Кіріспе
Сингапурдағы Кларк Квей МРТ станциясы – Сингапурдағы Солтүстік-Шығыс желісіндегі (NEL) жер астындағы жылдам транзит (MRT) станциясы. Еу Тонг Сен көшесінде, Мерчант жолы мен Солтүстік Канал жолының қиылысының жанында орналасқан. Станция Сингапур өзенінің оңтүстігінде, The Central төменінде жатыр. Станция Кларк Квей және Бот Квейге, сондай-ақ Хонг Лим паркі, The Riverwalk және Swissotel Merchant Court сияқты маңызды орындарға қызмет көрсетеді. Алғаш рет 1996 жылдың наурыз айында жарияланған станция Сингапур өзенін қайта жаңартуға қызмет ету үшін жоспарланған. Осы станция мен Дуби-Гаут станциясы арасындағы тесілген туннельдерді салу кезінде жарылғыш заттар қолданылған. Кларк Квей станциясы 2003 жылдың 20 маусымында аяқталды, ал станция кіреберісінің иісті сызықтары Сингапур өзенінің ағып жатқан суларын бейнелеу үшін жасалған. Станцияда Чуа Эк Кейдің "Көріністер" атты "Арт-ин-Транзит" қоғамдық өнер туындысы орналасқан.
Clarke Quay MRT station is an underground Mass Rapid Transit (MRT) station on the North East line (NEL) in Singapore. Situated along Eu Tong Sen Street near the junction of Merchant Road and North Canal Road, it is at the south of the Singapore River underneath The Central. The station serves Clarke Quay and Boat Quay, and other landmarks such as Hong Lim Park, The Riverwalk and the Swissotel Merchant Court. First announced in March 1996, the station was planned to serve the redevelopment of the Singapore River. Explosives were used in the construction of bored tunnels between this station and Dhoby Ghaut station. Clarke Quay station was completed on 20 June 2003, and the curvilinear features of the station entrances are designed to symbolise the flowing waters of the Singapore River. The station features an Art in Transit public artwork The Reflections by Chua Ek Kay.
Тарих
1984 жылы алғаш ұсынылған Солтүстік-Шығыс желісі (NEL) жобасы 1996 жылғы қаңтарда үкімет бекітті. Кларк-Кей станциясы сол наурыз айында байланыс министрі Ма Боу Тан жариялаған он алты NEL станциясының қатарында болды. 1995 жылы Жер көлігі басқармасының (ЖКБ) бас директорының орынбасары және оның әріптестері Кларк-Кейге сапар жасады. Сапар барысында олар Эленборо нарығының астында станция салу қажет деген шешімге келді, ол жоспарланған NEL бағытында орналасқан. Қалалық жаңару басқармасы (ҚЖБ) ұсынылған станция Сингапур өзенінің коммерциялық және эстетикалық әлеуетін толыққанды пайдалануға мүмкіндік береді деп келісті. Кейбір жылжымайтын мүлік дамытушылары станцияның Робертсон нарығындағы құрылыстарға қызмет ету үшін жеткілікті орталықта орналасқан жоқ деп сақты. DBS Land және Қиыр Шығыс Ұйымы сияқты басқалары ұсынылған станцияны қолдады, себебі ол аймаққа көлікпен қол жеткізудегі маңызды кемшілікті жояды. Станция 2003 жылғы 20 маусымда басқа NEL станцияларымен бірге ашылды.
Станция құрылысы
Кларк-Кей стансасы мен туннельдерін жобалау және құрылыс жөніндегі келісімшарт Нишимацу Констракшн, Лум Чанг Билдинг Контракторс және Бачи Солетанш Сингапур бірлестігіне тапсырылды. Элленбороу рыногының сатушылары 1997 жылдың 31 наурызына дейін көшіп кетуге тиіс болды, себебі рынок станса үшін бұзылатын болды. Жұмсақ теңіз сазының болуына байланысты, станцияның айналасына бөгет салынды және диафрагмалық қабырға құрылысы арқылы жалғасқан бетон қабырға панельдері орнатылды. Подрядшылар өзен жағасындағы мұражайлық дүкендер мен Тонг Чай ғимаратының жер қозғалысын бақылап, азайтуға міндетті болды. Кейбір периметрлік қабырғалар да өзен қабырғасына жақын орнатылды. Жаңа Көпір жолы бойында орналасқан APG ғимаратының жеке іргетасы болғандықтан, тегіс емес шөгуі анықталды. Ғимаратты жан-жақты тексеруден кейін, LTA инженерлері оны пайдалануға қауіпсіз деп шешіп, жөндеу және қайта жаңарту жұмыстарын жүргізді.
