Кіріспе

1957 жылы Джин Фаулердің жас режиссерлік жұмысы.
"The Cramps" тобының әні.
Фильм бастапқыда "Invasion of the Saucer Men" фильмімен бірге қос фильм ретінде шығарылған. Шараның слоганы: "Қазіргі заманның ең таңғажайып фильмдерін көруге БАТЫЛДЫҚ танытыңыз!"

Сюжет

Тони Риверс, Рокдейл орта мектебіндегі қиын жастағы жасөспірім, қысқа және жарылғыш мінезі бар, ол оны көптеген ұрыстарға әкеледі. Жергілікті полиция детективы Донован Тониге жергілікті әуе кемелері зауытында жұмыс істейтін психолог, гипнотерапиямен айналысатын доктор Альфред Брэндонмен сөйлесуді кеңес береді. Алайда Тонидің қыз жолдасы Арлин, сондай-ақ жесір қалған әкесі Чарльз оның зорлық-зомбылық әрекеттеріне алаңдайды. "Тұмсық үйде" Хэллоуин кешінде Тони артында таңғалғаннан кейін досы Викке шабуыл жасайды. Достарының шоқпен көздерін көруінен кейін ол өзіне көмек керек екенін түсінеді және доктор Брэндонға барады. Брендон Тонидің қиын тарихы оны өзінің тәжірибелері үшін тамаша субъект етеді деп қорытындылады скополамин сарысуы ол жеке тұлғаларды бастапқы инстинкттеріне кері қайтарады. Брендонның ойынша, адамзат үшін болашақ тек "өзін бастапқы күйіне қайтару" ғана. Брэндонның көмекшісі доктор Хьюго Вагнер эксперимент Тониді өлтіруі мүмкін деп наразылық білдірсе де, Брэндон Тониге сарысуды инъекциялап, Тониге оны гипнозға дайындау үшін седатив екенін айтады. Гипноз сеанстары кезінде Брэндон Тонидің жағымсыз балалық шағындағы естеліктерін еске түсіреді және Тониге өзінің бір кездері жабайы жануар болғанын айтады. Жұлдызды үйдегі шағын тойдан кейін Тони Арлинді үйіне апарады. Олардың бір досы, Фрэнк, орман арқылы үйге бара жатқанда шабуылға алынып, өлтіріледі. Донован мен полиция бастығы Бейкер құрбанның суреттерін қарап шығып, өлімге әкелетін жаралардың тістердің іздері сияқты көрінетінін байқады, бірақ бұл аймақта жабайы жануарлар жоқ. Полиция бөлімшесінің күзетшісі Пепи офицер Крис Стэнлиді фотосуреттерді көруге көндіреді. Карпат тауларында тұратын Пепи Франктің денесіндегі таңбаларды таниды. Алайда Крис адамқұры туралы ойды жоққа шығарады. Брэндонмен тағы бір кездесуден кейін, Тони дәрігерге өзімен бірдеңе дұрыс емес екенін сезінгенін айтады, Тони Рокдейл орта мектебінің директоры мисс Фергюсонға хабар береді. Фергюсон әпке Тониге Брэндонның оның мінез-құлқы туралы оң қорытынды бергенін және Тониді мемлекеттік колледжге қабылдау үшін ұсынатынын айтады. Тони мектептен шыққанда, ол Терезаның жаттығу жасап жатқан спорт залынан өтеді. Оның артында мектептің қоңырауы шыңдайды, бұл оның қасқырға айналуына себеп болады, ол Терезаға шабуыл жасап, өлтіреді. Тони мектептен қашып кетеді, куәгерлер оны киімінен таниды. Бейкер оны тұтқындауға шақыру жариялады. Донован Брэндонға қарсы шығып, Тонимен соңғы кездесулері Тонидің еркекқұсқа айналуының ең айқын себебі екенін айтады, бірақ Брэндон кінәсіздігін мойындауда. Жергілікті репортер Дойл Чарльзбен, Арлинмен және оның ата-анасымен сұхбат жасайды, Тониді табу және scoop алу үмітімен. Бейкер мен Донован Тониді жасырынып жүргенін ойлаған орманда тұтқындауға тырысады. Тони әлі де қасқырдың кейпімен, оны іздеген торды көреді, бірақ оған ит шабуыл жасап, өлтіреді. Таңертең Тони өзінің әдеттегі кейпіне оралып, қалаға қарай жүреді. Ол Арлинге телефон соғып, ештеңе айтпастан қолын қояды, бұл полицияға қоңырауды іздеуге аз уақыт береді. Тони Брэндонның кеңсесіне барып, одан көмек сұрайды. Брендон Тонидің өзгеруін фильмге түсіріп, оның әдісі жұмыс істейтінін дәлелдегісі келеді. Брендон Тониге көмектесетінін айтады және оған қайтадан сарысуды енгізеді. Трансформациядан кейін жақын жердегі телефон қоңырауы Тонидің инстинктісін іске асырады және ол Брэндон мен Вагнерді де өлтіреді, бұл процесте камераны бұзып, фильмді бұзады. Тонидің жақын жерде көрінгенін білген Донован мен Крис Тони оларға қарай келе жатқанда бірнеше рет атып тастайды. Өлгеннен кейін Тонидің қалыпты ерекшеліктері қайта оралады, бұл Донованға Брэндонның қатысы туралы және адамның Құдайдың әлеміне араласу қателігі туралы болжауды қалдырады.

