Кіріспе
Грек құдайлары зорлықпен келген өлімнің құдайлары
Грек мифологиясында Керес (; Ежелгі грекше: Κῆρες) әйел өлім рухтары еді. Олар зорлықпен келген өлімді бейнелейтін және соғыс алаңдарындағы қанды өлімге тартылған әйел құдайлары болды. Олар өлім мен өлген кезде қасында болғанымен, өлтіру билігіне ие болған жоқ. Олар тек күтіп, содан кейін өлгендердің үстінен тойлауға ғана құқылы болды. Керестер Никстің қыздары еді, сондықтан жандардың тағдырын бақылайтын Мойралар мен бейбіт өлім құдайы Танатос сияқты жандардың әпкелері болды. Кейінгі кейбір авторлар, мысалы Цицерон, оларды латын тілінде Tenebrae ("Қараңғылық") деп атады және оларды Эреб пен Никстің қыздары деп атады. Атының жекеше түрі Кер (; Κήρ), Гесиодтың сөзіне сүйенсек, Керестерден өзгеше бір жанды білдіреді.
Этимология
Грек сөзі κήρ "өлім" немесе "қасірет" дегенді білдіреді және жеке және көпше түрінде Κήρ және Κῆρες ретінде құдайларға сілтеме жасайтын есімдер ретінде қолданылады. Гомер Κῆρες сөзін κήρες θανάτοιο, "өлімнің Керестері" деген тіркесте қолданады. Сонымен қатар, бұл сөз "ауру, оба" мағынасын да білдіреді, ал қарастырып жазбаларда "кемшілік немесе ақау" дегенді көрсетеді. Туыс етістік кераΐζω немесе κείρω "қырқып, тонау" мағынасын білдіреді. Гомерде кейде κήр және moira сөздері ұқсас мағыналарда қолданылады. Алғашқы мағынасы, болжам бойынша, "өлгендердің жойылуы" болған, ал Александриялық Есихий бұл сөзді κηραινειν "іріктеу, тозу" етістігімен байланыстырады.
Сипаттама
Никс (Түн) жек көретін Морос (Қиямет) пен қара Керді (Қорлықпен өлім) және Танатосты (Өлім) тудырды, ал ол Гипнос (Ұйқы) пен Онейрой тайпасын (Ес) тудырды. Және тағы бір күңгірт Никс құдайы, бірақ ол ешкіммен бірге жатпаған, Момусты (Кінә) және ауырсынушы Оизисті (Қайғы) және Гесперидтерді тудырды. Сондай-ақ, ол Морайды (Тағдар) және аяусыз кекшіл Керсті (Өлім тағдыры) тудырды. Сондай-ақ, өлімге душар ету үшін Никс Немезисті (Кек алу) тудырды, ал одан кейін Апатені (Алаяқтық) және Филотесті (Достық) және жек көретін Герасты (Қартаю) және қатал Эристі (Дау) тудырды. Хью Г. Эвелин Уайт аударған Хесиод, Теогония 211. Олар кірпіш пен тырнақ, тістер және адам қанына құштар қараңғы тіршіліктер ретінде сипатталды. Олар майданның үстінен ұшып жүріп, жарақаттанғандарды іздейтін. Керстердің сипаттамасын Геркулестің қалқанында (248–57) кездестіруге болады: Қара төрешілер ақ тістерін қысып, қара көзді, қатал, қанды, қорқынышты өлтіруші адамдар үшін күресті, өйткені олар қара қанды ішуді аңсаған. Олар құлаған немесе жаңадан жарақат алған адамды ұстаған кезде, олардың бірі оның айналасына үлкен тырнақтарын түйіп, оның жаны Хадеске, салқын Тартарға түсті. Олар жүректерін адам қанына тойғызғанда, оны артына тастап, соғысқа және қақтығысқа қайта оралады. "Құнжырлы Кердің" параллельді және бірдей ерекше тұлғасы Гомердің Ахилл қалқанын суреттеуі (Илиада, ix. 410ff), ол Геракл қалқанының үлгісі. Бұл суретте туындылар сипатталады. Бесінші ғасырда Керес керостарды аулақ ұстауға арналған апотропалық ырымдар мен тазарту рәсімдерін сипаттаған Дж. Евстафийдің ескертпесі бойынша, Стесихор "Керлерді Тельхиндар деп атаған", Евстафий оларды Криттегі Куреттермен бірдейледі, олар жел соғатын дауылдарды шақыра алатын және шөптерден дәрі-дәрмек дайындайтын (Харрисон, 171-бетке сілтеме). Керс деген термин адамның тағдырын сипаттау үшін де абайлап қолданылады. Бұған мысал ретінде "Илиада" да Ахиллге ұзақ және қараңғы өмір мен үйді немесе Трояда өліп, мәңгілік даңқты таңдау мүмкіндігі берілген. Ахилл мен Гектор өлімге ұрысатын болса, Зевс құдай екеуінің қайсысы өлетінін анықтау үшін екі жауынгердің тағдырын теңеген. Гектордың тағдыры ауыр деп саналғандықтан, ол өлуге тиіс еді. Тағдарды өлшеу кезінде Зевс Гекторды өлтіруді таңдайды. Антестерия деп аталатын мерекенің кезінде керелер қуып шығарылды. Олардың римдік эквиваленттері Letum (“өлім”) немесе Tenebrae (“көлеңкелер”) болды. Аштық, індет, ақымақтық, түнек артында әрқайсысының артында жындары бар; барлығы жындар ", - деп атап өтті Дж. Одиссей: "Өлім мен Керден аулақ жүріп, біз құтыламыз" (Одиссей xii.158), бұл екеуі мүлдем бірдей емес: Харрисон (ж. 175) христиандық параллельді "өлім мен өлім періштесі" деп тапты.
