Кіріспе

Хиндулардың мейрамы – Баи Дуж, Баи Тика, Баубидж, Баи Бидж, Баи Пхонта немесе Бхатри Двития – индустар Картика айының (Хинду күнтізбесінің сегізінші айы) Шұқла Пакшаның екінші күнінде тойлайды. Бұл мереке Дивали немесе Тихар және Холи мерекелері кезінде аталып өтеді. Осы күнді тойлау рәсімі Рақша Бандан мерекесіне ұқсас. Оңтүстік Үндістанда бұл күн Яма Двития деп аталады. Қаястха қауымында екі Бхай Дуж тойланады. Көбінесе танымал мереке Дивалиден кейінгі екінші күні, ал аз белгілісі Дивалиден бір-екі күн соң аталады. Харьяна және Уттар-Прадеш штаттарында ағаның арутын жасау кезінде құрғақ кокос (жергілікті тілде "гола" деп аталады), биялап оралған, қасиетті саналады. Бенгалияда бұл күнді Бхай Фота деп тойлайды, ол Кали Пуджадан бір күн соң келеді.

Салтанатты рәсім

Мереке күні әйел бауырлар өз бауырларын тойға шақырып, көбінесе олардың сүйікті тағамдарын немесе тәттілерін дайындайды. Бихар мен Орталық Үндістанда осы рәсім әртүрлі болуы мүмкін. Бұл рәсім ағаның қарындасына қамқорлық ету міндетін және қарындастың ағасына берген батасын көрсетеді. Дәстүр бойынша, қарындас ағасына арнап арті жасайды және оның маңдайына қызыл тика жағады. Бауыр Биж мерекесіндегі осы тика рәсімі – қарындастың ағасының ұзақ және бақытты өмірі үшін шын ниетпен дұғасы және оған сыйлық беруі. Үлкен ағалар өз кезегінде қарындастарына бата тілеп, сыйлық немесе ақша сыйлайды. Харьяна және Махараштра штаттарында Бауыр Биж мерекесін тойлау дәстүрі бар, сондықтан ағасы жоқ әйелдер Ай Чандраға құлшылық етеді. Олар қыздарға мехенди жағады, бұл олардың дәстүрі. Егер қарындасының ағасы алысқа кетіп, үйіне келе алмайтын болса, ол ай құдайы арқылы ағасының ұзақ және бақытты өмірі үшін шын жүректен дұға етеді. Ол Айға арнап арті жасайды. Сондықтан индуист ата-аналарының балалары Айда "Чандаммама" деп шақырады (Чанда – ай, мама – ананың інісі).

Бхаи Пхонта

Батыс Бенгалияда Бхай Пхонта мерекесі зор шаттықпен тойланады. Бұл рәсімге көптеген дәстүрлермен қатар, бауырлар үшін дастархан жайылады. Бауыр мен қарындастың жасы 5 жастан асып түсуі тиіс.

Бхай Бидж

Харьяна, Гуджарат, Махараштра және Гоа штаттарында Баи Биж мерекесі кеңінен танымал және зор қуанышпен тойланады. Ағалар мен әпкелер осы күнді үлкен ынтамен күтеді. Мерекеге көрік беру үшін әпкелер бауырларына махаббат пен алғыс белгісі ретінде Баи Биж сыйлықтарын тартады. Баи Биж – отбасы мүшелерінің жиналуының уақыты, яғни барлық аға-інілер мен әпке-сіңлілер бірге жиналады. Көптеген отбасыларда жақын туыстар мен достары да Баи Биж мерекесін тойлауға шақырылады. Мерекеге арналған арнайы тағамдардың ішінде Махараштра тәттісі – басунди пури немесе хирни пури бар. Осы күні ағалар мен әпкелер бір-біріне сыйлықтар алмасады. Екеуі де ұзақ және бақытты өмір тілейді.

Непалдағы Бхай Тика

Непалдағы Бхай Тика Бхай Тихар деп те аталады, яғни бауырлар мерекесі. Осы күні әйел бауырлар ағаларына ұзақ өмір мен береке тілеп, Ямраджға дұға етеді. Рәсімнің бір бөлігі – әйел бауырлардың ағаларының маңдайына жеті түсті, созылған тика салу. Қалған рәсімдер басқа да индуистер орындайтын рәсімдерге ұқсас. Әйел бауырлар ағаларына сыйлық ретінде Гомфрена глобоса гүлінен арнайы гүл шоғын жасайды.

Рабиндранат Тагор және Бенгалияның бөлінуі

Колумбия университетінің Азия тану профессоры Рейчел Фелл Макдермот, 1905 жылғы Бенгалияның бөлінуіне қарсылық ретінде ұйымдастырылған, Бхай Дудж дәстүрінен шабыт алған Рабиндранат Тагордың рахи-бандхан рәсімдерін сипаттайды. 1905 жылы Рабиндранат Тагор Пуджа аяқталған соң тойланатын, бауырлар мен қарындастар арасындағы байланыс рәсімі – «Бауырлар күнінің» символикасын кеңейтіп, индуистер мен мұсылмандар арасындағы достықты оятуға тырысты: екі қауымның өкілдері бір-бірінің білегіне бауырластықтың қызыл жіптерін байлады. Бөлініс кезеңі бойына осы рахи-бандхан рәсімдері туралы бенгал және ағылшын тілдеріндегі газеттерде үнемі хабарланды. Сонымен қатар, кейбір жер иелері, тіпті Британдық Үндістан қауымдастығы да, бойкот пен свадеши тауарларын қолдау олардың аймандарындағы ауыл мұсылмандарымен бейбіт қатынастарды бұзатынын байқап, қолдауларын кері тартып алды.