Туннельдер құрылысы
NEL туннельдері Коулман көпіріне жақын Сингапур өзенін кесіп өтеді. Бұл MRT өзені арқылы жасалған екінші өткел, бірақ өзен төсегінің астында туннельді қазу машинасы (TBM) қолданылған алғашқы рет. Кесу және жабу әдісімен салыстырғанда, TBM уақытты аз жұмсады, туннельдің суға толу қаупі төмендеді және Кларк-Кей мен өзенге экологиялық зиянды азайтуға мүмкіндік берді. Туннельдер өзен төсегінің астында ғана болғандықтан, туннельдерді және станцияны одан да тереңдету туралы шешім қабылданды. TBM әртүрлі қалыңдыққа ие теңіз балшығының қабатынан, еріген өзен құмдарынан және ауа райының әсерінен пайда болған шөгінді жыныстардан өтуі керек болды, бұл TBM үшін әртүрлі қарсылық тудыруы мүмкін. Сондықтан, TBM дұрыс бағытта қалуын қамтамасыз ету үшін қазу жылдамдығын тиімді бақылау өте маңызды болды. Кларк-Кей басшылығы бастапқыда қарсы болғанымен, ұшыру шахтасы топырақтың жағдайы оңтайлы болғандықтан бұрынғы Уампоа бағында орналастырылды. Форт-Кэннинг төбесіндегі қатты тас Кларк-Кей мен Дхоби-Гаут арасындағы туннельді қазған кезде жарылғыш заттармен жарылды. Форт-Кэннингтің үстіндегі жер асты резервуары және телекоммуникациялық микротолқынды мұнара сияқты маңызды құрылыстар қатаң бақылауда болды. Форт-Кэннинг Кантри Клубындағы жер бетінің шағын шөгуі TBM-нің үстінде үлкен қуыс пайда болды, сондықтан одан әрі шөгуді болдырмау үшін шөгінді құйылды. Туннельді қазу кезінде судың көп мөлшері келді, сондықтан суды сыртқа шығару және жартастың жарықтарына судың енуін болдырмау үшін жартасқа құбырлар бұрғыланды. Туннельді қазу кезінде Oxley Rise көпірінің астындағы жартастың бетінде құм қабаты ашылды, бұл көпірдің астындағы баяу шөгуге әкелді. Сақшылар көпірде бақылау пункттерін орнатқанда, шахта басшылары мен кеншілер жердің жоғалуын тоқтату үшін ағаштарды жерге қақты. Топыраққа беріктік пен байланыс беру үшін жерге химиялық шөгінді құйылды, содан кейін туннельді қазу жұмыстары жалғасты. Дхоби-Гаут станциясының жанындағы Солтүстік-Оңтүстік желісінің (NSL) туннельдеріндегі тағы бір қатты тасқа да жарылғыш заттар қолданылды, өйткені қолмен қазу тым баяу болды. Дхоби-Гаут станциясының жанындағы NSL туннельдерін қолдау үшін арка тәрізді құрылымдар қолданылды.
Егжей-тегжейлер
Кларк Квей станциясы Сингапур метрополитенінің Солтүстік-Шығыс желісіне (NEL) қызмет етеді және Чайнатаун мен Дхоби Гаут станцияларының арасында орналасқан. Станция коды NE5. NEL желісінің бір бөлігі болғандықтан, станция SBS Transit компаниясымен басқарылады. Станция күн сайын шамамен сағат 5:45-тен 00:25-ке дейін жұмыс істейді. Пойыз қатынасы 2,5-тен 5 минутқа дейін ауыспалы. Сингапур өзенінің оңтүстік жағасындағы Эу Тонг Сен көшесінде орналасқан станция, Мерчант жолы мен Солтүстік Канал жолының қиылысына жақын. Станция, Far East ұйымына тиесілі сауда және тұрғын үй кешені The Central-дың астында орналасқан. Станцияның маңындағы басқа да нысандар: Хонг Лим паркі, Спикерлер бұрышы, Кларк-Кей, Қайық-Кей, Азия өркениеттері мұражайы, Форт-Кэннинг төбесі, Park Regis қонақ үйі, The Riverwalk, Swissotel Merchant Court және The Riverside Piazza. Станция, Downtown желісіндегі Форт-Кэннинг станциясына жаяу қашықтықта орналасқан. Кларк-Кей станциясын SAA Architects жобалаған. Оның түс схемасы өзен бойында туристер мен жергілікті тұрғындарды тасымалдайтын қайықтарды еске түсіреді. Станция кеңістіктік дизайнымен ерекшеленеді, сонымен бірге