструкцияда фургон мен жеңіл жүк көліктерін тасымалдауға арналған. Автомобиль тасымалдаушылардың және платформа вагондарының ұзындығы тез арада 27 метрге (87 фут) дейін, содан кейін жүк көлемін одан да арттыру үшін 27 метрге (89 фут) дейін ұлғайды. Бұл оларды сол кездегі орташа теміржол жолаушылар вагонымен шамалас етті. Вагон ұзындығы артық болса, қисықтардағы аралық кеңістік шектеулеріне байланысты басқа желілермен байланыс мүмкін болмас еді. Дегенмен, теміржолдар одан да жақсы нәтижелерге қол жеткізе алатын. Жаңа автомобиль тасымалдаушы вагондары ұрлықтан, вандализмнен және ауа райының нашар әсерінен қорғауды қамтамасыз етпеуі шешілмейтін мәселе болып қала берді. Жеке теміржолдар 1960 жылдардың соңында көліктерді соққыдан және сынықтардан қорғау үшін жақтауларына торлы экрандар мен қатты панельдер орнатуды бастады, ал 1970 жылдардың басында осы панельдермен жаңа жақтаулар жеткізіле бастады. Алайда, ұрылар мен шалғайда жүргендер әлі де автомобильдерге қол жеткізе алатын. 1973 жылы осы мәселені шешу үшін бүкіл жабық жақтаулар, үздіріссіз бүйірлік панельдер, соңғы есіктер және шатырлар жасалды. Whitehead & Kales, Ford, N&W және DT&I бірлесіп Snap Pak прототипін – жабық үш қабатты автомобильді (NW 400000) әзірледі. Вагон қабырғасы тесілген болат парақтардан жасалған. Ұштары үш бөліктен тұратын екі есікпен қоршалған, ал толқынды болат шатыр вагонның бүкіл ұзындығын қамтиды. Сонымен қатар, Portec Paragon, Chrysler және бірнеше теміржол компаниялары RailPac прототипін жасады. Ол торлы экранды бүйірлік панельдермен, тік үш бөліктен тұратын жылжымалы есіктермен және ұқсас шатырмен жабдықталған. Бірінші толық жабық жақтаулар 1974 жылдың соңы мен 1975 жылдың басында жеткізілді. Whitehead & Kales компаниясының үш қабатты дизайны Safe Pak деп аталды және ATSF, CP, CRR, FEC, NW, SCL, SSW, UP және WP компанияларына жеткізілді, олардың барлығы теміржолға тиесілі платформаларда жүрді. Portec компаниясының RailPac дизайны Chrysler компаниясымен бірлесіп әзірленді және ATSF, C&O, C&NW, D&RGW, GTW, N&W, RF&P, SLSF, SP, UP және басқа да бірнеше желілерде пайдалануға берілді, олардың көпшілігі жалға алынған Trailer Train платформаларында жүрді. Бұл екі дизайн 1970 жылдардың соңында жетілдірілді және 1980 жылға қарай толық жабық үш қабатты жақтаулар пайдаланудағы жақтаулардың шамамен үштен бір бөлігін құрады, бірақ толық жабық екі қабатты жақтаулар қалып қойды. Шатырлар барлық автомобиль тасымалдаушыларға 1980 жылдардың ортасына дейін қосылмады, себебі төмен кеңістігі бар теміржолдар көпірлер мен туннельдердегі кеңістікті қабылдау үшін өзгертулер жасауға уақыт қажет болды. Осылайша, кейбір шатырсыз және тіпті ашық үш қабатты және екі қабатты жақтаулар 1980 жылдардың ортасына дейін пайдалануда болды. Автомобиль тасымалдаушыларды ұсынатын өндірушілердің саны 1960, 1970 және 1980 жылдары азайды. AC&F, Evans, Dana және Darby сияқты бірнеше компаниялар жай ғана саладан шығып кетті, ал басқалары басқа құрылысшылармен сатып алынды. Pullman, Frisco компаниясына алғашқы үш қабатты автомобиль тасымалдаушыларды жеткізгеннен кейін, автомобиль тасымалдаушылар орнатылған платформа вагондарына назар аудару үшін саладан шығып кетті, тек 1976-1977 жылдары B&O және Cotton Belt (SSW) үшін бірнеше үш қабатты жақтаулар жасау үшін қысқа уақытқа қайтып келді. Pacific Car & Foundry Thrall сияқты бірнеше жақтауларды шамамен бір уақытта өндірді. Whitehead & Kales, 1960 жылдардың соңынан бері екі басты өндірушінің бірі, 1981 жылы Thrall компаниясымен сатып алынды. Paragon, басқа жетекші жақтау жасаушы компания, 1970 жылдардың басында Portec компаниясымен сатып алынды, ол өз кезегінде 1985 жылы Thrall компаниясымен сатып алынды. Paragon компаниясының автомобиль тасымалдаушы дизайн үлгілері 1985 жылы Greenville Steel Car компаниясына сатылды, ол 1986 жылы Trinity Industries компаниясымен сатып алынды. Thrall компаниясының өзі 2001 жылы Trinity компаниясымен сатып алынды. Қазіргі уақытта автомобиль тасымалдаушыларды TrinityRail, Greenbrier, Johnstown America, National Steel Car және Union Pacific Railroad компаниялары өндіреді.