Өндіріс

Сэмюэл З. Аркофф өзінің естеліктерінде жасөспірімнің монстрға айналуы туралы фильм түсіргені үшін көп қарсылыққа тап болғанын, мұндай идея бұрын кинода пайда болмағанын жазды. Фильмде жасөспірім гимнастка рөлін ойнаған Даун Ричард сол кезде 21 жастағы Playboy журналының орталық бетіндегі модель болды, ол журналдың 1957 жылғы мамыр нөмірінде жарияланды, бұл фильмнің көрсетіліміне бір ай бұрын дүкендерге түсті. Полиция бөлімінің румындық күзетшісі Пепе рөлін Ресейде туған Владимир Соколов ойнады, ол этникалық типтер рөлінде 100-ден астам туындыда ойнаған, үш жылдан кейін "Ұлы жетілік" фильміндегі ескі мексикалық ең танымал рөлі болды. Тони Маршалл – Лэндон мен Бисселден басқа, "Мен жасөспірім құбыжық едім" трейлерінде есімдері тізілген жалғыз ер актер; алайда, ол Twentieth Century Fox үшін сол жылдың қазан айында шыққан "Роккабилли Бейби" атты танылмаған бір ғана фильмде ойнады. Түсірілім 1957 жылдың 13 ақпанында басталды. Фильм жеті күнде түсірілді. Harrison's Reports журналы осы фильм туралы жақсы пікір білдіріп, былай деп жазды: "Бұл қорқыныш жанрындағы мелодрама мұндай фильмдерді қабылдайтын кинотеатрларда жақсы қанағаттандыруы керек. Әрине, оқиға фантастикалық, бірақ ол шеберлікпен орындалғандықтан, көрерменді ширығу күйінде ұстап тұрады". Ұлыбританиядағы "Monthly Film Bulletin" журналы теріс пікір білдіріп, былай деді: "Ескі және сапасы төмен қорқыныш фильмінің бір бөлігі, трансформациялар өте нашар жасалған, ғылыми негіздеме өте әлсіз, ал монстр әдеттегі құбыжыққа ұқсамайды. Бұл жағдай Тониге қиын болып көрінеді, өйткені ол өзінің табиғатында өте жағымды жігіт". Тим Диркстің сөзіне сәйкес, бұл фильм "драйв-ин" нарығы үшін шығарылған "арзан жасөспірімдер фильмдерінің" бір толқыны болды. Олар "жаңадан құрылған жасөспірімдер/драйв-ин жанры үшін арнайы жасалған, пайдалануға дайын, арзан фильмдерден" тұрды. Фильм өте табысты болды, өйткені ол 82 000 долларлық бюджетпен түсірілді және 2 000 000 АҚШ долларына жуық табыс әкелді. 1957 жылдың маусымында шыққан бұл фильмке бес айдан кейін "Мен жасөспірім Франкенштейн едім" және "Дракуланың қаны" фильмдері, ал 1958 жылдың шілдесінде "Құбыжық қалай жасалады" атты жалғасы шықты.