станцияның үстінде салынған коммерциялық құрылысты қолдау үшін ірі бағаналар қарастырылған. Станция Азаматтық қорғаныс (АҚ) баспанасы ретінде белгіленген: ол кем дегенде 7500 адамды қабылдауға және әуе шабуылы мен химиялық шабуылдарға төтеп беруге арналған. АҚ баспанасындағы операциялар үшін қажетті жабдықтар, бомбалау кезінде зақымдануды болдырмау үшін серпімді амортизаторларға орнатылған. Баспанаға электр қуаты тоқтатылған жағдайда, жұмысты жалғастыру үшін қосалқы генераторлар бар. Баспанада арнайы тазалау камералары және жинақтау контейнерлері бар құрғақ дәретханалар орналасқан, олар адам қалдықтарын баспанадан шығарады. Барлық NEL станциялары сияқты, платформалар мүгедектерге қолжетімді. Дөңгелек немесе созылған рельефті түйіршіктері бар плиткалардан тұратын тактильді жүйе, көру қабілеті нашар жолаушыларды станция бойынша бағыттайды. Станция кіреберістерін платформалармен байланыстыратын арнайы тактильді маршруттар бар. Бұл жұмыс Чуаның қазіргі өзен өмірін бақылауынан және қазіргі станция орналасқан Teochew Street аймағындағы балалық шақтағы естеліктерінен шабыт алған. Сондықтан, қабырға суреттері Сингапур өзенінің қала үшін маңыздылығын көрсететін маңызды сәттерді бейнелейді. Оларға 19 ғасырда келген алғашқы көшіп келгендер, өзенде жүзіп жүрген тонгкангтардың қарбаласы, оны қоршаған сәулеттік ландшафт және жағалаудағы көше мерекелері кіреді. Силкискринмен салынған қабырға суреті бастапқыда күріш қағазына сиямен салынған, содан кейін Ұлыбританияда шыны эмаль панельдеріне көшірілген. Бұл ностальгиялық түстер мыс қабырға суретінің "шикі күшімен" қатар қойылған. Суреттегі қылқалам соққылары өзеннің энергиясын және қозғалып жатқан жолаушылардың бейнесін көрсетеді. Өзеннің ауа райына байланысты үнемі өзгеріп отыратын түстерін бейнелейтін мыстан жасалған түстер "басым қызылдан" "көрнекті жасылға" дейін, аквамариндегі алтын іздерімен өтеді. Чуа билеттік зал аймағындағы мыс өнер туындыларының егжей-тегжейін көруге және бағалауға мүмкіндік бергені үшін мақтан тұтады. Ол мыс қабырға суретінің абстрактілі табиғаты жұмыстың өзгеріп отыратын түстері, қозғалысы және ырғағы арқылы "ойға қонымды кеңірек кеңістік ашады" деп түсіндірді. Чуа екі қабырға суретінде де қытай қылқаламдарымен жұмыс істегенімен, мыс панельдеріндегі қылқалам соққылары басқа қабырға суреттеріндегі тыныш, кең соққылардан ерекшеленетін "жасыл, динамикалық эффектіні" алу үшін барлық бағытта бұрылыс жасады. Суретші бірінші кезекте жібек экраннан жасалған қабырға суреттерін жасады, олар бастапқыда жартылай өлшемде болды, содан кейін шыны эмальға түсірілді. Бұл жұмысты орындау үшін терең ойлану мен күрделі процесс қажет болды. Чуа 60 мыс табақ жасады, әрқайсысы салмақталды және цемент тақтасымен бекітілді. Ол мыс табақтарға қылқаламмен соққылар жасады, содан кейін оларды химиялық ваннаға батырып, соның салдарынан қартайған қышқыл түстес жапырақшалар пайда болды, олар бирюзадан жасыл, қызғылт сары және қоңыр түске ауысты. Жұмыстың өндірісін толық бақылауға алған Чуа, мердігерлерге мыстан жасатуды тапсырғанға дейін жұмысты қағаз бетіне түсірудің орнына, мыстан жасалған өнер туындыларын жеке өзі бақылады. Чуа сонымен қатар сурет салуға қатысты әртүрлі тараптармен байланысты. Оның станцияның архитекторымен тығыз ынтымақтастығы станцияның түс схемасын бейжеден сұр түске өзгертуге әкелді, бұл Чуаның мыстан жасалған өнер туындыларын көрсетуді жақсартты.