Vert-A-Pac және Stac-Pac

Темір жолдар мен автокөлік өндірушілер ұрлықты, вандализмнен және ауа райынан болатын зақымды жоюды, соның салдарынан тасымалдау шығындарын азайтуды қалады. Олар сондай-ақ, бір вагонда тасымалданатын көліктер санын да арттыруды көздеді. Осы мақсатта 1968 жылы General Motors және Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолы бірлесіп, GM әзірлеп жатқан жаңа компакт-автомобиль Chevrolet Vega-ны тасымалдауға арналған жаңа темір жол вагонын әзірлеу жұмысын бастады. Vert A Pac деп аталған темір жол вагондары 30 Vega-ны тік, мұрыны төмен қаратылған күйде, ал әдеттегі үш деңгейлі автоплатформалардағы 18-ге қарсы тасымалдауға арналған. Әр Vega-ның шассиіне төрт ауыстырылатын, құйма болаттан жасалған ұя орнатылған, олар машинаның төменгі жағындағы ілмекті есіктерге бекітілген. Прототиптік вагон, SP 618000, 1968 жылдың желтоқсан айында дайын болды және 1969 жылға дейін сынақтан өтті. Chevrolet Vega-ның мұрыны төмен қаратылған күйде темір жол вагонымен соқтығысқанда ауыспайтынына және зақымданбайтынына көз жеткізу үшін діріл және төмен жылдамдықтағы соқтығысу сынақтарын жүргізді. Chevrolet-тің мақсаты – сұйықтықтары толтырылған және автосалонға тікелей жүргізуге дайын Vega-ны жеткізу еді. Осы үшін Vega инженерлері арнайы май барьерін жасады, 1-ші цилиндрге майдың енуін болдырмады, аккумулятордың қақпақтары қышқылдың төгілуін болдырмау үшін корпус артқы жағында жоғары орналасқан, карбюратордың қалқымалы ыдысында тасымалдау кезінде бензинды бу жинағышқа құятын арнайы түтік болды, ал шымылдық жуғыш су ыдысы 45 градус бұрышта орнатылды. Қозғалтқыш пен қоробкаға зақым келтіруді болдырмау үшін олардың жанына пластик аралықтар орнатылды. Көлік түсірілгенде аралықтар алынып тасталды. Вагонның есіктері жүк көтеру машинасы арқылы ашылып, жабылды. Бірінші Vert A Pac вагондары 1970 жылдың сәуірінде, ал соңғылары 1973 жылдың қаңтарында пайдалануға берілді. Оңтүстік Тынық мұхитынан басқа, Балтимор және Огайо, Бурлингтон Солтүстік, Денвер және Рио-Гранде Батыс, Флориданың Шығыс жағалауы, Фриско, Иллинойс Орталық шығанағы, Луисвилл және Нэшвилл, Милуоки жолы, Миссури Тынық мұхиты, Пенн Орталық (Merchants Despatch Transportation бойынша), Рок-Айленд, Теңіз жағалауы және Оңтүстік темір жолы Vert A Pac вагондарын пайдаланды. Олардың барлығы 1977 жылғы Vega модельдік қатарының соңында қызметтен шығарылды және дәстүрлі үш деңгейлі платформалармен ауыстырылды. General Motors және Southern Pacific бірлесіп жасаған тағы бір автомобиль темір жол вагоны – Stac Pac. Ол 12 жоғары сапалы Oldsmobile, Buick және Cadillac модельдерін 27 метрлік бір вагонға төрт ауыстырылатын, толық жабық үш деңгейлі контейнерде тасымалдауға арналған. Бірінші Stac Pac вагондары 1971 жылдың қазан айында пайдалануға берілді. SP және оның Cotton Belt еншілес компаниясынан (SSW) басқа, Stac Pac платформаларын Santa Fe және Trailer Train да қосты, ал контейнерлерді ATSF, BN, D&RGW, FEC, MILW, PC (MDT), RI, Southern Railway, SP, Cotton Belt Route, Union Pacific және General Motors өзі жеткізді. Барлық вагондар мен контейнерлер 1976 жылғы модельдік қатарының соңында қызметтен шығарылды.