AIP-тің "жасөспірім вампир" әйелдер мақаласы

"Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмінен кейін төрт ай өткен соң, және "Мен жасөспірім Франкенштейн едім" фильмінің шығуымен бірге, AIP "Дракуланың қаны" фильмін ұсынды, ол олардың жазғы кассалық хитіне ұқсас келеді. Көбінесе қайта түсірілім ретінде қарастырылатын бұл фильмде басты рөлдерді әйелдер сомдайды. "Дракуланың қаны" фильмінің оқиғасы мен сценарийін "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмінің авторы Ральф Торнтон (AIP продюсері Герман Коэн мен Абен Канделдің псевдонимі) жазған. Фильмде "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмімен көптеген ортақ белгілер бар: мысалы, екеуінде де (басқа нәрселермен қатар) әлеуметтік мінез-құлқында мәселелері бар жасөспірім, қиын жағдайға түскен жастарға көмектесу сылтауымен мінсіз сынапты іздейтін ересек ғалым, кісі өлтірулерді монстрдың ісі деп білетін бақылаушы, баспасөзден қорқатын, сенбестік танытатын полиция бастығы, Джерри Блейн мен Пол Данлаптың жазған әніне хореографиялық "ad lib" биі, ғылыми медициналық ем ретінде гипноз, дәрілік инъекциялар, Карпатияға жасалған нақты сілтемелер, түкті трансформация сахналары және тіпті бірдей диалогтар бар. Сонымен қатар, "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмінің екі белгілі актерлері – Малкольм Атербери мен Луиза Льюис "Дракуланың қаны" фильмінде де ойнаған, ал Льюис сомдаған "Мисс Брэндинг" кейіпкері Уит Бисселдің "Др. Брендон" кейіпкерінің әйелдерге арналған нұсқасы іспеттес. Дегенмен, азаматтардың аз бөлігі ғана екі фильм арасындағы байланысты байқады, ал көптеген анықтамалық еңбектер "Мен жасөспірім Франкенштейн едім" және "Жаратушыны қалай жасау керек" фильмдерін "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильміне тікелей жалғас деп санайды, тіпті сыншы Леонард Мальтин де "Дракуланың қаны" фильмін осы трилогиямен байланыстырмайды.

Мұра

"Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмінен кейін оның жұлдызы Лэндон "Боннанза" (1959–73) сериалының тұрақты қатысушысы болды. Фильмдегі тағы бір актер, Гай Уильямс, Диснейдің "Zorro" (1957–59) телесериалында Zorro рөлін, ал "Lost in Space" (1965–68) телешоуында профессор Джон Робинсон рөлін ойнады. "Боннанза" сериалында Уильямс пен Лэндон кейбір эпизодтарда бірге түсті. Фильмдегі тағы бір жұлдыз, Уит Бисселл, "Уақыт туннелі" қысқамерзімді телесериалында генерал Кирк рөлін ойнады. Бүгінде фильм көбінесе "көңілді" юмордың көзі ретінде қарастырылса да, және фильм шыққан кезде ересек адамның құбылып жыртқышқа айналуы жаңалық емес болғанымен, 1957 жылы жасөспірімнің мұндай әрекет жасауы авангардтық және тіпті таң қалдыратын жайт саналды. "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмі Уолт Диснейдің Феликс Салтеннің "Флоренцияның иті" романының өзіндік нұсқасын жасауына мүмкіндік берді. Диснейдің сүйіктісі Томми Кирк бақытсыз жасөспірім рөлінде, ал А тобынан Фред МакМюррей В тобынан Уит Бисселлге жауап ретінде 1959 жылы "The Shaggy Dog" атты фильмде ойнады. Фильм Мюррейдің классикалық сөзімен табысты алдыңғы туысынан асып түседі: "Ақымақтық қылмаңыз, менің ұлым қасқыр емес! Ол жай ғана үлкен, қалың, ақымақ көрінетін, ұзын жүнді ит!"

