Кіріспе

Софоклдің осы атпен жазған пьесасы.

Грекия мифологиясында Терей (грекше: Τηρεύς, /'t//ɛ//r//i//ə//s//, /'/t//ɪər//j//uː//s/; көне грекше: Τηρεύς) – фракиялық патша, Арес пен нимфа Бистонистің ұлы. Ол Дриастың бауыры болды. Терей афиналық ханшайым Прокненің күйеуі және Итистің әкесі еді.

Мифология

Терей әйелі Филомеланың қарындасына құмарлық танытқанда, ол Афинаға қайын атасы Пандионға келіп, Прокняның қайтыс болғанын айтып, екінші қызынан үйленуді сұрады. Пандион оған рұхсат берді, Филомела мен күзетшілерді онымен бірге жіберді. Бірақ Терей күзетшілерді теңізге тастап жіберіп, Филомеланы тау арасында тауып алып, оған зорлық жасады. Содан кейін оның тілін кесіп алып, ешкімге айтпасын деп тұтқындады. Тракияға оралғаннан кейін, Терей Филомеланы Линкей патшаға берді және әйеліне әпкесі қайтыс болғанын айтты. Филомела Тереустың қылмысын бейнелейтін әріптерді тоқымаға тізіп, оны Прокнеге жасырын түрде жіберді. Прокняның досы, Линкейдің әйелі Латхуза, бірден сол нағашысын (Филомеланы) оған жіберді. Прокня әпкесін танып, Терейдің жасаған зұлымдығын білгенде, екеуі патшаға кек қайтаруды жоспарлады. Осы уақытта Терейге, туысының қолынан ұлы Итистің өлімі жақындап келе жатқаны туралы белгілер келді. Мұны естіген ол, ағасы Дриас ұлын өлтіруді ниеттеніп отыр деп ойлап, жазықсыз адамды өлтірді. Алайда Прокня Терейдің ұлы Итисті өлтіріп, оның етін әкесінің дастарқанына тамақ ретінде берді, осылайша кек алды, содан кейін әпкесімен қашып кетті. Терей оның жасаған қылмысын білгенде, оларды қуалай бастап, өлтірмекші болды, бірақ Олимп құдайлары олардың үшеуін де аяушылықтан құстарға айналдырды: Терей – тоқылдақ немесе сұңқарға; Прокня – баласын жоқтап жыры салатын қарлығашқа; ал Филомела – бұлбұлға. Айтпақшы, бұлбұлдың анасы ән салмайды. (Хигинус, Фабула, 45). Политехн туралы да осыған ұқсас оқиға айтылған.

Басқа қолданылу

Терей тракиялықтардың арасында да жиі кездесетін есім болған. Шекспир "Тит Андроник" пьесасында Хирон мен Деметрий Лавинияны зорлап, тілін және екі қолын кесіп тастағаннан кейін Терей туралы айтады. Ол сондай-ақ "Цимбелин" пьесасында да Терей туралы сөз етеді, онда Яхимо ұйықтап жатқан Имогенді бақылап, Постхумды оны азғырғанына көндіру үшін жалған куәліктер жинап алады. Аристофанның "Құстар" комедиясында түрленген Терей кейіпкер болып келеді.