Трейлерлік пойыз компаниясы

Темір жолдар 1960 жылдары автоплатформалардың тиімділігін көре бастағанымен, Солтүстік Американың көптеген темір жолдары мұндай арнайы құрылған жабдыққа инвестиция жасауға құлшынбады. 1955 жылы Пенсильвания темір жолы мен Норфолк және Батыс темір жолы құрған «Трейлерлік пойыз» компаниясы темір жолдардың қаржылық жүгін жеңілдетуге көмектесті. «Трейлерлік пойыз» вагондарды вагондарды жасаушылардан сатып алды, ал автоплатформаларды пайдалануға ниеттенген темір жолдар осы вагондарға орнатылатын платформаларды сатып алды. Мұндай вагондарды темір жол бойында оңай тануға болатын, себебі вагонның жазық бөлігінде «Трейлерлік пойызға» тән белгілер, ал платформаның жоғарғы бөлігінде темір жолдың логотипі (көбінесе әлдеқайда ірі) орналасқан. Бұл жүйе өте тиімді болды, сондықтан АҚШ-тағы барлық автоплатформалардың көбі темір жолдарға тиесілі болды, тек бірнеше ерекшеліктер болды. 1991 жылы «Трейлерлік пойыз» TTX компаниясына айналды; содан бері көптеген темір жолдар өздері платформаларды сатып алды, ал TTX басқа да темір жол құрамдарын сатып алу және жалға берумен айналыса бастады. Автокөліктерді жабық вагондарда тасымалдау да бірнеше жаңа инновациялық қызметтерді жақсы іске асыруға көмектесті.

Жаңа дизайн және қазіргі қолданысы

Қазіргі теміржолдар әлі де автопойыздарға көбірек және ірі көліктерді тиеу мәселесімен күресіп жатыр. Бір танымал шешім – орталық доңғалақ арқылы біріктірілген екі есе ұзын вагондар жасау, сонда автомобильдің әр жартысы дәстүрлі автопоезд вагонының ұзындығымен шамалас болады. Мұндай вагондарды АҚШ-тың батыс аймағындағы көптеген теміржолдарда (сондай-ақ, кейде Ұлы көлдер мен Оңтүстік Онтариода да) кездестіруге болады, олар AutoMax деп аталады. Бұл вагондарды Gunderson (The Greenbrier Companies компаниясының еншілес кәсіпорны) өндіреді, олардың ұзындығы 44 метр, биіктігі 6 метр. Вагондардың ішкі палубалары реттеліп, 22 жеңіл жүк көлігі мен минивэнге дейін сыйымды. Thrall бәсекелес екі бөліктен тұратын дизайнды жасады. Көбірек икемділік пен вагондарды тиімді пайдалану үшін, жүк тиеу деңгейлерінің санын (яғни қабаттарын) қажеттілікке қарай екі қабаттыдан (екі) үш қабаттыға (үш) дейін оңай өзгертуге мүмкіндік беретін бір бөліктен тұратын автопоезд вагондары жасалуда. Greenbrier осы көп қабатты тұжырымдаманың нұсқасын Multi Max деп, ал Union Pacific Railroad өзінің AutoFlex деп аталатын нұсқасын жасап шығарды. Теміржолдар аяқталған автомобильдерді ұзақ қашықтыққа тасымалдаудың басты құралына айналды. Жапсырылған үш қабатты автопоезд вагондарын пайдалану арқасында олар төмен құнмен және тасымалдау кезінде болатын зақымдардан (мысалы, ауа райы мен жол жағдайына байланысты ашық жүк көліктерінің жартылай тіркемелерінде болатын зақымдар) қорғауды қамтамасыз ете алады. Теміржол компаниялары ашық автопоезд вагондарынан жабық вагондарға ауысқанда, жүк зақымдануына байланысты талаптарды азайта алды. Жабық вагондар автомобильдердің құлауынан, тас, оқтар және басқа да вандализм түрлерінен зақымдануын болдырмады. Олар сондай-ақ автомобильдердің және олардың бөліктерінің ұрлануын тоқтатты және қарапайым адамдардың автомобильдерде тұруына жол бермеді.