Поп-мәдениет әсері

Фильмнің "Полиция газеті" стиліндегі атауы (бұған дейін Голливудта 1949 жылғы "Мен еркек соғыс келіні болдым" және 1951 жылғы "Мен ФБР үшін коммунист болдым" сияқты фильмдерде қолданылған) "жасөспірім" деген сөзді қоса отырып, AIP компаниясы осы атауды "Мен жасөспірім Франкенштейн болдым" атты жалғасы үшін де пайдаланды. Ал 1958 жылғы ғылыми-фантастикалық фильмі "Құмақтардың шабуылы" бастапқыда "Мен жасөспірім қуыршақ болдым" деп аталды. "Мен жасөспірім қасқыр болдым" фильмінің сәттілігіне байланысты, осы стильді басқалар пародиялады, мысалы, 1959 жылы Макс Шульманның "Мен жасөспірім карлик болдым" атты "Дэби Гиллис" романы.

Фильм

Жылдар бойы "Мен жасөспірім едім" деген атауды бірнеше байланыссыз фильмдер, көбінесе комедиялар пайдаланды, олар осы культтық AIP фильмімен байланыс орнатуға тырысты. Олардың ішінде "Жасөспірім үңгір адамы", 1963 жылғы Warner Bros. мультфильмі "Мен жасөспірім саусақ едім", 1987 жылғы "Мен жасөспірім зомби болдым", 1992 жылғы "Мен жасөспірім мумия болдым", 1993 жылғы "Мен жасөспірім серийлі кісі өлтіруші болдым" және 1999 жылғы "Мен жасөспірім интеллектуал болдым" фильмдері бар. 1985 жылғы "Жалғыз жігіттердің бірі" фильмінің бастапқы сценарийінің атауы "Мен жасөспірім бала едім" болды, ал бұл атау бір жылдан кейін 1986 жылғы "Вилли/Милли" фильміне балама атау ретінде қолданылды. 1995 жылғы "Клуелесс" фильмінің жұмыс атауы "Мен жасөспірім жасөспірім едім" болған. "Мен жасөспірім қасқыр едім" фильмінің эпизодтары 1973 жылғы "Елуінші жылдарға ностальгия" концерттік фильмі "Let the Good Times Roll" құрамына енді, онда Чак Берри және Билл Хейли мен "Кометтер" тобының Мэдисон Сквер Гардендегі өнерлері көрсетілді.

Теледидар

Дик Ван Дайк Шоудың 2.19-шы (1963) сериясы "Мен жасөспірім бас жазушы болдым" деп аталды. The Monkees-тің 1.18-ші (1967) сериясы "Мен жасөспірім монстр болдым" деп аталды. 1982 жылдың 16 шілдесінде SCTV эпизодында ("PBS жұлдыздарының шайқасы") "Мен жасөспірім коммунист болдым" деп аталатын фильмнің комедиялық скетчі көрсетілді, ол 1950 жылдары қызыл қорқыту саясатымен қорқынышты араластырды. 1987 жылы NBC телехикаясы "Аспанға апарар жол" сериалында Майкл Лэндонның сценарийін жазған және режиссерлік еткен "Мен орта жастағы қасқыр болдым" (4.5-эпизод) сериясы көрсетілді. Лэндон, періште Джонатан Смит ретінде, өзін қасқырға айналдырады, бастапқыда кейбір жасөспірімдерді қорқыту үшін. Алғашқы көріністерде Джонатанның досы Марк Гордон (Виктор Френч) түпнұсқа фильмді қарап, былай дейді: "Білесіз бе, бұл фильмдегі жігіт маған сізді қатты еске салады", - деп қосты, "оның бетіне түк шықпаған, қарапайым жігіт болғанда". 1997 жылы сәуірде фильм Mystery Science Theater 3000 сериясының 809-шы бөлімінде тікелей мазақ етілді. Алайда, хост сегменттері "Шегініс" фильмін пародиалайды. 1999 жылдың 28 қазанында "Спанч Боб" сериясының "Мен жасөспірім Гэри болдым" деп аталатын сериясында Спанч Боб гиподермиялық инъекциядан кейін ұлуға айналды. 2010 жылы Финес пен Ферб эпизоды "Мен орта жастағы робот болдым" деп аталды. Финестің әкесі Флетчер мырзаның қиялынан қуыршақтар тартылып, О.В.К.А. (Мағынасы жоқ аббревиатурасы бар ұйым) оны Пиннес пен Фербтің үй жануары Пэрри, сонымен қатар Агент П. деп аталатын роботпен алмастырады. 2020 жылы "Үй-жай" сериясының бір бөлімі "Мен жасөспірім ахуал болдым" деп аталады. Бұл Луздың жергілікті сиқыр мектебіне тығылып кіргенін және жаңа досы Уиллоуға ахуал сабағынан өту үшін сиқырлы ахуал ретінде әрекет еткенін көрсетеді.