They were described as dark beings with gnashing teeth and claws and with a thirst for human blood. They would hover over the battlefield and search for dying and wounded men. A description of the Keres can be found in the Shield of Heracles (248–57):
The black Dooms gnashing their white teeth, grim eyed, fierce, bloody, terrifying fought over the men who were dying for they were all longing to drink dark blood. As soon as they caught a man who had fallen or one newly wounded, one of them clasped her great claws around him and his soul went down to Hades, to chilly Tartarus. And when they had satisfied their hearts with human blood, they would throw that one behind them and rush back again into the battle and the tumult. A parallel, and equally unusual personification of "the baleful Ker" is in Homer's depiction of the Shield of Achilles (Iliad, ix. 410ff), which is the model for the Shield of Heracles. These are works of art that are being described. In the fifth century, Keres were portrayed as small winged sprites in vase paintings adduced by J. E. Harrison (Harrison, 1903), who described apotropaic rites and rites of purification that were intended to keep the Keres at bay. According to a statement of Stesichorus noted by Eustathius, Stesichorus "called the Keres by the name Telchines", whom Eustathius identified with the Kuretes of Crete, who could call up squalls of wind and would brew potions from herbs (noted in Harrison, p. 171). The term Keres has also been cautiously used to describe a person's fate. An example of this can be found in the Iliad where Achilles was given the choice (or Keres) between either a long and obscure life and home, or death at Troy and everlasting glory. Also, when Achilles and Hector were about to engage in a fight to the death, the god Zeus weighed both warriors' keres to determine who shall die. As Hector’s ker was deemed heavier, he was the one destined to die and in the weighing of souls, Zeus chooses Hector to be killed. During the festival known as Anthesteria, the Keres were driven away. Their Roman equivalents were Letum (“death”) or the Tenebrae (“shadows”). Hunger, pestilence, madness, nightmare have each a sprite behind them; are all sprites," J. E. Harrison observed (Harrison 1903, p 169), but two Keres might not be averted, and these, which emerged from the swarm of lesser ills, were Old Age and Death. Odysseus says, "Death and the Ker avoiding, we escape" (Odyssey xii.158), where the two are not quite identical: Harrison (p. 175) found the Christian parallel "death and the angel of death.
Керс пен валькириялар
Матиас Эгелер Керстер мен норвегия мифологиясының валькириялары арасында байланыс бар екенін ұсынады. Екі құдай да соғыс алаңындағы қақтығыстар кезінде ұшып жүріп, кімнің өлтірілуі керектігін шешетін соғыс рухтары. Айырмашылығы – валькириялар Керстердің қастылығына қарамастан, игі ниетті құдайлар, бұл, әлдебір, екі мәдениеттің соғысқа қатысты көзқарастарының өзгешелігінен туындаған. "Валкирия" сөзі ескі норвег тіліндегі "valkyrja" (көпше түрі – "valkyrjur") сөзінен шыққан, ол екі бөліктен тұрады: "valr" – зат есім (соғыста қаза тапқандарды білдіреді) және "kjósa" – етістік ("таңдау" мағынасында). Екеуінің бірігіп айтылуы "өлгендерді таңдаушы" деген мағынаны береді. Ал "Кер" грек сөзі этимологиялық тұрғыдан қарағанда, құрту, өлімді білдіреді.