Австралия

1972 жылғы наурыз айында Батыс Австралия мемлекеттік темір жолдары Перттен Олбаниге, Банбериге, Джералдтонға және Муллеваға қатынайтын бағыттарда Австралияда алғашқы автопоезд қызметін енгізді. 1972 жылғы тамызда Виктория темір жолы Мельбурн мен Мильдура арасындағы «Винеландер» пойызында автопоезд қызметін ұсынды. 1973 жылғы наурызда Қоғамдық көлік комиссиясы Сидней мен Мурвиллумба арасындағы «Голд-Кост» автопойызында автопоезд қызметін енгізді. 1973 жылғы шілдеде Сидней мен Мельбурн арасындағы «Оңтүстік Аврора» пойызында автопоезд қызметі іске қосылды. 1976 жылғы қазанда Порт-Пири мен Перт арасындағы «Үнді мұхиты» және «Транс-Австралия» пойыздарында автопоезд қызметі енгізілді. 1988 жылғы қазанда бұл қызмет Сиднейге дейін созылды. 2015 жылғы қарашада автопоезд қызметі Аделаида мен Перт арасында ғана жүзеге асырылуға қысқартылды. 1978 жылғы қарашада Аделаида мен Мельбурн арасындағы «Оверленд» пойызында автопоезд қызметі енгізілді. 1980 жылғы желтоқсанда Австралиялық Ұлттық темір жолы Аделаида мен Алис-Спрингс арасындағы «Ган» пойызында автопоезд қызметін ұсынды. 1986 жылғы сәуірде Квинсленд темір жолы Брисбен мен Кернс арасындағы «Квинслендер» пойызында Квинслендтегі алғашқы автопоезд қызметін іске қосты. 1986 жылғы маусымда Сидней мен Брисбен арасындағы «Брисбен лимитед» пойызында автопоезд қызметі енгізілді. 1987 жылғы қазанда Мемлекеттік темір жол басқармасы Сидней мен Мельбурн арасындағы «Астанаралық күндізгі» пойызында автопоезд қызметін ұсынды. 1992 жылғы ақпанда Квинсленд темір жолы Брисбен мен Кернс арасындағы «The Sunlander» және 1993 жылғы ақпанда Брисбен мен Лонгрейш арасындағы «Spirit of the Outback» пойыздарында автопоезд қызметтерін енгізді.

Америка Құрама Штаттары

Солтүстік Америкада жолаушылар өздерінің автомобильдерін бірге алып жүретін теміржол қызметі "Автопоезд" деп, ал Австралия мен Еуропада "Мотораль" деп аталады. Жолаушылар қалыпты жолаушылар вагондарында немесе ұзақ сапарларда төсек вагондарында тасымалданады, ал олардың көліктері автоплатформаларға, вагондарға немесе ашық вагондарға тиеледі.

Амтрак автопойызы

Вирджиния мен Флорида арасындағы Автопойыз қызметі 1983 жылы Amtrak компаниясы тарапынан қайта жаңғыртылды. Америка Құрама Штаттарындағы көптеген қалааралық жолаушылар пойыздарын басқаратын, федералдық жарғымен құрылған Amtrak корпорациясы, Auto Train автопойыздарын өзінің қызметінің маңызды бөлігі ретінде пайдалануын жалғастырды. 2004 және 2005 жылдары Johnstown America компаниясы жасаған жаңа екі қабатты вагондармен (билевелдермен) толықтырылды. Қазіргі уақытта Amtrak-тың Автопойыз қызметі екі пойыз бірдей қатар жүріп жатыр. Автопойыздардың құрамында әдетте вагондардың соңында автопойыздар орналасады, олардың ұзындығы үштен бір бөлігінен астам мильге жетеді және шығыс жағалаудағы CSX теміржолдарында жиі кездеседі.

Уиттиер шаттлы

1960 жылдардың ортасында Аляска темір жолы стандартты ашық вагондар мен жолаушылар вагондарын пайдалана отырып, көліктерді тасымалдау қызметін ұсынды. "Уиттиер шаттлы" деп аталған бұл қызмет Аляскада Антон Андерсон есімді туннель арқылы, Мейнард тауының астында, бұрынғы Портж қаласының жанындағы Севард тас жолынан және Алясканың шағын порты – Уиттиер қаласынан өтті. Бұл туннель сонымен қатар Аляска теңіз жолдары жүйесінің кемелері тоқтайтын жер болды. Уиттиерге барушы көліктердің саны артып, шаттл жеткіліксіз болды, нәтижесінде, қолданыстағы теміржол туннелі 2000 жылдың 7 маусымында ашылған, бір қатарлы автомобиль және теміржол туннеліне айналдырылды. 4054 метр (13300 фут) ұзындығымен, бұл Солтүстік Америкадағы екінші ең ұзын автомобиль туннелі және ең ұзын автомобиль-теміржол туннелі болып табылады.