Музыка

1975 жылдан бастап және алғашқы қорқынышты панк тобы ретінде танымал болған Sid Terror's Undead бұл фильмге бірнеше рет сілтеме жасады, олардың өзіндік атаулы тұңғыш альбомында SID TERROR'S UNDEAD (1978) "I Was A Teenage Vampire" (Сид Террордың сөздері мен музыкасы) және тағы да 2020 жылы Pandemic Garage альбомында "Awkward" (Сид Террордың сөздері мен музыкасы "I Was A Teenage Werewolf" жалғасы, "I Was A Teenage Frankenstein" (1957) фильміне сілтеме). Джон Купер Кларктың 1978 жылғы "Disguise in Love" альбомында "Teenage Werewolf" әні бар, бұл ән Кларктың 2015 жылғы "Anthological" альбомында да кездеседі. Әндері үнемі қорқынышты және ғылыми фантастикалық фильмдерге сілтеме жасайтын The Cramps тобы 1980 жылғы "Songs the Lord Taught Us" альбомында "I Was a Teenage Werewolf" атты ән шығарды. Анархисттік вегандық панк-топ Propagandhi "I Was a Pre Teen McCarthyist" атты ән жазды, ол 1996 жылғы Less Talk, More Rock альбомында ұсынылған. Рок-топ Queens of the Stone Age 1998 жылы шыққан дебют альбомда "I Was a Teenage Hand Model" деген атаумен ән жазды. Австралиялық рок-топ Faker 2005 жылы "Teenage Werewolf" әнін шығарды. "Маған қарсы" панк тобы! 2010 жылы "I Was a Teenage Anarchist" атты ән шығарды. Поп-панк әншісі Lil Cam'Ron-ның тұңғыш альбомы I Was a Teenage Cameron да атауға сілтеме жасайды. Американдық музыкалық театр композиторы Джо Иконис ән жазды, ал бразилиялық Legião Urbana тобы "Eu Era Um Lobisomem Juvenil" атты ән шығарды, бұл фильмнің атауының португал тіліндегі нұсқасы. Австралиялық Magic Dirt тобының 2000 жылғы "Teenage Vampire" әні фильмнің атауына сілтеме жасайды.

Баспа ісі

Стивен Кингтің 1986 жылғы "Бұл" романында (және оның телефильмге бейімделуінде) кейіпкерлердің бірнешеуі осы фильмін көреді. Соңынан Пеннивайз оларды, әсіресе Ричиді қорқыту үшін нағыз жасөспірім қасқырға айналады. "Жеңілгендер клубы" Пеннивайзға алғаш шабуыл жасағанда, ол жасөспірім қасқырдың кейпін киеді. 2002 жылы Last Gasp Шона Кеннидің "Мен жасөспірім доминатрикс болдым" атты естеліктерін жариялады. 2015 жылы "Killer Bees from Outer Space" антологиясында (KnightWatch Press) Амелия Манганның "Мен жасөспірім мумия қыз болдым" атты әңгімесі жарық көрді.